લેન્સ માટે મોટવણીની વ્યાખ્યા આપો અને તેનું સૂત્ર તારવો.

Vedclass pdf generator app on play store
Vedclass iOS app on app store
(N/A) લેન્સ દ્વારા મળતા પ્રતિબિંબની ઊંચાઈ અને વસ્તુની ઊંચાઈના ગુણોત્તરને રેખીય મોટવણી $(m)$ કહે છે.
આકૃતિ $(a)$ અને $(b)$ માં અનુક્રમે બહિર્ગોળ અને અંતર્ગોળ લેન્સ દર્શાવેલ છે.
ધારો કે વસ્તુની ઊંચાઈ $AB = h$ અને પ્રતિબિંબની ઊંચાઈ $A'B' = h'$ છે.
ધારો કે વસ્તુ અંતર $BP = u$ અને પ્રતિબિંબ અંતર $B'P = v$ છે.
કાટકોણ ત્રિકોણ $\triangle ABP$ અને $\triangle A'B'P$ સમરૂપ ત્રિકોણ છે.
તેથી,$\frac{A'B'}{AB} = \frac{B'P}{BP}$.
સંજ્ઞા પ્રણાલીનો ઉપયોગ કરતા: $AB = h$,$A'B' = -h'$ (વાસ્તવિક પ્રતિબિંબ માટે),$BP = -u$,$B'P = v$.
આ કિંમતો મૂકતા: $\frac{-h'}{h} = \frac{v}{-u}$.
તેથી,$\frac{h'}{h} = \frac{v}{u}$.
આમ,મોટવણી $m = \frac{h'}{h} = \frac{v}{u}$.
વાસ્તવિક પ્રતિબિંબ માટે મોટવણી ઋણ અને આભાસી પ્રતિબિંબ માટે ધન હોય છે.

Explore More

Similar Questions

એક સમતલ-બહિર્ગોળ લેન્સનો વક્રીભવનાંક $1.6$ છે. તેની વક્ર સપાટીની વક્રતા ત્રિજ્યા $60 \ cm$ છે. તો લેન્સની કેન્દ્રલંબાઈ $..... \ cm$ થશે.

$1.5$ વક્રીભવનાંક ધરાવતા પાતળા બહિર્ગોળ લેન્સની હવામાં કેન્દ્રલંબાઈ $15\, cm$ છે. જ્યારે આ લેન્સને $4/3$ વક્રીભવનાંક ધરાવતા પ્રવાહીમાં મૂકવામાં આવે,ત્યારે તેની કેન્દ્રલંબાઈ ......$cm$ થશે.

એક વસ્તુ પડદાની સામે નિશ્ચિત સ્થાને રાખવામાં આવી છે. $10\, cm$ થી અલગ પડેલા પાતળા લેન્સના બે સ્થાનો માટે પડદા પર સ્પષ્ટ પ્રતિબિંબ મળે છે. બે પરિસ્થિતિઓમાં પ્રતિબિંબના કદનો ગુણોત્તર $3 : 2$ છે. પડદા અને વસ્તુ વચ્ચેનું અંતર $cm$ માં કેટલું છે?

પાતળા બહિર્ગોળ લેન્સ માટે તેની કેન્દ્રલંબાઈ નક્કી કરવા માટે $\frac{1}{u}$ અને $\frac{1}{v}$ વચ્ચેનો આલેખ આકૃતિમાં દર્શાવ્યા મુજબ દોરવામાં આવ્યો છે. લેન્સનો વક્રીભવનાંક $1.5$ છે અને તેની બંને સપાટીઓની વક્રતા ત્રિજ્યા $R$ સમાન છે. $R$ નું મૂલ્ય $cm$ માં કેટલું હશે?
(જ્યાં $u =$ વસ્તુ અંતર,$v =$ પ્રતિબિંબ અંતર)

એક સમતલ-બહિર્ગોળ લેન્સનો વ્યાસ $6 \, cm$ છે અને કેન્દ્રમાં તેની જાડાઈ $3 \, mm$ છે. જો લેન્સના દ્રવ્યમાં પ્રકાશની ઝડપ $2 \times 10^8 \, m/s$ હોય,તો લેન્સની કેન્દ્રલંબાઈ .......$cm$ છે.

Vedclass Products

For Students

Vedclass Test Series

Mock tests in real JEE/NEET style with performance analysis. 5-day free trial.

Start Free Trial
For Teachers

Exam Paper Generator

Generate Set A/B/C/D exam papers from 7.5L+ questions in 2 minutes. 3 chapters free.

Try Free
For Institutes

Online Exam Module

Live online exams with unlimited students, 360° analytics & white-label branding.

See Demo