$2.0 \; atm$ દબાણ અને $17\,^{\circ} C$ તાપમાને રહેલા નાઈટ્રોજનના સિલિન્ડરમાં નાઈટ્રોજન અણુનો સરેરાશ મુક્ત પથ (mean free path) અને અથડામણ આવૃત્તિ (collision frequency) શોધો. નાઈટ્રોજન અણુની ત્રિજ્યા આશરે $1.0 \; \mathring{A}$ લો. અથડામણનો સમય અને બે ક્રમિક અથડામણો વચ્ચે અણુ મુક્ત રીતે ગતિ કરે તે સમયની સરખામણી કરો ($N_{2}$ નું આણ્વીય દળ $= 28.0 \; u$).

Vedclass pdf generator app on play store
Vedclass iOS app on app store
(A) આપેલ છે: દબાણ $P = 2.0 \; atm = 2.026 \times 10^{5} \; Pa$,તાપમાન $T = 17^{\circ} C = 290 \; K$,ત્રિજ્યા $r = 1.0 \; \mathring{A} = 1.0 \times 10^{-10} \; m$,વ્યાસ $d = 2r = 2.0 \times 10^{-10} \; m$,આણ્વીય દળ $M = 28.0 \times 10^{-3} \; kg/mol$.
$1$. સરેરાશ વર્ગિત વેગ $v_{rms} = \sqrt{\frac{3RT}{M}} = \sqrt{\frac{3 \times 8.314 \times 290}{28 \times 10^{-3}}} \approx 508.26 \; m/s$.
$2$. સરેરાશ મુક્ત પથ $l = \frac{kT}{\sqrt{2} \pi d^{2} P}$. બોલ્ટ્ઝમેન અચળાંક $k = 1.38 \times 10^{-23} \; J/K$ નો ઉપયોગ કરતા,$l = \frac{1.38 \times 10^{-23} \times 290}{\sqrt{2} \times 3.1416 \times (2.0 \times 10^{-10})^{2} \times 2.026 \times 10^{5}} \approx 1.11 \times 10^{-7} \; m$.
$3$. અથડામણ આવૃત્તિ $f = \frac{v_{rms}}{l} = \frac{508.26}{1.11 \times 10^{-7}} \approx 4.58 \times 10^{9} \; s^{-1}$.
$4$. અથડામણનો સમય $t_{c} = \frac{d}{v_{rms}} = \frac{2.0 \times 10^{-10}}{508.26} \approx 3.93 \times 10^{-13} \; s$.
$5$. બે અથડામણ વચ્ચેનો સમય $t_{f} = \frac{l}{v_{rms}} = \frac{1.11 \times 10^{-7}}{508.26} \approx 2.18 \times 10^{-10} \; s$.
ગુણોત્તર $\frac{t_{f}}{t_{c}} = \frac{2.18 \times 10^{-10}}{3.93 \times 10^{-13}} \approx 555 \approx 500$.

Explore More

Similar Questions

જો $n$ એ સંખ્યા ઘનતા (number density) હોય અને $d$ એ અણુનો વ્યાસ હોય,તો બે ક્રમિક અથડામણો વચ્ચે અણુ દ્વારા કાપવામાં આવતું સરેરાશ અંતર (એટલે કે સરેરાશ મુક્ત પથ) શેના દ્વારા દર્શાવવામાં આવે છે?

જો બંધ પાત્રમાં રહેલા વાયુનું દબાણ ઘટાડવામાં આવે,તો અણુઓનો સરેરાશ મુક્ત પથ ...... થશે.

વાયુના ગતિવાદ (Kinetic Theory of Gases) મુજબ,નીચેનામાંથી કયું વિધાન સાચું છે?

બંધ પાત્રમાં રહેલા આદર્શ વાયુને ધીમે ધીમે ગરમ કરવામાં આવે છે. જેમ તેનું તાપમાન વધે છે,તેમ નીચેનામાંથી કયા વિધાનો સાચા છે?
$(A)$ અણુઓનો સરેરાશ મુક્ત પથ ઘટે છે.
$(B)$ અણુઓ વચ્ચેનો સરેરાશ અથડામણ સમય ઘટે છે.
$(C)$ સરેરાશ મુક્ત પથ બદલાતો નથી.
$(D)$ સરેરાશ અથડામણ સમય બદલાતો નથી.

$n$ અણુઓ ધરાવતા વાયુનું કદ $V$ હોય,તો આંતરઆણ્વીય આકર્ષણ બળને કારણે દબાણમાં થતો ઘટાડો કયા પ્રમાણમાં હશે?

Vedclass Products

For Students

Vedclass Test Series

Mock tests in real JEE/NEET style with performance analysis. 5-day free trial.

Start Free Trial
For Teachers

Exam Paper Generator

Generate Set A/B/C/D exam papers from 7.5L+ questions in 2 minutes. 3 chapters free.

Try Free
For Institutes

Online Exam Module

Live online exams with unlimited students, 360° analytics & white-label branding.

See Demo