ગાણિતિક રીતે દર્શાવો કે મુક્ત પતન દરમિયાન પદાર્થ દ્વારા અનુભવાતો પ્રવેગ પદાર્થના દળથી સ્વતંત્ર છે.

Vedclass pdf generator app on play store
Vedclass iOS app on app store
(N/A) ધારો કે $M$ દળ અને $R$ ત્રિજ્યા ધરાવતા ગ્રહની સપાટી પાસે $m$ દળનો એક પદાર્થ છે.
સાર્વત્રિક ગુરુત્વાકર્ષણના નિયમ મુજબ,પદાર્થ પર લાગતું ગુરુત્વાકર્ષણ બળ $F$ નીચે મુજબ છે:
$F = \frac{GMm}{R^2} \dots (1)$
ન્યૂટનના ગતિના બીજા નિયમ મુજબ,$m$ દળના પદાર્થ પર લાગતું બળ $F$:
$F = mg \dots (2)$
(જ્યાં $g$ એ ગુરુત્વાકર્ષણ પ્રવેગ છે).
સમીકરણ $(1)$ અને $(2)$ ને સરખાવતા,આપણને મળે છે:
$mg = \frac{GMm}{R^2}$
બંને બાજુ $m$ વડે ભાગતા,આપણને મળે છે:
$g = \frac{GM}{R^2}$
અહીં પદાર્થનું દળ $m$ નીકળી જાય છે,તેથી ગુરુત્વાકર્ષણ પ્રવેગ $g$ માત્ર ગ્રહના દળ $M$ અને તેની ત્રિજ્યા $R$ પર આધાર રાખે છે. આમ,મુક્ત પતન દરમિયાન પદાર્થનો પ્રવેગ તેના દળથી સ્વતંત્ર છે.

Explore More

Similar Questions

કારણ આપો: પથ્થર પૃથ્વી તરફ પડે છે,પરંતુ પૃથ્વી પથ્થર તરફ ઉપર આવતી નથી.

વિષુવવૃત્ત કરતા ધ્રુવો પર $g$ નું મૂલ્ય શા માટે વધારે હોય છે?

બે પદાર્થો વચ્ચેનું આકર્ષણ બળ તેમના દળ અને તેમની વચ્ચેના અંતર પર કેવી રીતે આધાર રાખે છે? એક વિદ્યાર્થીએ વિચાર્યું કે ગુરુત્વાકર્ષણની અસર હેઠળ બે ઈંટો એકસાથે બાંધેલી હોય તો તે એક ઈંટ કરતાં ઝડપથી નીચે પડશે. શું તમે તેની આ ધારણા સાથે સહમત છો કે નહીં? ટિપ્પણી કરો.

પૃથ્વી ચંદ્રને સતત તેના કેન્દ્ર તરફ ખેંચે છે,છતાં તે પૃથ્વી પર પડતો નથી,શા માટે?

$(i)$ આપણે ઉપગ્રહમાં ભારહીનતા અનુભવીએ છીએ,તેમ છતાં ઉપગ્રહ પૃથ્વીના ગુરુત્વાકર્ષણ હેઠળ ગતિ કરે છે. સમજાવો.
$(ii)$ એક દડાને $15 \, m s^{-1}$ ના વેગથી ઉપર ફેંકવામાં આવે છે. તેના દ્વારા પ્રાપ્ત કરવામાં આવતી મહત્તમ ઊંચાઈ કેટલી હશે? $(g = 9.8 \, m s^{-2})$

Vedclass Products

For Students

Vedclass Test Series

Mock tests in real JEE/NEET style with performance analysis. 5-day free trial.

Start Free Trial
For Teachers

Exam Paper Generator

Generate Set A/B/C/D exam papers from 7.5L+ questions in 2 minutes. 3 chapters free.

Try Free
For Institutes

Online Exam Module

Live online exams with unlimited students, 360° analytics & white-label branding.

See Demo