જરાયુવિન્યાસ (Placentation) એટલે શું? જરાયુવિન્યાસના પ્રકારોનું વર્ણન કરો.

(N/A) $\rightarrow$ બીજાશયમાં એક કે તેથી વધુ અંડકો એક ચપટી ગાદી જેવી રચના સાથે જોડાયેલા હોય છે,જેને જરાયુ (Placenta) કહે છે.
$\rightarrow$ બીજાશયની અંદર અંડકોની ગોઠવણીને જરાયુવિન્યાસ કહેવામાં આવે છે.
$\rightarrow$ જરાયુવિન્યાસના પ્રકારો નીચે મુજબ છે:
$(i)$ ધારાવર્તી (Marginal): આ પ્રકારમાં,જરાયુ બીજાશયની વક્ષ સીવણ (ventral suture) પર એક ધાર બનાવે છે અને અંડકો આ ધાર પર બે હરોળમાં ગોઠવાયેલા હોય છે,ઉદા. વટાણા,કઠોળ.
$(ii)$ અક્ષવર્તી (Axile): જ્યારે જરાયુ અક્ષીય હોય અને બહુકોટરયુક્ત બીજાશયમાં અંડકો તેની સાથે જોડાયેલા હોય,ત્યારે તેને અક્ષવર્તી જરાયુવિન્યાસ કહેવાય છે,ઉદા. જાસૂદ,ટામેટાં અને લીંબુ.
$(iii)$ ચર્મવર્તી (Parietal): આ પ્રકારમાં,અંડકો બીજાશયની અંદરની દીવાલ પર અથવા તેના પરિઘીય ભાગ પર વિકાસ પામે છે. બીજાશય એક-કોટરયુક્ત હોય છે પરંતુ આભાસી પટલ (false septum) ના નિર્માણને કારણે તે બે-કોટરયુક્ત બને છે,ઉદા. રાઈ અને આર્જેમોન.
$(iv)$ મુક્તકેન્દ્રસ્થ (Free central): જ્યારે અંડકો કેન્દ્રીય ધરી પર ગોઠવાયેલા હોય અને પટલ ગેરહાજર હોય,ત્યારે બીજાશય એક-કોટરયુક્ત હોય છે; આને મુક્તકેન્દ્રસ્થ જરાયુવિન્યાસ કહેવાય છે,ઉદા. ડાયન્થસ અને પ્રિમરોઝ.
$(v)$ તલસ્થ (Basal): આ પ્રકારમાં,જરાયુ બીજાશયના તળિયે વિકાસ પામે છે અને તેની સાથે એક જ અંડક જોડાયેલું હોય છે,ઉદા. સૂર્યમુખી,ઘઉં.