યંગનો ડબલ સ્લિટ પ્રયોગ કરતી વખતે,એક વિદ્યાર્થીએ બે સ્લિટને $x-y$ સમતલમાં એક મોટી અપારદર્શક પ્લેટ સાથે બદલી નાખી,જેમાં બે નાના છિદ્રો છે જે $600 \ nm$ તરંગલંબાઇનો પ્રકાશ ઉત્સર્જિત કરતા બે સુસંબદ્ધ બિંદુવત ઉદગમો $(S_1, S_2)$ તરીકે કાર્ય કરે છે. વિદ્યાર્થીએ ભૂલથી સ્ક્રીનને $x-z$ સમતલને સમાંતર ($z>0$ માટે) $S_1 S_2$ ના મધ્યબિંદુથી $D=3 \ m$ ના અંતરે મૂકી,જે આકૃતિમાં યોજનાબદ્ધ રીતે દર્શાવેલ છે. ઉદગમો વચ્ચેનું અંતર $d=0.6003 \ mm$ છે. ઉગમબિંદુ $O$ એ સ્ક્રીન અને $S_1 S_2$ ને જોડતી રેખાનું છેદબિંદુ છે. સ્ક્રીન પરની તીવ્રતાની ભાત (pattern) વિશે નીચેનામાંથી કયું (કયા) વિધાન સાચું છે?
$(A)$ $x$-અક્ષને સમાંતર સીધી પ્રકાશિત અને અપ્રકાશિત પટ્ટીઓ
$(B)$ બિંદુ $O$ ની ખૂબ નજીકનો વિસ્તાર અંધકારમય (dark) હશે
$(C)$ $x$-દિશામાં $O$ ની આસપાસ સપ્રમાણ રીતે મૂકવામાં આવેલા નાભિઓ સાથેની અતિવલયાકાર (hyperbolic) પ્રકાશિત અને અપ્રકાશિત પટ્ટીઓ
$(D)$ બિંદુ $O$ પર કેન્દ્રિત અર્ધ-વર્તુળાકાર પ્રકાશિત અને અપ્રકાશિત પટ્ટીઓ

  • A
    $B, C$
  • B
    $B, D$
  • C
    $B, A$
  • D
    $A, C$

Explore More

Similar Questions

યંગના ડબલ સ્લિટ પ્રયોગમાં,જો સ્ત્રોત સ્લિટ $S$ ની પહોળાઈ (એપરચર) અન્ય પરિમાણોને અચળ રાખીને વધારવામાં આવે,તો વ્યતિકરણની શલાકાઓ:

જ્યારે $t$ જાડાઈ અને $\mu$ વક્રીભવનાંક ધરાવતી એક પાતળી પારદર્શક પ્લેટને પ્રકાશના બે વ્યતિકરણ પામતા તરંગોમાંથી એકના માર્ગમાં મૂકવામાં આવે છે,ત્યારે પથ તફાવત કેટલો બદલાય છે?

જો યંગનો ડબલ સ્લિટ પ્રયોગ અનુક્રમે $n_1$ અને $n_2$ વક્રીભવનાંક ધરાવતા માધ્યમોમાં કરવામાં આવે,તો ફ્રિન્જની પહોળાઈ અનુક્રમે $\omega_1$ અને $\omega_2$ મળે છે. તો સાચું વિધાન કયું છે?

$YDSE$ માં, $0.01 \,mm$ જાડાઈની એક પાતળી ફિલ્મ $(\mu=1.6)$ ને બે વ્યતિકરણ પામતા કિરણોમાંથી એકના માર્ગમાં મૂકવામાં આવે છે। મધ્યસ્થ શલાકા અગાઉ $10^{\text{th}}$ પ્રકાશિત શલાકા દ્વારા રોકાયેલી સ્થિતિ પર ખસે છે। તરંગની તરંગલંબાઇ ......... $\mathring{A}$ છે।

યંગના બે સ્લિટના પ્રયોગમાં $1.2 \, \mu m$ જાડાઈ અને $1.5$ વક્રીભવનાંક ધરાવતો કાચનો સ્લેબ એક સ્લીટની આગળ મૂકવામાં આવે છે. બીજી સ્લીટની આગળ $t$ જાડાઈ અને $2.5$ વક્રીભવનાંક ધરાવતો બીજો સ્લેબ મૂકવામાં આવે છે. જો કેન્દ્રીય શલાકાનું સ્થાન બદલાતું ન હોય,તો જાડાઈ $t$ નું મૂલ્ય $...... \, \mu m$ છે.

Vedclass Products

For Students

Vedclass Test Series

Mock tests in real JEE/NEET style with performance analysis. 5-day free trial.

Start Free Trial
For Teachers

Exam Paper Generator

Generate Set A/B/C/D exam papers from 7.5L+ questions in 2 minutes. 3 chapters free.

Try Free
For Institutes

Online Exam Module

Live online exams with unlimited students, 360° analytics & white-label branding.

See Demo