કાર્નોટ ચક્ર એટલે શું? આકૃતિ દોરીને સમજાવો.

Vedclass pdf generator app on play store
Vedclass iOS app on app store
(N/A) કાર્નોટ ચક્ર એ સાદી કાર્નોટ દ્વારા પ્રસ્તાવિત એક સૈદ્ધાંતિક થર્મોડાયનેમિક ચક્ર છે. તે $T_{1}$ (સ્ત્રોત) અને $T_{2}$ (સિંક) તાપમાન ધરાવતા બે ઉષ્મા ભંડારો વચ્ચે કાર્યરત સૌથી કાર્યક્ષમ ઉષ્મા એન્જિનનું વર્ણન કરે છે,જ્યાં $T_{1} > T_{2}$ છે.
આ ચક્ર ચાર પ્રતિવર્તી પ્રક્રિયાઓનો બનેલો છે:
$1$. પ્રતિવર્તી સમતાપી વિસ્તરણ: વાયુ $T_{1}$ તાપમાને વિસ્તરણ પામે છે અને સ્ત્રોતમાંથી $Q_{1}$ ઉષ્માનું શોષણ કરે છે.
$2$. પ્રતિવર્તી સમોષ્મી વિસ્તરણ: વાયુ ઉષ્માના વિનિમય વગર વધુ વિસ્તરણ પામે છે અને તેનું તાપમાન $T_{1}$ થી ઘટીને $T_{2}$ થાય છે.
$3$. પ્રતિવર્તી સમતાપી સંકોચન: વાયુ $T_{2}$ તાપમાને સંકોચન પામે છે અને સિંકને $Q_{2}$ ઉષ્મા મુક્ત કરે છે.
$4$. પ્રતિવર્તી સમોષ્મી સંકોચન: વાયુ ઉષ્માના વિનિમય વગર વધુ સંકોચન પામે છે અને તેનું તાપમાન $T_{2}$ થી વધીને ફરીથી $T_{1}$ થાય છે.
કાર્નોટ ચક્ર માટેનો $P-V$ આલેખ આકૃતિમાં દર્શાવેલ છે.

Explore More

Similar Questions

એક કાર્નોટ એન્જિન $27^{\circ} C$ અને $127^{\circ} C$ ની વચ્ચે કાર્ય કરે છે. સ્ત્રોત દ્વારા આપવામાં આવતી ઉષ્મા $500 \ J$ છે. તો સિંકને આપવામાં આવતી ઉષ્મા ( $J$ માં) કેટલી હશે?

બે કાર્નો એન્જિન $A$ અને $B$ ની કાર્યક્ષમતાનો ગુણોત્તર $1.25$ છે. બંને એન્જિનમાં સોર્સ અને સિંક વચ્ચેનો તાપમાનનો તફાવત સમાન છે. એન્જિન $A$ અને $B$ ના સોર્સના નિરપેક્ષ તાપમાનનો ગુણોત્તર કેટલો છે?

સમજાવો: કાર્નો ચક્ર અને કાર્નો એન્જિન.

Difficult
View Solution

બે રિઝર્વોયર વચ્ચે કાર્યરત કાર્નોટ એન્જિનની કાર્યક્ષમતા $\frac{1}{3}$ છે. જ્યારે ઠંડા રિઝર્વોયરનું તાપમાન $x$ જેટલું વધારવામાં આવે છે,ત્યારે તેની કાર્યક્ષમતા ઘટીને $\frac{1}{6}$ થાય છે. જો ગરમ રિઝર્વોયરનું તાપમાન $99^{\circ} C$ હોય,તો $x$ નું મૂલ્ય $........ K$ થશે.

કાર્નોટ એન્જિનમાં,જો સમતાપી વિસ્તરણ દરમિયાન થયેલ કાર્ય એ સમતાપી સંકોચન દરમિયાન થયેલ કાર્ય કરતા $25 \%$ વધારે હોય,તો એન્જિનની કાર્યક્ષમતા કેટલી હશે ($\%$ માં)?

Vedclass Products

For Students

Vedclass Test Series

Mock tests in real JEE/NEET style with performance analysis. 5-day free trial.

Start Free Trial
For Teachers

Exam Paper Generator

Generate Set A/B/C/D exam papers from 7.5L+ questions in 2 minutes. 3 chapters free.

Try Free
For Institutes

Online Exam Module

Live online exams with unlimited students, 360° analytics & white-label branding.

See Demo