સમાન $emf$ $E$ પરંતુ આંતરિક અવરોધ $r_1$ અને $r_2$ ધરાવતા બે કોષોને શ્રેણીમાં બાહ્ય અવરોધ $R$ સાથે જોડવામાં આવ્યા છે (આકૃતિમાં દર્શાવ્યા મુજબ). $R$ નું મૂલ્ય કેટલું હોવું જોઈએ જેથી પ્રથમ કોષના ટર્મિનલ વચ્ચેનો વિદ્યુતસ્થિતિમાનનો તફાવત શૂન્ય થાય?

Vedclass pdf generator app on play store
Vedclass iOS app on app store
(R = R_1 - R_2) શ્રેણી જોડાણનો સમતુલ્ય આંતરિક અવરોધ $r = r_1 + r_2$ છે.
શ્રેણી જોડાણનો સમતુલ્ય $emf$ $E' = E + E = 2E$ છે.
તેથી,પરિપથમાં વહેતો પ્રવાહ $I$ નીચે મુજબ છે:
$I = \frac{E'}{R + r} = \frac{2E}{R + r_1 + r_2}$
પ્રથમ કોષના ટર્મિનલ વચ્ચેનો વિદ્યુતસ્થિતિમાનનો તફાવત $V_1$ નીચે મુજબ છે:
$V_1 = E - I r_1$
આપેલ છે કે પ્રથમ કોષના ટર્મિનલ વચ્ચેનો વિદ્યુતસ્થિતિમાનનો તફાવત શૂન્ય છે,તેથી $V_1 = 0$ લેતા:
$0 = E - I r_1$
$E = I r_1$
$I$ નું સૂત્ર મૂકતા:
$E = \left( \frac{2E}{R + r_1 + r_2} \right) r_1$
$1 = \frac{2 r_1}{R + r_1 + r_2}$
$R + r_1 + r_2 = 2 r_1$
$R = r_1 - r_2$
આમ,બાહ્ય અવરોધનું જરૂરી મૂલ્ય $R = r_1 - r_2$ છે.

Explore More

Similar Questions

આપેલ સર્કિટમાં $AB$ વચ્ચેનો સમતુલ્ય અવરોધ શોધો.

જો રિયોસ્ટેટ સ્લાઇડરને અત્યંત જમણી બાજુથી દૂર ડાબી બાજુ ખસેડવામાં આવે,તો વોલ્ટમીટર $V_1$ ના રીડિંગમાં શું ફેરફાર થશે?

આકૃતિમાં દર્શાવેલ સર્કિટમાં બેટરીમાંથી વહેતા પ્રવાહનું મૂલ્ય શોધો. ($A$ માં)

બધા તારનો અવરોધ સમાન $r$ છે. $A$ અને $B$ વચ્ચેનો સમતુલ્ય અવરોધ $R$ છે. હવે,જો કળ $K_1$ અને $K_2$ બંધ કરવામાં આવે,તો નવો સમતુલ્ય અવરોધ કેટલો થશે?

Difficult
View Solution

એક કોપરનું અને એક ચાંદીનું વોલ્ટામીટર સમાંતરમાં જોડેલા છે. જ્યારે કુલ વિદ્યુતભાર $q$ વોલ્ટામીટરમાંથી પસાર થાય છે,ત્યારે બંનેમાં સમાન દળની ધાતુ જમા થાય છે. જો કોપર અને ચાંદીના વિદ્યુત રાસાયણિક તુલ્યાંક અનુક્રમે $z_1$ અને $z_2$ હોય,તો ચાંદીના વોલ્ટામીટરમાંથી પસાર થતો વિદ્યુતભાર કેટલો હશે?

Difficult
View Solution

Vedclass Products

For Students

Vedclass Test Series

Mock tests in real JEE/NEET style with performance analysis. 5-day free trial.

Start Free Trial
For Teachers

Exam Paper Generator

Generate Set A/B/C/D exam papers from 7.5L+ questions in 2 minutes. 3 chapters free.

Try Free
For Institutes

Online Exam Module

Live online exams with unlimited students, 360° analytics & white-label branding.

See Demo