(N/A) $1897$ માં,$J.J. Thomson$ એ કેથોડ કિરણ નળીનો ઉપયોગ કરીને ઇલેક્ટ્રોનના વિદ્યુતભાર $(e)$ અને દળ $(m_e)$ નો ગુણોત્તર નક્કી કર્યો.
આ ગુણોત્તરનું મૂલ્ય:
$e / m_e = 1.758820 \times 10^{11} \ C \ kg^{-1}$
જ્યાં:
$m_e = \text{ઇલેક્ટ્રોનનું દળ } (kg \text{ માં})$
$e = \text{ઇલેક્ટ્રોન પરના વિદ્યુતભારનું મૂલ્ય } (C \text{ માં})$
પદ્ધતિ:
$Thomson$ એ ઇલેક્ટ્રોનના માર્ગ પર એકબીજાને લંબ વિદ્યુતક્ષેત્ર અને ચુંબકીય ક્ષેત્ર લાગુ કર્યા.
અવલોકનો:
$1$. જ્યારે માત્ર વિદ્યુતક્ષેત્ર લાગુ કરવામાં આવે છે,ત્યારે ઇલેક્ટ્રોન તેમના માર્ગથી વિચલિત થાય છે અને પ્રસ્ફુરણ પડદા પર બિંદુ $A$ પર અથડાય છે.
$2$. જ્યારે માત્ર ચુંબકીય ક્ષેત્ર લાગુ કરવામાં આવે છે,ત્યારે ઇલેક્ટ્રોન પડદા પર બિંદુ $C$ પર અથડાય છે.
$3$. વિદ્યુત અને ચુંબકીય ક્ષેત્રની તીવ્રતાને કાળજીપૂર્વક સંતુલિત કરીને,ઇલેક્ટ્રોનને તેમના મૂળ માર્ગ પર પાછા લાવી શકાય છે,જેથી તેઓ પડદા પર બિંદુ $B$ પર અથડાય છે.
આ વિચલનોના સચોટ માપન દ્વારા,$Thomson$ $e / m_e$ નું મૂલ્ય નક્કી કરવામાં સફળ રહ્યા.