સ્થાપક અસર (founder effect) એટલે શું?

(N/A) $Hardy-Weinberg$ સંતુલનને અસર કરતા પાંચ પરિબળો જાણીતા છે: જનીન સ્થળાંતર અથવા જનીન પ્રવાહ,જનીનિક વિચલન (genetic drift),ઉત્પરિવર્તન,જનીનિક પુનઃસંયોજન અને પ્રાકૃતિક પસંદગી.
જ્યારે વસ્તીનો એક ભાગ નવા સ્થાને સ્થળાંતર કરે છે,ત્યારે મૂળ વસ્તી અને નવી વસ્તી બંનેમાં જનીન આવૃત્તિઓ બદલાય છે.
નવી વસ્તીમાં નવા જનીનો અથવા એલીલ્સ ઉમેરાય છે અને મૂળ વસ્તીમાંથી તે ગુમાવાય છે.
જો આ જનીન સ્થળાંતર વારંવાર થાય,તો તેને જનીન પ્રવાહ કહેવાય છે.
જો એલીલ આવૃત્તિમાં ફેરફાર આકસ્મિક રીતે થાય,તો તેને જનીનિક વિચલન કહેવામાં આવે છે.
કેટલીકવાર,વસ્તીના નવા નમૂનામાં એલીલ આવૃત્તિમાં થતો ફેરફાર એટલો નોંધપાત્ર હોય છે કે તેઓ એક અલગ પ્રજાતિમાં વિકસિત થાય છે.
મૂળ વિચલિત વસ્તી જે આ નવી વસાહત સ્થાપિત કરે છે તેને સ્થાપકો (founders) તરીકે ઓળખવામાં આવે છે,અને આ ઘટનાને $founder \ effect$ (સ્થાપક અસર) કહેવામાં આવે છે.