ટ્યુનિંગ ફોર્કના સ્ટેમને ટેબલની સપાટી પર દબાવવામાં આવે છે. નીચેના પ્રશ્નોના જવાબ આપો: $(i)$ શું ઉપરની ક્રિયા કોઈ સાંભળી શકાય તેવો અવાજ ઉત્પન્ન કરશે? $(ii)$ શું આ ક્રિયાને કારણે ટેબલમાં કંપનો ઉત્પન્ન થાય છે? $(iii)$ જો ઉપરનો જવાબ હા હોય,તો તે કેવા પ્રકારના કંપનો છે? $(iv)$ કઈ પરિસ્થિતિમાં ઉપરની ક્રિયા અનુનાદ (resonance) તરફ દોરી જાય છે?

Vedclass pdf generator app on play store
Vedclass iOS app on app store
(N/A) $(i)$ હા,સાંભળી શકાય તેવો અવાજ ઉત્પન્ન થાય છે કારણ કે ટેબલની મોટી સપાટી વધુ હવાના અણુઓને કંપિત કરવા માટે મજબૂર કરે છે,જેનાથી અવાજની તીવ્રતા વધે છે.
$(ii)$ હા,ટ્યુનિંગ ફોર્કના સ્ટેમ દ્વારા ટેબલની સપાટીમાં કંપનો ઉત્પન્ન થાય છે.
$(iii)$ આ કંપનોને 'બળજબરીપૂર્વકના કંપનો' (forced vibrations) કહેવામાં આવે છે કારણ કે ટેબલને ટ્યુનિંગ ફોર્કની આવૃત્તિ પર કંપન કરવા માટે મજબૂર કરવામાં આવે છે.
$(iv)$ અનુનાદ ત્યારે થાય છે જ્યારે કંપન કરતા ટ્યુનિંગ ફોર્કની આવૃત્તિ ટેબલની સપાટીની કુદરતી આવૃત્તિ સાથે બરાબર મેળ ખાય છે,જેના પરિણામે અવાજ નોંધપાત્ર રીતે મોટો સંભળાય છે.

Explore More

Similar Questions

જો જે માધ્યમમાંથી ધ્વનિનું પ્રસરણ થઈ રહ્યું છે તેની ઘનતા લઘુત્તમ હોય,તો આ બિંદુને શું કહેવામાં આવે છે?

જો ચંદ્રની સપાટી પર દોરીને કંપિત કરવામાં આવે,તો શું અવાજ સંભળાશે? તમારા જવાબ માટે કારણ આપો.

$18 \, m$ દૂર આવેલી એક ઊંચી ઇમારતની સામે ઉત્પન્ન થયેલો અવાજ પુનરાવર્તિત થાય છે. આ ઘટનાનું નામ આપો અને તેને ટૂંકમાં સમજાવો.

$(a)$ ધ્વનિ માધ્યમમાં કેવી રીતે પ્રસરણ પામે છે?
$(b)$ ધ્વનિ તરંગને આલેખ સ્વરૂપે દર્શાવો અને તેમાં શૃંગ (crest),ગર્ત (trough),તરંગલંબાઈ (wavelength) અને કંપવિસ્તાર (amplitude) નો ઉલ્લેખ કરો.
$(c)$ ધ્વનિ તરંગોને સંગત તરંગો (longitudinal waves) શા માટે કહેવામાં આવે છે?

જો પ્રતિ સેકન્ડ $20$ તરંગો ઉત્પન્ન થતા હોય,તો હર્ટ્ઝમાં આવૃત્તિ કેટલી થાય ($, Hz$ માં)?

Vedclass Products

For Students

Vedclass Test Series

Mock tests in real JEE/NEET style with performance analysis. 5-day free trial.

Start Free Trial
For Teachers

Exam Paper Generator

Generate Set A/B/C/D exam papers from 7.5L+ questions in 2 minutes. 3 chapters free.

Try Free
For Institutes

Online Exam Module

Live online exams with unlimited students, 360° analytics & white-label branding.

See Demo