નીચેના દરેક કિસ્સામાં,વિધેય એક-એક (one-one),વ્યાપ્ત (onto) કે બાયજેક્ટિવ (bijective) છે કે નહીં તે જણાવો. તમારા જવાબનું સમર્થન કરો. $f : R \rightarrow R$ જે $f(x) = 1 + x^2$ દ્વારા વ્યાખ્યાયિત છે.

Vedclass pdf generator app on play store
Vedclass iOS app on app store
(D) વિધેય $f : R \rightarrow R$ એ $f(x) = 1 + x^2$ તરીકે વ્યાખ્યાયિત છે.
એક-એક (one-one) ચકાસવા માટે:
ધારો કે $x_1, x_2 \in R$ એવા છે કે જેથી $f(x_1) = f(x_2)$.
$\Rightarrow 1 + x_1^2 = 1 + x_2^2$
$\Rightarrow x_1^2 = x_2^2$
$\Rightarrow x_1 = \pm x_2$.
અહીં $f(1) = 1 + (1)^2 = 2$ અને $f(-1) = 1 + (-1)^2 = 2$ મળે છે,તેથી $f(1) = f(-1)$ છે પરંતુ $1 \neq -1$.
તેથી,$f$ એ એક-એક વિધેય નથી.
વ્યાપ્ત (onto) ચકાસવા માટે:
સહ-પ્રદેશ $R$ માં એક ઘટક $-2$ લો.
કોઈપણ $x \in R$ માટે $x^2 \geq 0$ હોવાથી,$f(x) = 1 + x^2 \geq 1$ થાય.
આમ,પ્રદેશ $R$ માં એવો કોઈ $x$ અસ્તિત્વ ધરાવતો નથી કે જેથી $f(x) = -2$ થાય.
તેથી,$f$ એ વ્યાપ્ત વિધેય નથી.
નિષ્કર્ષ:
આમ,વિધેય $f$ એ એક-એક પણ નથી અને વ્યાપ્ત પણ નથી,તેથી તે બાયજેક્ટિવ નથી.

Explore More

Similar Questions

જો $f: Z \rightarrow Z$,$f(x) = \begin{cases} \frac{x}{2}, & \text{જો } x \text{ બેકી હોય} \\ 0, & \text{જો } x \text{ એકી હોય} \end{cases}$,તો $f$ એ

ધારો કે $R$ એ તમામ વાસ્તવિક સંખ્યાઓનો ગણ છે અને $R^{+}$ એ તમામ ધન વાસ્તવિક સંખ્યાઓનો ગણ છે. $R$ ના ઉપગણ $A$ અને $B$ માટે,$f: A \rightarrow B$ ને $f(x) = x^2$ તરીકે વ્યાખ્યાયિત કરો,જ્યાં $x \in A$. સ્તંભ-$I$ ની વસ્તુઓને સ્તંભ-$II$ ની વસ્તુઓ સાથે જોડો.
સ્તંભ-$I$સ્તંભ-$II$
$A$. $f$ એક-એક અને વ્યાપ્ત છે,જો$1$. $A = R^{+}, B = R$
$B$. $f$ એક-એક છે પણ વ્યાપ્ત નથી,જો$2$. $A = B = R$
$C$. $f$ વ્યાપ્ત છે પણ એક-એક નથી,જો$3$. $A = R, B = R^{+}$
$D$. $f$ એક-એક પણ નથી અને વ્યાપ્ત પણ નથી,જો$4$. $A = B = R^{+}$

સાબિત કરો કે સિગ્નમ વિધેય $f: R \rightarrow R$,જે $f(x) = \begin{cases} 1, & \text{જો } x > 0 \\ 0, & \text{જો } x = 0 \\ -1, & \text{જો } x < 0 \end{cases}$ દ્વારા વ્યાખ્યાયિત છે,તે એક-એક (one-one) પણ નથી અને વ્યાપ્ત (onto) પણ નથી.

વિધેય $f: R \rightarrow R$ જે $f(x)=\frac{x}{\sqrt{1+x^2}}$ દ્વારા વ્યાખ્યાયિત છે તે

$R \backslash \{0\}$ પર વ્યાખ્યાયિત વાસ્તવિક મૂલ્ય ધરાવતું વિધેય $f(x) = \frac{x}{e^x - 1} + \frac{x}{2} + 1$ એ

Vedclass Products

For Students

Vedclass Test Series

Mock tests in real JEE/NEET style with performance analysis. 5-day free trial.

Start Free Trial
For Teachers

Exam Paper Generator

Generate Set A/B/C/D exam papers from 7.5L+ questions in 2 minutes. 3 chapters free.

Try Free
For Institutes

Online Exam Module

Live online exams with unlimited students, 360° analytics & white-label branding.

See Demo