એક લંબચોરસ બોક્સ ખરબચડી ઢળતી સપાટી પર પડેલું છે. સપાટી અને બોક્સ વચ્ચેનો ઘર્ષણાંક $\mu$ છે. ધારો કે બોક્સનું દળ $m$ છે.
$(a)$ સમક્ષિતિજ સાથે સમતલનો કયો ઢાળનો ખૂણો $\theta$ હશે કે જેના પર બોક્સ સમતલ પર નીચે તરફ સરકવાનું શરૂ કરશે?
$(b)$ જો સમતલનો ઢાળનો ખૂણો વધારીને $\alpha > \theta$ કરવામાં આવે,તો બોક્સ પર સમતલની નીચેની દિશામાં લાગતું બળ કેટલું હશે?
$(c)$ બોક્સને સ્થિર રાખવા અથવા સમાન ઝડપ સાથે ઉપર તરફ ગતિ કરાવવા માટે સમતલ પર ઉપરની દિશામાં કેટલું બળ લગાડવું જરૂરી છે?
$(d)$ બોક્સને $a$ પ્રવેગ સાથે સમતલ પર ઉપરની તરફ ગતિ કરાવવા માટે સમતલ પર ઉપરની દિશામાં કેટલું બળ લગાડવું જરૂરી છે?

Vedclass pdf generator app on play store
Vedclass iOS app on app store
(N/A) આકૃતિમાં દર્શાવેલ આકૃતિને ધ્યાનમાં લો.
$(a)$ બોક્સ ઢાળ પર નીચે સરકવાનું શરૂ કરે તે માટે:
$f = mg \sin \theta$
$N = mg \cos \theta$
કારણ કે $\mu = \frac{f}{N}$,તેથી $\mu = \frac{mg \sin \theta}{mg \cos \theta} = \tan \theta$.
તેથી,$\theta = \tan^{-1}(\mu)$.
$(b)$ જ્યારે ઢાળનો ખૂણો વધારીને $\alpha > \theta$ કરવામાં આવે,ત્યારે સમતલ પર નીચેની દિશામાં લાગતું પરિણામી બળ $F_1$ એ ગુરુત્વાકર્ષણના ઘટક અને ગતિક ઘર્ષણનો તફાવત છે:
$F_1 = mg \sin \alpha - f_k = mg \sin \alpha - \mu N = mg \sin \alpha - \mu mg \cos \alpha = mg(\sin \alpha - \mu \cos \alpha)$.
$(c)$ બોક્સને સ્થિર રાખવા અથવા સમાન ઝડપ સાથે ઉપરની તરફ ગતિ કરાવવા માટે,લાગુ પાડવામાં આવેલ બળ $F_2$ એ ગુરુત્વાકર્ષણના ઘટક અને ઘર્ષણ બળ (જે હવે નીચેની દિશામાં કાર્ય કરે છે) બંનેને દૂર કરવું આવશ્યક છે:
$F_2 = mg \sin \alpha + f_k = mg \sin \alpha + \mu mg \cos \alpha = mg(\sin \alpha + \mu \cos \alpha)$.
$(d)$ જ્યારે બોક્સને $a$ પ્રવેગ સાથે સમતલ પર ઉપરની તરફ ગતિ કરાવવાનું હોય,ત્યારે પરિણામી બળ $F_3$ એ પ્રવેગને ધ્યાનમાં લેવું જોઈએ:
$F_3 = mg(\sin \alpha + \mu \cos \alpha) + ma$.

Explore More

Similar Questions

જ્યારે કોઈ પદાર્થને સમક્ષિતિજ સાથે $60^{\circ}$ ના ખૂણે રાખેલા લાંબા લીસા ઢળતા સમતલના તળિયેથી ફેંકવામાં આવે છે,ત્યારે તે સમતલ પર $x_{1}$ અંતર કાપી શકે છે. પરંતુ જ્યારે ઢાળ ઘટાડીને $30^{\circ}$ કરવામાં આવે અને તે જ પદાર્થને સમાન વેગથી ફેંકવામાં આવે,ત્યારે તે $x_{2}$ અંતર કાપી શકે છે. તો $x_{1}: x_{2}$ કેટલું હશે?

એક બ્લોક સમક્ષિતિજ સાથે $\alpha$ ખૂણો બનાવતા ઢળતા સમતલ પર સ્થિર છે. જેમ જેમ ઢાળનો ખૂણો $\alpha$ વધારવામાં આવે છે,તેમ બ્લોક જ્યારે નમનકોણ $\theta$ થાય ત્યારે સરકવાનું શરૂ કરે છે. બ્લોક અને ઢળતા સમતલની સપાટી વચ્ચેનો સ્થિત ઘર્ષણાંક કેટલો હશે?

$2\,kg$ દળ ધરાવતો એક પદાર્થ $30^o$ ના ઢાળવાળા ખરબચડા ઢળતા સમતલ પર $3\,m/s^2$ ના પ્રવેગ સાથે નીચે સરકે છે. તે જ પદાર્થને તેટલા જ પ્રવેગ સાથે સમતલ પર ઉપર લઈ જવા માટે જરૂરી બાહ્ય બળ ........ $N$ હશે $(g = 10\,m/s^2)$.

$m$ દળનો એક સમઘન કાટખૂણે નમેલા ઢળતા પાત્રમાં નીચે તરફ સરકે છે. જો સમઘન અને પાત્ર વચ્ચેનો ગતિક ઘર્ષણાંક $\mu_k$ હોય,તો બ્લોકનો પ્રવેગ કેટલો હશે?

એક પદાર્થને $\theta$ ખૂણાવાળા ખરબચડા ઢળતા સમતલ પર મૂકવામાં આવે છે. જેમ જેમ ખૂણો $\theta$ ને $0^o$ થી $90^o$ સુધી વધારવામાં આવે છે,તેમ બ્લોક અને સમતલ વચ્ચેનું સંપર્ક બળ

Vedclass Products

For Students

Vedclass Test Series

Mock tests in real JEE/NEET style with performance analysis. 5-day free trial.

Start Free Trial
For Teachers

Exam Paper Generator

Generate Set A/B/C/D exam papers from 7.5L+ questions in 2 minutes. 3 chapters free.

Try Free
For Institutes

Online Exam Module

Live online exams with unlimited students, 360° analytics & white-label branding.

See Demo