સ્ત્રીકેસરચક્ર (Gynoecium) ની રચના અને પ્રકારો વર્ણવો.

(N/A) $\rightarrow$ સ્ત્રીકેસરચક્ર: તે પુષ્પનો માદા પ્રજનન ભાગ છે અને તે એક અથવા વધુ સ્ત્રીકેસર (carpels) નું બનેલું હોય છે.
$\rightarrow$ સ્ત્રીકેસર ત્રણ ભાગો ધરાવે છે: બીજાશય (ovary),પરાગવાહિની (style) અને પરાગાસન (stigma).
$\rightarrow$ બીજાશય એ ફૂલેલો નીચેનો ભાગ છે,જેના પર લાંબી નળી જેવો ભાગ પરાગવાહિની તરીકે ઓળખાય છે.
$\rightarrow$ પરાગવાહિની બીજાશયને પરાગાસન સાથે જોડે છે.
$\rightarrow$ પરાગાસન સામાન્ય રીતે પરાગવાહિનીના ટોચના ભાગે હોય છે અને તે પરાગરજ માટે ગ્રહણશીલ સપાટી તરીકે કાર્ય કરે છે.
$\rightarrow$ દરેક બીજાશયમાં એક અથવા વધુ અંડકો (ovules) હોય છે જે ચપટા,ગાદી જેવા જરાયુ (placenta) સાથે જોડાયેલા હોય છે.
$\rightarrow$ સ્ત્રીકેસરચક્રના પ્રકારો:
$\rightarrow$ જ્યારે સ્ત્રીકેસરચક્રમાં માત્ર એક જ સ્ત્રીકેસર હોય,ત્યારે તેને એકસ્ત્રીકેસરી (monocarpellary) કહેવાય છે,દા.ત.,વટાણા.
$\rightarrow$ જ્યારે સ્ત્રીકેસરચક્રમાં એક કરતાં વધુ સ્ત્રીકેસર હોય,ત્યારે તેને બહુસ્ત્રીકેસરી (polycarpellary) કહેવાય છે.
$\rightarrow$ બહુસ્ત્રીકેસરી સ્ત્રીકેસરચક્રમાં જો બધા સ્ત્રીકેસર એકબીજાથી મુક્ત હોય,તો તેને મુક્તસ્ત્રીકેસરી (Apocarpous) કહેવાય છે,દા.ત.,કમળ,ગુલાબ.
$\rightarrow$ જો બધા સ્ત્રીકેસર જોડાયેલા હોય,તો તેને યુક્તસ્ત્રીકેસરી (Syncarpous) કહેવાય છે. આવા કિસ્સામાં માત્ર એક જ બીજાશય હોય છે,દા.ત.,ટામેટાં,રાઈ.
$\rightarrow$ ફલન પછી,અંડકો બીજમાં વિકસે છે અને બીજાશય ફળમાં પરિણમે છે.