રેખીય પ્રસરણ સમજાવો. તેનો એકમ લખો.

Vedclass pdf generator app on play store
Vedclass iOS app on app store
જ્યારે પદાર્થનું તાપમાન વધારવામાં આવે ત્યારે તેની લંબાઈમાં થતા વધારાને રેખીય પ્રસરણ કહે છે.
લંબાઈમાં થતો વધારો $(\Delta l)$ એ મૂળ લંબાઈ $(l)$ અને તાપમાનના તફાવત $(\Delta T)$ ના સમપ્રમાણમાં હોય છે.
$\Delta l \propto l$ અને $\Delta l \propto \Delta T$
આ બંનેને જોડતા,$\Delta l \propto l \Delta T$ મળે છે.
$\frac{\Delta l}{l} = \alpha_{l} \Delta T$,જ્યાં $\alpha_{l}$ એ રેખીય પ્રસરણાંક છે.
તેથી,$\Delta l = \alpha_{l} l \Delta T$.
$\alpha_{l}$ એ પદાર્થનો લાક્ષણિક ગુણધર્મ છે અને તે પદાર્થના પ્રકાર પર આધાર રાખે છે.
$\alpha_{l}$ નો એકમ $(^{\circ}C)^{-1}$ અથવા $K^{-1}$ છે.
જો $T_{1}$ તાપમાને પ્રારંભિક લંબાઈ $l_{1}$ હોય અને $T_{2}$ તાપમાને અંતિમ લંબાઈ $l_{2}$ હોય,તો:
$l_{2} - l_{1} = \alpha_{l} l_{1} (T_{2} - T_{1})$
$l_{2} = l_{1} [1 + \alpha_{l} (T_{2} - T_{1})]$

Explore More

Similar Questions

ત્રણ $\ell$ લંબાઈના સળિયાઓને જોડીને સમબાજુ ત્રિકોણ $PQR$ બનાવેલો છે. $O$ એ $PQ$ નું મધ્યબિંદુ છે. તાપમાનના નાના ફેરફાર માટે $OR$ અંતર અચળ રહે છે. જો $PR$ અને $RQ$ માટે રેખીય પ્રસરણાંક $\alpha_2$ હોય અને $PQ$ માટે $\alpha_1$ હોય,તો:

Difficult
View Solution

જ્યારે ધાતુના ગોળાનું તાપમાન $50^{\circ} C$ વધારવામાં આવે ત્યારે તેનું કદ $0.33 \%$ વધે છે. ધાતુનો રેખીય પ્રસરણાંક કેટલો હશે?

બે સળિયા,એક એલ્યુમિનિયમનો અને બીજો સ્ટીલનો છે,જેની પ્રારંભિક લંબાઈ અનુક્રમે $ℓ_1$ અને $ℓ_2$ છે. તેમને જોડીને $ℓ_1 + ℓ_2$ લંબાઈનો એક સળિયો બનાવવામાં આવે છે. એલ્યુમિનિયમ અને સ્ટીલના રેખીય પ્રસરણાંક અનુક્રમે $\alpha_a$ અને $\alpha_s$ છે. જો તાપમાનમાં $t \ ^\circ C$ નો વધારો કરવામાં આવે ત્યારે બંને સળિયાની લંબાઈમાં થતો વધારો સમાન હોય,તો $\frac{ℓ_1}{ℓ_1 + ℓ_2}$ નો ગુણોત્તર શોધો.

Difficult
View Solution

ધાતુના સળિયાની લંબાઈમાં $0.4 \%$ નો વધારો કરવા માટે,સળિયાના તાપમાનમાં કેટલો વધારો કરવો પડે ($K$ માં)? (ધાતુનો રેખીય પ્રસરણાંક $= 20 \times 10^{-6} \ {}^{\circ}C^{-1}$)

એક સ્ફટિકનો એક દિશામાં રેખીય પ્રસરણાંક $\alpha_1$ છે અને તેને લંબ બધી જ દિશામાં $\alpha_2$ છે. તો સ્ફટિકનો કદ પ્રસરણાંક શું થશે?

Difficult
View Solution

Vedclass Products

For Students

Vedclass Test Series

Mock tests in real JEE/NEET style with performance analysis. 5-day free trial.

Start Free Trial
For Teachers

Exam Paper Generator

Generate Set A/B/C/D exam papers from 7.5L+ questions in 2 minutes. 3 chapters free.

Try Free
For Institutes

Online Exam Module

Live online exams with unlimited students, 360° analytics & white-label branding.

See Demo