આકૃતિમાં દર્શાવેલ વાહકના છેડાઓ વચ્ચે વિદ્યુત સ્થિતિમાનનો તફાવત ત્યારે પ્રેરિત થશે જ્યારે વાહક કઈ દિશામાં ગતિ કરે?

$l$ લંબાઈનો એક વાહક સળિયો $v$ વેગથી સમાન આડા ચુંબકીય ક્ષેત્ર $B$ ને લંબ રૂપે નીચે પડી રહ્યો છે. તેના બે છેડાઓ વચ્ચેનો વિદ્યુતસ્થિતિમાનનો તફાવત કેટલો હશે?

એક લંબચોરસ તારના લૂપને $XY$-સમતલમાં મૂકવામાં આવ્યું છે, જેની $3 \,cm$ લંબાઈની બાજુ $X$-અક્ષને સમાંતર છે અને $4 \,cm$ લંબાઈની બાજુ $Y$-અક્ષને સમાંતર છે। તે $10 \,cm/s$ ની ઝડપથી ધન $X$-દિશામાં ગતિ કરી રહ્યું છે। અવકાશમાં એક ચુંબકીય ક્ષેત્ર અસ્તિત્વ ધરાવે છે જેની દિશા $Z$-અક્ષને સમાંતર છે। આ ક્ષેત્ર ધન $X$-અક્ષની દિશામાં $2 \times 10^{-3} \,T/cm$ ના દરે ઘટે છે અને સમય સાથે $2 \times 10^{-2} \,T/s$ ના દરે વધે છે। તારમાં ઉદ્ભવતું પ્રેરિત emf કેટલું હશે?

રેલવે ટ્રેકના બે પાટા,જે એકબીજાથી અને જમીનથી અલગ (insulated) કરેલા છે,તેને એક મિલિવોલ્ટમીટર સાથે જોડવામાં આવ્યા છે. જ્યારે ટ્રેન $180 \ km/hr$ ની ઝડપે ટ્રેક પર દોડે છે,ત્યારે વોલ્ટમીટરનું રીડિંગ શું હશે? પૃથ્વીના ચુંબકીય ક્ષેત્રનો ઉર્ધ્વ ઘટક $0.2 \times 10^{-4} \ Wb/m^2$ છે અને પાટાઓ વચ્ચેનું અંતર $1 \ m$ છે.

ગતિશીલ $emf$ એટલે શું?

$(a)$ આકૃતિમાં દર્શાવ્યા મુજબ લાંબા સીધા તાર અને $a$ બાજુવાળા ચોરસ લૂપ વચ્ચેના અન્યોન્ય પ્રેરકત્વ (mutual inductance) માટેનું સૂત્ર મેળવો.
$(b)$ હવે ધારો કે સીધા તારમાં $50\; A$ નો પ્રવાહ વહે છે અને લૂપને જમણી તરફ $v=10\; m/s$ ના અચળ વેગથી ખસેડવામાં આવે છે. જ્યારે $x=0.2\; m$ હોય તે ક્ષણે લૂપમાં ઉદ્ભવતું પ્રેરિત $emf$ ગણો. $a=0.1\; m$ લો અને ધારો કે લૂપનો અવરોધ ઘણો વધારે છે.