ડેટ્રિટસ (મૃત જૈવિક પદાર્થો) ના વિઘટનનો દર ઓક્સિજનની ઉપલબ્ધતા, જમીનના સ્તરનો $pH$, તાપમાન વગેરે જેવા અજૈવિક પરિબળો દ્વારા અસરગ્રસ્ત થાય છે. ચર્ચા કરો.

Vedclass pdf generator app on play store
Vedclass iOS app on app store
(N/A) વિઘટન એ જટિલ કાર્બનિક પદાર્થોનું વિઘટનકર્તાઓ દ્વારા $CO_2$, પાણી અને પોષક તત્વો જેવા અકાર્બનિક પદાર્થોમાં રૂપાંતર થવાની પ્રક્રિયા છે.
$1$. $\text{ઓક્સિજનની ઉપલબ્ધતા}$: વિઘટન એ ઓક્સિજનની જરૂરિયાત ધરાવતી પ્રક્રિયા છે. જારક પરિસ્થિતિઓમાં (ઓક્સિજનની હાજરીમાં) વિઘટનનો દર વધુ હોય છે અને અજારક પરિસ્થિતિઓમાં (ઓક્સિજનની ગેરહાજરીમાં) તે ધીમો હોય છે.
$2$. $\text{જમીનનો } pH$: જમીનનો $pH$ બેક્ટેરિયા અને ફૂગ જેવા વિઘટનકર્તાઓની પ્રવૃત્તિને અસર કરે છે. મોટાભાગના વિઘટનકર્તાઓ તટસ્થથી થોડા એસિડિક $pH$ ને પસંદ કરે છે. અત્યંત $pH$ સ્તર સૂક્ષ્મજીવોની પ્રવૃત્તિને અવરોધી શકે છે.
$3$. $\text{તાપમાન}$: તાપમાન એક મહત્વપૂર્ણ પરિબળ છે. ગરમ અને ભેજવાળું વાતાવરણ વિઘટનને પ્રોત્સાહન આપે છે કારણ કે તે જમીનના સૂક્ષ્મજીવોની પ્રવૃત્તિને વેગ આપે છે. નીચું તાપમાન સૂક્ષ્મજીવોની પ્રવૃત્તિને અટકાવે છે, જેના કારણે ડેટ્રિટસનો સંગ્રહ થાય છે, જ્યારે ખૂબ ઊંચું તાપમાન પણ અમુક વિઘટનકર્તાઓની વૃદ્ધિને મર્યાદિત કરી શકે છે.

Explore More

Similar Questions

વિઘટનની કઈ પ્રક્રિયાનું યોગ્ય રીતે વર્ણન કરવામાં આવ્યું છે?

નીચેનામાંથી કયા પરિબળોને બાદ કરતાં ઇકોસિસ્ટમમાં વિઘટનનો દર ઝડપી હોય છે?

જંગલના નિવસનતંત્રમાં,ફૂગને શેમાં વર્ગીકૃત કરવામાં આવે છે?

પરિસ્થિતિકીય તંત્રના સૌથી વધુ વિવિધતા ધરાવતા સજીવો કયા છે?

વનસ્પતિઓ અને પ્રાણીઓ સિવાય, સૂક્ષ્મજીવો નિવસનતંત્રમાં કાયમી જૈવિક ઘટક બનાવે છે. જ્યારે વનસ્પતિઓને સ્વયંપોષી અને પ્રાણીઓને પરપોષી તરીકે ઓળખવામાં આવે છે, ત્યારે સૂક્ષ્મજીવોને શું કહેવામાં આવે છે? સૂક્ષ્મજીવો તેમની ઉર્જાની જરૂરિયાતો કેવી રીતે પૂર્ણ કરે છે?

Vedclass Products

For Students

Vedclass Test Series

Mock tests in real JEE/NEET style with performance analysis. 5-day free trial.

Start Free Trial
For Teachers

Exam Paper Generator

Generate Set A/B/C/D exam papers from 7.5L+ questions in 2 minutes. 3 chapters free.

Try Free
For Institutes

Online Exam Module

Live online exams with unlimited students, 360° analytics & white-label branding.

See Demo