ચક્રીય પ્રક્રિયા એટલે શું? તેના વિશે નોંધ લખો.

(N/A) ચક્રીય પ્રક્રિયા એ એક એવી થર્મોડાયનેમિક પ્રક્રિયા છે જેમાં તંત્ર શ્રેણીબદ્ધ ફેરફારોમાંથી પસાર થઈને અંતે પોતાની પ્રારંભિક અવસ્થામાં પાછું આવે છે.
ચક્રીય પ્રક્રિયામાં તંત્રની પ્રારંભિક અને અંતિમ અવસ્થાઓ સમાન હોય છે. આંતરિક ઉર્જા એ અવસ્થા વિધેય હોવાથી,સંપૂર્ણ ચક્ર માટે આંતરિક ઉર્જામાં થતો ફેરફાર શૂન્ય હોય છે.
$\therefore \Delta U = 0$
ઉષ્માગતિશાસ્ત્રના પ્રથમ નિયમ મુજબ:
$\Delta Q = \Delta U + \Delta W$
$\Delta U = 0$ હોવાથી,આપણને મળે છે:
$\Delta Q = \Delta W$
આનો અર્થ એ છે કે ચક્રીય પ્રક્રિયા માટે,તંત્ર દ્વારા શોષાયેલી કુલ ઉષ્મા એ તંત્ર દ્વારા થયેલા કુલ કાર્ય જેટલી હોય છે. જો તંત્ર કુલ ઉષ્માનું શોષણ કરે,તો તંત્ર દ્વારા કાર્ય થાય છે,અને જો તંત્ર કુલ ઉષ્માનો ત્યાગ કરે,તો તંત્ર પર કાર્ય થાય છે.