પદાર્થ સરક્યા વિના ગબડતો હોય ત્યારે તેના માટે જરૂરી શરત $v_{cm} = R\omega$ મેળવો.

Vedclass pdf generator app on play store
Vedclass iOS app on app store
(N/A) જ્યારે કોઈ દ્રઢ પદાર્થ (જેમ કે ગોળો,વર્તુળાકાર તકતી અથવા પૈડું) સરક્યા વિના ગબડતો હોય,ત્યારે સપાટી સાથેના સંપર્ક બિંદુનો સપાટીની સાપેક્ષે ત્વરિત વેગ શૂન્ય હોવો જોઈએ.
ધારો કે $R$ ત્રિજ્યાની એક વર્તુળાકાર તકતી સમક્ષિતિજ સપાટી પર ગબડે છે. ધારો કે $v_{cm}$ એ દ્રવ્યમાન કેન્દ્ર $C$ નો વેગ છે અને $\omega$ એ કેન્દ્રની આસપાસની કોણીય ઝડપ છે.
તકતીની ધાર પરના કોઈપણ બિંદુ $P$ નો વેગ એ દ્રવ્યમાન કેન્દ્રના વેગ અને પરિભ્રમણને કારણે ઉદ્ભવતા સ્પર્શક વેગનો સદિશ સરવાળો છે: $\vec{v}_P = \vec{v}_{cm} + \vec{v}_{rot}$.
જમીન સાથેના સંપર્ક બિંદુ $P_0$ પર,પરિભ્રમણને કારણે વેગ $\vec{v}_{rot}$ એ પાછળની દિશામાં $R\omega$ મૂલ્ય ધરાવે છે. દ્રવ્યમાન કેન્દ્રનો વેગ $\vec{v}_{cm}$ આગળની દિશામાં છે.
સરક્યા વિના ગબડવાની શરત માટે,સંપર્ક બિંદુ $P_0$ પર વેગ શૂન્ય હોવો જોઈએ:
$\vec{v}_{P_0} = \vec{v}_{cm} + \vec{v}_{rot} = 0$
કારણ કે $P_0$ પર $\vec{v}_{cm}$ આગળની તરફ અને $\vec{v}_{rot}$ પાછળની તરફ છે:
$v_{cm} - R\omega = 0$
તેથી,જરૂરી શરત $v_{cm} = R\omega$ છે.

Explore More

Similar Questions

એક $R$ ત્રિજ્યા ધરાવતી તકતી (disc) સમક્ષિતિજ સપાટી પર ગબડે છે. તકતીની પરિઘ પરના બિંદુ $P$ દ્વારા એક સંપૂર્ણ પરિભ્રમણમાં કાપેલું અંતર કેટલું હશે?

Difficult
View Solution

એક નળાકાર ઢળતી સપાટી પર સરક્યા વિના ગબડે છે. તેની સ્વતંત્રતાની માત્રા (degrees of freedom) કેટલી છે?

આકૃતિમાં દર્શાવેલ ડિસ્કને નિર્દિષ્ટ દિશામાં ગબડાવવા માટે ઘર્ષણ શા માટે જરૂરી છે તે સમજાવો.
$(a)$ સંપૂર્ણ ગબડવાની ગતિ શરૂ થાય તે પહેલાં $B$ પર ઘર્ષણ બળની દિશા અને ઘર્ષણ ટોર્કની દિશા જણાવો.
$(b)$ સંપૂર્ણ ગબડવાની ગતિ શરૂ થયા પછી ઘર્ષણ બળ કેટલું હોય છે?

ગબડતી તકતી માટે કુલ ગતિઊર્જા અને ચાકગતિઊર્જાનો ગુણોત્તર કેટલો થશે?

એક પદાર્થ સમક્ષિતિજ સપાટી પર સરક્યા વિના ગબડી રહ્યો છે. જો પદાર્થની ચાકગતિ ઉર્જા તેની કુલ ગતિ ઉર્જાના $50 \%$ હોય,તો તે પદાર્થ કયો છે?

Vedclass Products

For Students

Vedclass Test Series

Mock tests in real JEE/NEET style with performance analysis. 5-day free trial.

Start Free Trial
For Teachers

Exam Paper Generator

Generate Set A/B/C/D exam papers from 7.5L+ questions in 2 minutes. 3 chapters free.

Try Free
For Institutes

Online Exam Module

Live online exams with unlimited students, 360° analytics & white-label branding.

See Demo