ફેઝ (કળા) એટલે શું તે સમજાવો અને સરળ આવર્ત ગતિની વિવિધ કળાઓ દર્શાવતો એક આલેખ દોરો.

Vedclass pdf generator app on play store
Vedclass iOS app on app store
(N/A) સરળ આવર્ત ગતિ $(SHM)$ કરતા કણનું સ્થાન સમીકરણ $x(t) = A \cos(\omega t + \phi)$ દ્વારા આપવામાં આવે છે,જ્યાં $t$ એ સમય છે. પદ $(\omega t + \phi)$ ને સમય $t$ પર ગતિની કળા (phase) કહેવામાં આવે છે. તે તે ક્ષણે દોલકની ગતિની સ્થિતિ (સ્થાન અને દિશા) નક્કી કરે છે.
કળા અચળાંક (પ્રારંભિક કળા): સમય $t = 0$ પર,સરળ આવર્ત દોલકની કળા $\phi$ હોય છે,જેને પ્રારંભિક કળા અથવા કળા અચળાંક કહેવામાં આવે છે.
જો કંપવિસ્તાર $A$ નિશ્ચિત હોય,તો પ્રારંભિક કળા $\phi$ ને $t = 0$ સમયે કણના સ્થાનાંતર પરથી નક્કી કરી શકાય છે:
$x(0) = A \cos(\phi)$
$\therefore \cos \phi = \frac{x(0)}{A}$
$\therefore \phi = \cos^{-1}\left(\frac{x(0)}{A}\right)$
આલેખમાં વિવિધ કળાઓ ધરાવતી $SHM$ દર્શાવતા બે વક્રો છે. વક્ર $3$ એ $\phi = 0$ માટે છે,અને વક્ર $4$ એ $\phi = -\frac{\pi}{4}$ માટે છે. બંને વક્રોનો કંપવિસ્તાર $A$ સમાન છે.

Explore More

Similar Questions

એક કણ એક અંતિમ સ્થાનથી સરળ આવર્ત ગતિ શરૂ કરે છે. જો $a, b$ અને $c$ એ ત્રણ ક્રમિક સેકન્ડના અંતે મધ્યમાન સ્થાનથી કણના સ્થાનાંતર હોય,તો સરળ આવર્ત ગતિની આવૃત્તિ કેટલી હશે?

સરળ આવર્ત ગતિ કરતા કણનો આવર્તકાળ $4 \,s$ છે. તેને તેના મધ્યમાન સ્થાનથી મહત્તમ સ્થાનાંતર (કંપવિસ્તાર) ના અડધા સુધી પહોંચવા માટે લાગતો સમય કેટલો છે?

એક કણના $S.H.M.$ નો આવર્તકાળ $16 \ s$ છે. $t = 2 \ s$ અને $t = 4 \ s$ સમયે કણના સ્થાનો વચ્ચેનો કળા તફાવત કેટલો હશે?

એક કણ મધ્યમાન સ્થાન $x = 0$ ની આસપાસ $A$ કંપવિસ્તાર સાથે $SHM$ કરે છે. કણના $x = +A/2$ અને $x = -A/\sqrt{2}$ સ્થાનો વચ્ચે નીચેનામાંથી કયો કળા તફાવત શક્ય નથી ($^o$ માં)?

એક કણ $x = -A$ અને $x = +A$ વચ્ચે સરળ આવર્ત ગતિ કરે છે. તે $x = 0$ થી શરૂ કરીને $+x$ દિશામાં ગતિ કરે છે. તેને $x = 0$ થી $x = \frac{A}{2}$ સુધી જવા માટે લાગતો સમય $T_1$ છે અને $x = \frac{A}{2}$ થી $x = \frac{A}{\sqrt{2}}$ સુધી જવા માટે લાગતો સમય $T_2$ છે,તો:

Difficult
View Solution

Vedclass Products

For Students

Vedclass Test Series

Mock tests in real JEE/NEET style with performance analysis. 5-day free trial.

Start Free Trial
For Teachers

Exam Paper Generator

Generate Set A/B/C/D exam papers from 7.5L+ questions in 2 minutes. 3 chapters free.

Try Free
For Institutes

Online Exam Module

Live online exams with unlimited students, 360° analytics & white-label branding.

See Demo