વર્નિયર કેલિપર્સના મુખ્ય સ્કેલ પરનો સૌથી નાનો વિભાગ $0.1 \text{ cm}$ છે. વર્નિયર સ્કેલના દસ વિભાગો મુખ્ય સ્કેલના નવ વિભાગોને અનુરૂપ છે. નીચે ડાબી બાજુની આકૃતિ તેના બે જડબાં વચ્ચે કોઈ જગ્યા વગર આ કેલિપર્સનું રીડિંગ દર્શાવે છે. જમણી બાજુની આકૃતિ જડબાં વચ્ચે રાખેલા નક્કર ગોળા સાથેનું રીડિંગ દર્શાવે છે. ગોળાનો સાચો વ્યાસ કેટલો છે ($\text{ cm}$ માં)?

નીચે બે વિધાનો આપેલા છે: એકને વિધાન $(A)$ તરીકે અને બીજાને કારણ $(R)$ તરીકે લેબલ કરવામાં આવ્યું છે.
વિધાન $(A)$: વર્નિયર કેલિપર્સમાં જો ધન શૂન્ય ત્રુટિ હોય,તો માપ લેતી વખતે,લેવાયેલું અવલોકન વાસ્તવિક માપ કરતા વધારે હશે.
કારણ $(R)$: વર્નિયર કેલિપર્સમાં શૂન્ય ત્રુટિ ઉત્પાદન ખામીને કારણે અથવા અયોગ્ય હેન્ડલિંગને કારણે થઈ શકે છે.
ઉપરોક્ત વિધાનોના પ્રકાશમાં,નીચે આપેલા વિકલ્પોમાંથી સાચો જવાબ પસંદ કરો:

એક નાની ધાતુની લંબચોરસ શીટની લંબાઈ અને પહોળાઈ અનુક્રમે $5 \ mm$ અને $2.5 \ mm$ છે. $0.75 \ mm$ ની પિચ અને વર્તુળાકાર સ્કેલ પર $15$ વિભાગો ધરાવતા ખાસ ડિઝાઇન કરેલા સ્ક્રૂ ગેજનો ઉપયોગ કરીને,તમને શીટનું ક્ષેત્રફળ શોધવાનું કહેવામાં આવ્યું છે. આ માપનમાં,મહત્તમ આંશિક ત્રુટિ $\frac{x}{100}$ હશે જ્યાં $x$ . . . . . . છે.

એક પ્રયોગમાં,ખૂણાઓને એવા સાધનનો ઉપયોગ કરીને માપવાના છે જ્યાં મુખ્ય સ્કેલના $29$ વિભાગો વર્નિયર સ્કેલના $30$ વિભાગો સાથે બરાબર સંપાત થાય છે. જો મુખ્ય સ્કેલનો સૌથી નાનો વિભાગ અડધો અંશ $(= 0.5^\circ)$ હોય,તો સાધનનું લઘુત્તમ માપ (Least Count) કેટલું હશે?

નીચેનામાંથી લંબાઈ માપવા માટેનું સૌથી સચોટ સાધન કયું છે:
$A)$ સ્લાઈડિંગ સ્કેલ પર $20$ વિભાગો ધરાવતું વર્નિયર કેલિપર્સ
$B)$ $1 \; mm$ પિચ અને ગોળાકાર સ્કેલ પર $100$ વિભાગો ધરાવતું સ્ક્રુ ગેજ
$C)$ પ્રકાશની તરંગલંબાઈ સુધીની લંબાઈ માપી શકતું ઓપ્ટિકલ સાધન?

એક સ્ક્રૂ ગેજની વર્તુળાકાર સ્કેલ પર $50$ વિભાગો છે. ઉપયોગ કરતા પહેલા,વર્તુળાકાર સ્કેલ પિચ સ્કેલના નિશાનથી $4$ વિભાગ આગળ છે. વર્તુળાકાર સ્કેલના એક સંપૂર્ણ પરિભ્રમણ પર,પિચ સ્કેલ પર $0.5\, mm$ નું સ્થાનાંતર જોવા મળે છે. શૂન્ય ત્રુટિનો પ્રકાર અને સ્ક્રૂ ગેજનું લઘુત્તમ માપ (Least Count) અનુક્રમે છે: