ગરમ પદાર્થમાંથી ઉષ્મા ગુમાવવાનો દર તે પદાર્થ અને તેની આસપાસના તાપમાનના તફાવત પર સીધો આધાર રાખે છે તે સમજાવતી પ્રક્રિયા લખો.

Vedclass pdf generator app on play store
Vedclass iOS app on app store
(N/A) $1$. એક કેલરીમીટરમાં આશરે $300 \ ml$ પાણી લો,જેમાં એક સ્ટરર (હલાવવાનું સાધન) હોય અને તેને બે કાણાંવાળા ઢાંકણથી ઢાંકી દો.
$2$. ઢાંકણના એક કાણાંમાંથી થર્મોમીટર દાખલ કરો,ખાતરી કરો કે થર્મોમીટરનો બલ્બ પાણીમાં સંપૂર્ણ ડૂબેલો છે. થર્મોમીટરનું વાંચન નોંધો. આ વાંચન $T_{1}$ એ આસપાસનું તાપમાન છે.
$3$. કેલરીમીટરમાં રહેલા પાણીને ઓરડાના તાપમાન (આસપાસના તાપમાન) કરતા આશરે $40^{\circ} C$ વધારે તાપમાન સુધી ગરમ કરો.
$4$. ગરમીનો સ્ત્રોત દૂર કરીને પાણીને ગરમ કરવાનું બંધ કરો.
$5$. સ્ટોપવોચ શરૂ કરો અને સ્ટરર વડે હળવેથી હલાવતી વખતે ચોક્કસ સમયના અંતરે (દા.ત. દર એક મિનિટે) થર્મોમીટરનું વાંચન નોંધો.
$6$. પાણીનું તાપમાન $(T_{2})$ આસપાસના તાપમાન કરતા આશરે $5^{\circ} C$ વધારે થાય ત્યાં સુધી નોંધવાનું ચાલુ રાખો.
$7$. $y$-અક્ષ પર તાપમાનનો તફાવત $\Delta T = T_{2} - T_{1}$ અને $x$-અક્ષ પર અનુરૂપ સમય $t$ લઈને આલેખ દોરો.
$8$. આલેખ પરથી તમે જોશો કે શરૂઆતમાં ઠંડા પડવાનો દર વધારે હોય છે અને જેમ પદાર્થનું તાપમાન આસપાસના તાપમાનની નજીક આવે છે તેમ તે ઘટતો જાય છે. આ દર્શાવે છે કે ઉષ્મા ગુમાવવાનો દર પદાર્થ અને તેની આસપાસના તાપમાનના તફાવત પર આધાર રાખે છે.

Explore More

Similar Questions

એક પ્રવાહીનું તાપમાન $3 \, \text{મિનિટ}$ માં $365 \, K$ થી ઘટીને $359 \, K$ થાય છે. આ પ્રવાહીનું તાપમાન $342 \, K$ થી $338 \, K$ સુધી ઘટવા માટે લાગતો સમય કેટલો હશે ($\text{મિનિટ}$ માં)? [રૂમનું તાપમાન $296 \, K$ લો]

$5 \,kg$ દળ અને $0.1 \,m$ બાજુની લંબાઈ ધરાવતો એક ઘનાકાર ધાતુનો બ્લોક,જેનું પ્રારંભિક તાપમાન $100^{\circ} C$ છે,તેને ઉષ્મા અવાહક સપાટી પર મૂકવામાં આવે છે અને $0^{\circ} C$ તાપમાન ધરાવતી હવામાં ખુલ્લો રાખવામાં આવે છે. બ્લોકને $37^{\circ} C$ તાપમાન સુધી ઠંડો કરવા માટે લાગતો સમય (સેકન્ડમાં) કોની નજીક છે? (નોંધ: ધાતુની વિશિષ્ટ ઉષ્મા $= 500 \,J/kg/^{\circ}C$; બ્લોકથી હવા માટે ઉષ્મા સ્થાનાંતરણ ગુણાંક $= 50 \,W/m^2/^{\circ}C$)

ગરમ ખોરાકથી ભરેલું એક પાત્ર $94^{\circ}C$ થી $86^{\circ}C$ સુધી ઠંડું થવામાં $2$ મિનિટ લે છે. જ્યારે ઓરડાનું તાપમાન $20^{\circ}C$ હોય, ત્યારે તેને $74^{\circ}C$ થી $66^{\circ}C$ સુધી ઠંડું થવામાં કેટલો સમય લાગશે ($\text{મિનિટ}$ માં)?

સમાન દળ,ક્ષેત્રફળ અને સપાટી ધરાવતા બે પદાર્થો $A$ અને $B$ ની વિશિષ્ટ ઉષ્મા $S_A$ અને $S_B$ $(S_A > S_B)$ છે. તેમને આપેલ તાપમાનના ગાળામાં ઠંડા થવા દેવામાં આવે છે. તાપમાન સમય સાથે કેવી રીતે બદલાય છે તે આલેખમાં દર્શાવેલ છે. કયો આલેખ ઠંડક પ્રક્રિયાને યોગ્ય રીતે રજૂ કરે છે?

એક પદાર્થ $80^{\circ} C$ થી $50^{\circ} C$ સુધી ઠંડો થવા માટે $5 \text{ min}$ લે છે. ત્યારબાદના $t \text{ min}$ સમયમાં, તે $50^{\circ} C$ થી $30^{\circ} C$ સુધી ઠંડો થાય છે. પદાર્થને $80^{\circ} C$ થી $30^{\circ} C$ સુધી ઠંડો થવા માટે લાગતો કુલ સમય કેટલો છે ($\text{ min}$ માં)?
[પર્યાવરણનું તાપમાન $20^{\circ} C$ છે.]

Vedclass Products

For Students

Vedclass Test Series

Mock tests in real JEE/NEET style with performance analysis. 5-day free trial.

Start Free Trial
For Teachers

Exam Paper Generator

Generate Set A/B/C/D exam papers from 7.5L+ questions in 2 minutes. 3 chapters free.

Try Free
For Institutes

Online Exam Module

Live online exams with unlimited students, 360° analytics & white-label branding.

See Demo