ઉર્જાના વિવિધ સ્વરૂપો સમજાવો.
$(a)$ ઉષ્મા ઉર્જા
$(b)$ રાસાયણિક ઉર્જા
$(c)$ વિદ્યુત ઉર્જા

Vedclass pdf generator app on play store
Vedclass iOS app on app store
(N/A) $(1)$ ઉષ્મા ઉર્જા:
ઘર્ષણ બળ એ અસંરક્ષી બળ છે. જ્યારે $m$ દળનો બ્લોક $v_{0}$ ઝડપ સાથે ખરબચડી સપાટી પર ગતિ કરે છે,ત્યારે તે $x_{0}$ અંતર કાપીને અટકી જાય છે. ગતિઘર્ષણ બળ $f$ દ્વારા $x_{0}$ અંતર પર થયેલું કાર્ય $-f x_{0}$ છે. કાર્ય-ઉર્જા પ્રમેય મુજબ,$\frac{1}{2} m v_{0}^{2} = f x_{0}$. ગતિ ઉર્જા આંતરિક ઉર્જામાં રૂપાંતરિત થાય છે,જેનાથી બ્લોક અને સપાટીનું તાપમાન વધે છે. ઉદાહરણ તરીકે,હથેળીઓ ઘસવાથી ઉષ્મા ઉત્પન્ન થાય છે.
$(2)$ રાસાયણિક ઉર્જા:
રાસાયણિક ઉર્જા રાસાયણિક પ્રક્રિયામાં ભાગ લેતા અણુઓની વિવિધ બંધન ઉર્જાઓમાંથી ઉદ્ભવે છે. સ્થાયી સંયોજન તેના અલગ થયેલા ઘટકો કરતા ઓછી ઉર્જા ધરાવે છે. જો પ્રક્રિયકોની કુલ ઉર્જા નીપજો કરતા વધારે હોય,તો ઉષ્મા મુક્ત થાય છે (ઉષ્માક્ષેપક પ્રક્રિયા). જો તે ઓછી હોય,તો ઉષ્માનું શોષણ થાય છે (ઉષ્માશોષક પ્રક્રિયા). આ ઉર્જા પરમાણુઓને અણુઓમાં બાંધતા વિદ્યુતચુંબકીય બળો સાથે સંકળાયેલી છે.
$(3)$ વિદ્યુત ઉર્જા:
વિદ્યુત ઉર્જા પરિપથમાં વિદ્યુત પ્રવાહના વહન સાથે સંકળાયેલી છે. તેને વિદ્યુત સ્થિતિમાન અને વિદ્યુતભારના ગુણાકાર તરીકે વ્યાખ્યાયિત કરવામાં આવે છે. તે આધુનિક દૈનિક જીવન માટે અનિવાર્ય છે,જે ઘરના ઉપકરણોને ચલાવે છે.

Explore More

Similar Questions

બે અલગ-અલગ અથડામણોમાં,પુનઃપ્રાપ્તિના ગુણાંક $e_1$ અને $e_2$ નો ગુણોત્તર $3: 1$ છે. પ્રથમ અથડામણમાં અભિગમનો સાપેક્ષ વેગ એ અલગ થવાના સાપેક્ષ વેગ કરતા બમણો છે. તો બીજી અથડામણમાં અભિગમના સાપેક્ષ વેગ અને અલગ થવાના સાપેક્ષ વેગ વચ્ચેનો ગુણોત્તર કેટલો હશે?

એક દડાને શિરોલંબ ઉપરની તરફ ફેંકવામાં આવે છે. હવાના અવરોધ અને $g$ માં થતા ફેરફારને અવગણી શકાય છે. દડો $T$ સમયમાં તેની મહત્તમ ઊંચાઈ $H$ સુધી પહોંચે છે,અને $t$ સમય પછી તેની ઊંચાઈ $h$ છે.
[$1$] દડાની ગતિઊર્જા $E_k$ વિરુદ્ધ ઊંચાઈ $h$ નો આલેખ આકૃતિ $1$ માં દર્શાવેલ છે.
[$2$] ઊંચાઈ $h$ વિરુદ્ધ સમય $t$ નો આલેખ આકૃતિ $2$ માં દર્શાવેલ છે.
[$3$] દડાની ગુરુત્વીય સ્થિતિઊર્જા $E_g$ વિરુદ્ધ ઊંચાઈ $h$ નો આલેખ આકૃતિ $3$ માં દર્શાવેલ છે.
નીચેનામાંથી કયો વિકલ્પ સાચો જવાબ દર્શાવે છે?

પદાર્થની વર્તુળાકાર ગતિના કિસ્સામાં,જો કેન્દ્રગામી બળ ઉપરાંત સ્પર્શકીય બળ પણ પદાર્થ પર લાગતું હોય,તો થયેલું કાર્ય:

એલિવેટરમાં સ્થિર કરેલી $\theta$ ખૂણાવાળી ખરબચડી ઢળતી સપાટી પર $m$ દળનો એક નાનો બ્લોક રાખેલ છે. એલિવેટર $v$ જેટલા સમાન વેગથી ઉપર જાય છે અને બ્લોક ફાચર (wedge) પર સરકતો નથી. ઢળતી સપાટી પર રહેલા અવલોકનકાર દ્વારા જોવામાં આવતા $t$ સમયમાં બ્લોક પર ઘર્ષણ બળ દ્વારા થયેલું કાર્ય કેટલું હશે?

આકૃતિમાં દર્શાવ્યા મુજબ $R$ ત્રિજ્યાના એક લીસા ઊર્ધ્વ વર્તુળાકાર તાર પર અનુક્રમે $m_1$ અને $m_2$ દળ ધરાવતા બે મણકા $A$ અને $B$ રાખેલા છે. મણકા $A$ ને ખૂબ જ ધીમેથી ધક્કો મારતા તે નીચે સરકીને મણકા $B$ સાથે અથડાય છે અને સ્થિર થઈ જાય છે. અથડામણ બાદ,મણકો $B$ વર્તુળના કેન્દ્રની ઊંચાઈ સુધી પહોંચે છે. તો $m_1 : m_2$ નું મૂલ્ય કેટલું થાય?

Difficult
View Solution

Vedclass Products

For Students

Vedclass Test Series

Mock tests in real JEE/NEET style with performance analysis. 5-day free trial.

Start Free Trial
For Teachers

Exam Paper Generator

Generate Set A/B/C/D exam papers from 7.5L+ questions in 2 minutes. 3 chapters free.

Try Free
For Institutes

Online Exam Module

Live online exams with unlimited students, 360° analytics & white-label branding.

See Demo