પ્રિઝમના દ્રવ્યનો જાંબલી રંગ માટે વક્રીભવનાંક $1.69$ છે અને લાલ રંગ માટે $1.65$ છે. જો સરેરાશ રંગ માટે વક્રીભવનાંક $1.66$ હોય,તો પ્રિઝમના દ્રવ્યની વિભાજન શક્તિ (dispersive power) શોધો.

ચાલો આપણે એવા કેટલાક પરિબળોની યાદી બનાવીએ જે તરંગ પ્રસરણની ઝડપને અસર કરી શકે છે:
$(i)$ ઉદગમનો પ્રકાર.
$(ii)$ પ્રસરણની દિશા.
$(iii)$ ઉદગમ અને/અથવા અવલોકનકારની ગતિ.
$(iv)$ તરંગલંબાઈ.
$(v)$ તરંગની તીવ્રતા.
આમાંથી કયા પરિબળો પર,જો કોઈ હોય તો,
$(a)$ શૂન્યાવકાશમાં પ્રકાશની ઝડપ,
$(b)$ માધ્યમમાં (જેમ કે કાચ અથવા પાણી) પ્રકાશની ઝડપ,આધાર રાખે છે?

સફેદ પ્રકાશનું સમાંતર કિરણપુંજ એક બહિર્ગોળ લેન્સ પર પડે છે. વાદળી,પીળા અને લાલ પ્રકાશના પ્રતિબિંબો લેન્સની બીજી બાજુએ અનુક્રમે $0.20 \ m$,$0.205 \ m$ અને $0.214 \ m$ અંતરે રચાય છે. લેન્સના દ્રવ્યની વિભાજન શક્તિ (dispersive power) કેટલી હશે?

જાંબલી અને લાલ પ્રકાશના વક્રીભવનાંક અનુક્રમે $1.54$ અને $1.52$ છે. જો પ્રિઝમનો ખૂણો $10^{\circ}$ હોય,તો કોણીય વિભાજન (angular dispersion) કેટલું હશે?

જો ક્રાઉન ગ્લાસ માટે લાલ,પીળા અને જાંબલી રંગના વક્રીભવનાંક અનુક્રમે $1.5140, 1.5170$ અને $1.5318$ હોય અને ફ્લિન્ટ ગ્લાસ માટે તે અનુક્રમે $1.6434, 1.6499$ અને $1.6852$ હોય,તો ક્રાઉન અને ફ્લિન્ટ ગ્લાસ માટે વિભાજન શક્તિ (dispersive power) અનુક્રમે કેટલી થાય?

એક પ્રિઝમ માટે લાલ,પીળા અને જાંબલી રંગના વક્રીભવનાંક અનુક્રમે $1.5140, 1.5170$ અને $1.5318$ છે. આ પ્રિઝમનો વિભેદન પાવર (dispersive power) શોધો. બીજા પ્રિઝમ માટે લાલ,પીળા અને જાંબલી રંગના વક્રીભવનાંક અનુક્રમે $1.6434, 1.6499$ અને $1.6852$ છે. બીજા પ્રિઝમનો વિભેદન પાવર શોધો.