સંયોજક પેશીના બંધારણ અને કાર્યના આધારે તેના સામાન્ય લક્ષણો લખો. અસ્થિ અને કાસ્થિ વચ્ચેનો તફાવત સ્પષ્ટ કરો.

Vedclass pdf generator app on play store
Vedclass iOS app on app store
(N/A) $ \Rightarrow $ સંયોજક પેશીના સામાન્ય લક્ષણો:
$(i)$ સંયોજક પેશી જટિલ પ્રાણીઓના શરીરમાં સૌથી વધુ વિપુલ પ્રમાણમાં અને વ્યાપક રીતે વિતરિત થયેલી પેશી છે.
$(ii)$ તે શરીરના અન્ય પેશીઓ કે અંગોને જોડે છે અને આધાર આપે છે.
$(iii)$ સંયોજક પેશીનું ઉદ્ભવ સ્થાન મધ્યગર્ભસ્તર (mesoderm) છે.
$(iv)$ તેમાં મુખ્યત્વે ત્રણ ઘટકો હોય છે: આધારક (matrix), કોષો અને તંતુઓ.
$(v)$ આધારક એ ગ્લાયકોપ્રોટીન અને પોલીસેકેરાઈડ્સનું બનેલું બાહ્યકોષીય દ્રવ્ય છે, જે પ્રવાહી, જેલ જેવું અથવા ઘન હોઈ શકે છે.
$(vi)$ આ પેશીઓમાં પુનઃસર્જનની સારી ક્ષમતા હોય છે.
$(vii)$ તેના કાર્યોમાં માળખાકીય આધાર, અંગોનું રક્ષણ અને શરીરની અખંડિતતા જાળવવાનો સમાવેશ થાય છે.
$ \Rightarrow $ અસ્થિ અને કાસ્થિ વચ્ચેનો તફાવત:
અસ્થિ (Bone)કાસ્થિ (Cartilage)
પ્રકાર: સઘન અથવા વાદળી જેવું. લાંબા, ટૂંકા, ચપટા કે અનિયમિત આકારના હોઈ શકે છે. પ્રકાર: કાચવત્ કાસ્થિ, તંતુમય કાસ્થિ અને સ્થિતિસ્થાપક કાસ્થિ।
કાર્ય: શરીરનું માળખું બનાવવું, પ્રચલન, રક્ષણ, ખનીજ દ્રવ્યોનો સંગ્રહ અને રક્તકણોનું નિર્માણ। કાર્ય: સાંધાઓમાં ઘર્ષણ અટકાવવું, શ્વાસનળીને આધાર આપવો, આંચકાઓનું શોષણ અને લવચીકતા પૂરી પાડવી।
બંધારણ: સખત કેલ્શિયમયુક્ત આધારકમાં અસ્થિકોષો (osteocytes) આવેલા હોય છે. તે રુધિરવાહિનીયુક્ત હોય છે। બંધારણ: અર્ધ-ઘન, લવચીક આધારકમાં કાસ્થિકોષો (chondrocytes) આવેલા હોય છે. તે સામાન્ય રીતે અવાહિનીયુક્ત હોય છે।
સ્થાન: મુખ્ય અક્ષીય અને ઉપાંગીય કંકાલની રચના કરે છે। સ્થાન: સાંધાઓ, નાકની ટોચ, બાહ્ય કર્ણ અને શ્વાસનળીમાં જોવા મળે છે।
તંતુમય આવરણ: પરિઅસ્થિસ્તર (periosteum) દ્વારા ઘેરાયેલું હોય છે, જે સંવેદી ચેતાતંતુઓથી સમૃદ્ધ હોય છે। તંતુમય આવરણ: પરિકાસ્થિસ્તર (perichondrium) નામના તંતુમય આવરણથી ઘેરાયેલું હોય છે।

Explore More

Similar Questions

વધારાના પોષક તત્વો જેનો તાત્કાલિક ઉપયોગ થતો નથી,તે ચરબીમાં રૂપાંતરિત થાય છે અને ક્યાં સંગ્રહિત થાય છે?

આપેલ તંતુઘટક પેશી (areolar connective tissue) ની આકૃતિમાં $P$ અને $Q$ કોષોને ઓળખો.

કાસ્થિ (cartilage) નું આધારક (matrix) કેવું હોય છે $:-$

પૃષ્ઠવંશી શરીરની સંયોજક પેશી કોલેજન પ્રોટીનના તંતુઓથી બનેલી હોય છે,જે પોલિસેકેરાઈડ મેટ્રિક્સમાં જડિત થઈને શું બનાવે છે?

અસ્થિકોષો (osteocytes) ના કોષરસીય પ્રવર્ધો શેમાં જોવા મળે છે?

Vedclass Products

For Students

Vedclass Test Series

Mock tests in real JEE/NEET style with performance analysis. 5-day free trial.

Start Free Trial
For Teachers

Exam Paper Generator

Generate Set A/B/C/D exam papers from 7.5L+ questions in 2 minutes. 3 chapters free.

Try Free
For Institutes

Online Exam Module

Live online exams with unlimited students, 360° analytics & white-label branding.

See Demo