સહાયક પ્રજનન તકનીકો $(ART)$ એટલે શું? તેનું મહત્વ જણાવો અને તેની અંતર્ગત આવતી પદ્ધતિઓની યાદી આપો.

Vedclass pdf generator app on play store
Vedclass iOS app on app store
(N/A) સહાયક પ્રજનન તકનીકો $(ART)$ એ વિશિષ્ટ તબીબી તકનીકો છે જે વંધ્યત્વ ધરાવતા દંપતીઓને ગર્ભધારણ કરવામાં અને સંતાન પ્રાપ્તિમાં મદદ કરે છે.
મહત્વ: આ તકનીકો એવા દંપતીઓને આશા આપે છે જેઓ વિવિધ તબીબી કારણોસર,જેમ કે ફેલોપિયન ટ્યુબમાં અવરોધ,શુક્રાણુઓની ઓછી સંખ્યા અથવા અંડપાતની સમસ્યાઓને કારણે કુદરતી રીતે ગર્ભધારણ કરી શકતા નથી.
$ART$ હેઠળની પદ્ધતિઓ:
$(i)$ $IVF$ (ઇન વિટ્રો ફર્ટિલાઇઝેશન): ફલન શરીરની બહાર પ્રયોગશાળાની સ્થિતિમાં થાય છે. યુગ્મનજ અથવા પ્રારંભિક ગર્ભ ($8$ બ્લાસ્ટોમિયર્સ સુધી) ને ફેલોપિયન ટ્યુબમાં સ્થાનાંતરિત કરવામાં આવે છે,જેને $ZIFT$ (ઝાયગોટ ઇન્ટ્રા ફેલોપિયન ટ્રાન્સફર) કહેવાય છે. $8$ થી વધુ બ્લાસ્ટોમિયર્સ ધરાવતા ગર્ભને ગર્ભાશયમાં સ્થાનાંતરિત કરવામાં આવે છે,જેને $IUT$ (ઇન્ટ્રા યુટેરિન ટ્રાન્સફર) કહેવાય છે.
$(ii)$ $GIFT$ (ગેમેટ ઇન્ટ્રા ફેલોપિયન ટ્રાન્સફર): દાતા પાસેથી એકત્રિત કરવામાં આવેલ અંડકોષને બીજી સ્ત્રીની ફેલોપિયન ટ્યુબમાં સ્થાનાંતરિત કરવામાં આવે છે જે અંડકોષ ઉત્પન્ન કરી શકતી નથી પરંતુ ફલન અને વિકાસ માટે યોગ્ય વાતાવરણ પૂરું પાડી શકે છે.
$(iii)$ $ICSI$ (ઇન્ટ્રા સાયટોપ્લાઝમિક સ્પર્મ ઇન્જેક્શન): એક વિશિષ્ટ પ્રક્રિયા જેમાં પ્રયોગશાળામાં ગર્ભ બનાવવા માટે એક શુક્રાણુને સીધા અંડકોષમાં દાખલ કરવામાં આવે છે.
$(iv)$ $AI$ (કૃત્રિમ ગર્ભાધાન): પતિ અથવા તંદુરસ્ત દાતા પાસેથી એકત્રિત કરેલ વીર્યને સ્ત્રીની યોનિમાર્ગ અથવા ગર્ભાશયમાં ($IUI$ - ઇન્ટ્રા યુટેરિન ઇન્સેમિનેશન) કૃત્રિમ રીતે દાખલ કરવામાં આવે છે જેથી પુરુષ વંધ્યત્વની સારવાર કરી શકાય.

Explore More

Similar Questions

નીચેનામાંથી કઈ પદ્ધતિ $ART$ (Assisted Reproductive Technology) માં સામેલ નથી?

નીચેના જોડકાં જોડો:
વિભાગ-$I$ વિભાગ-$II$
$(1)$ $ZIFT$ $(a)$ અંડવાહિનીમાં અંડકોષનું સ્થળાંતરણ
$(2)$ $GIFT$ $(b)$ પ્રયોગશાળામાં ફલિતાંડ બનાવવાની પ્રક્રિયા
$(3)$ $IUT$ $(c)$ અંડવાહિનીમાં ફલિતાંડનું સ્થળાંતરણ
$(4)$ $ICSI$ $(d)$ ગર્ભાશયમાં ગર્ભનું સ્થળાંતરણ

$3$ વર્ષના અસુરક્ષિત જાતીય સમાગમ પછી પણ દંપતી સંતાનપ્રાપ્તિ ન કરી શકે તેને ......... કહે છે.

નીચેનામાંથી કઈ જોડી ખોટી રીતે જોડાયેલી છે?

સહાયક પ્રજનન તકનીક,$ZIFT$ માં શેનું સ્થળાંતર કરવામાં આવે છે?

Vedclass Products

For Students

Vedclass Test Series

Mock tests in real JEE/NEET style with performance analysis. 5-day free trial.

Start Free Trial
For Teachers

Exam Paper Generator

Generate Set A/B/C/D exam papers from 7.5L+ questions in 2 minutes. 3 chapters free.

Try Free
For Institutes

Online Exam Module

Live online exams with unlimited students, 360° analytics & white-label branding.

See Demo