વિદ્યુત ઉર્જા અને પાવર સમજાવો.

Vedclass pdf generator app on play store
Vedclass iOS app on app store
(N/A) ધારો કે $A$ અને $B$ એ વાહકના અંતિમ બિંદુઓ છે.
ધારો કે તેમાંથી વિદ્યુતપ્રવાહ $I$ વહે છે. $A$ અને $B$ ના સ્થિતિમાન અનુક્રમે $V(A)$ અને $V(B)$ છે. વિદ્યુતપ્રવાહ $A$ થી $B$ તરફ વહે છે,તેથી $V(A) > V(B)$. $A$ અને $B$ વચ્ચેનો વિદ્યુતસ્થિતિમાનનો તફાવત:
$V = V(A) - V(B)$ જ્યાં $V > 0$.
જો $\Delta t$ સમયમાં $A$ થી $B$ તરફ $\Delta Q = I \Delta t$ જેટલો વિદ્યુતભાર વહે,તો $A$ આગળ વિદ્યુતભારની સ્થિતિ ઉર્જા $U_1 = V(A) \Delta Q$ અને $B$ આગળ $U_2 = V(B) \Delta Q$ થાય.
વિદ્યુતભારની સ્થિતિ ઉર્જામાં થતો ફેરફાર:
$\Delta U = U_2 - U_1 = \Delta Q [V(B) - V(A)] = \Delta Q (-V) = -I V \Delta t < 0$.
ઉર્જા સંરક્ષણના નિયમ મુજબ,ગતિ ઉર્જામાં થતો ફેરફાર $\Delta K = -\Delta U$. તેથી:
$\Delta K = -(-I V \Delta t) = I V \Delta t > 0$.
જો વિદ્યુતભારો વિદ્યુતક્ષેત્રની અસર હેઠળ મુક્તપણે ગતિ કરતા હોત,તો તેમની ગતિ ઉર્જામાં સતત વધારો થાત. પરંતુ,વિદ્યુતભારો અચળ ડ્રિફ્ટ વેગ સાથે ગતિ કરે છે અને પ્રવેગિત ગતિ કરતા નથી.
આનું કારણ એ છે કે વાહકમાં ગતિ દરમિયાન,ઇલેક્ટ્રોન આયનો અને પરમાણુઓ સાથે અથડાય છે. આ અથડામણ દરમિયાન,પરમાણુઓ અથવા આયનો ઇલેક્ટ્રોન પાસેથી ઉર્જા મેળવે છે. પરિણામે,આયનોના દોલનો ઝડપી બને છે અને વાહક ગરમ થાય છે. આમ,ગતિ ઉર્જા ઉષ્મા ઉર્જામાં રૂપાંતરિત થાય છે. ઉર્જા વ્યયનો દર એટલે પાવર $P = \frac{IV \Delta t}{\Delta t} = IV$.

Explore More

Similar Questions

$50 W - 200 V$ તરીકે અંકિત કરેલ એક ઇલેક્ટ્રિક બલ્બને $100 V$ ના સપ્લાય સાથે જોડવામાં આવે છે. બલ્બનો હાલનો પાવર કેટલો હશે ($W$ માં)?

નીચેનામાંથી કયું વિધાન ખોટું છે?

જો બાહ્ય અવરોધ $R$ માં પાવર મહત્તમ હોય,તો નીચેનામાંથી કયા વિધાનો સાચા છે?
$(i) R = r$
$(ii) R$ માં પાવર $\frac{E^2}{4R}$ છે
$(iii)$ ઇનપુટ પાવર $\frac{E^2}{2R}$ છે
$(iv)$ કાર્યક્ષમતા $50\%$ છે

Difficult
View Solution

$12 \, V$ emf ધરાવતી બેટરીનો પ્રારંભિક ચાર્જ $80 \, A \cdot h$ છે. જો બેટરી સંપૂર્ણપણે ડિસ્ચાર્જ ન થાય ત્યાં સુધી ટર્મિનલ્સ વચ્ચેનો પોટેન્શિયલ અચળ રહે, તો આ બેટરી કેટલા સમય માટે $120 \, W$ ના દરે ઉર્જા આપી શકે ($ \, h$ માં)?

$n$ જેટલા સમાન વિદ્યુત બલ્બ છે,જેમાંથી દરેકને મેઈન સપ્લાયમાંથી સ્વતંત્ર રીતે $P$ પાવર ખેંચવા માટે ડિઝાઇન કરવામાં આવ્યા છે. જો તેમને હવે સમાન મેઈન સપ્લાય સાથે શ્રેણીમાં જોડવામાં આવે,તો આ સંયોજન દ્વારા ખેંચાતો કુલ પાવર કેટલો હશે?

Vedclass Products

For Students

Vedclass Test Series

Mock tests in real JEE/NEET style with performance analysis. 5-day free trial.

Start Free Trial
For Teachers

Exam Paper Generator

Generate Set A/B/C/D exam papers from 7.5L+ questions in 2 minutes. 3 chapters free.

Try Free
For Institutes

Online Exam Module

Live online exams with unlimited students, 360° analytics & white-label branding.

See Demo