નીચે આપેલી આકૃતિમાં,$A, B$ અને $C$ ત્રણ એમીટર છે. એમીટર $B$ નું રીડિંગ $0.5\, A$ છે. (બધા એમીટરનો અવરોધ નગણ્ય છે.) ગણતરી કરો:
$(i)$ એમીટર $A$ અને $C$ ના રીડિંગ.
$(ii)$ પરિપથનો કુલ અવરોધ.

Vedclass pdf generator app on play store
Vedclass iOS app on app store
(A) $(i)$ સમાંતર શાખાઓમાં વિદ્યુતપ્રવાહ તે શાખાના અવરોધના વ્યસ્ત પ્રમાણમાં હોય છે. એમીટર $B$ અને $C$ ધરાવતી શાખાઓના અવરોધ અનુક્રમે $6\,\Omega$ અને $3\,\Omega$ છે.
$\frac{\text{એમીટર } C \text{ નું રીડિંગ}}{\text{એમીટર } B \text{ નું રીડિંગ}} = \frac{6\,\Omega}{3\,\Omega} = 2$
તેથી,એમીટર $C$ નું રીડિંગ $= 2 \times 0.5\, A = 1.0\, A$ થાય.
એમીટર $A$ નું રીડિંગ એ પરિપથનો કુલ વિદ્યુતપ્રવાહ છે,જે સમાંતર શાખાઓમાં વહેતા વિદ્યુતપ્રવાહનો સરવાળો છે:
એમીટર $A$ નું રીડિંગ $= (0.5 + 1.0)\, A = 1.5\, A$ થાય.
$(ii)$ ધારો કે પરિપથનો કુલ અવરોધ $R$ છે. પરિપથમાં $2\,\Omega$ નો અવરોધ,$3\,\Omega$ અને $6\,\Omega$ ના સમાંતર જોડાણ સાથે શ્રેણીમાં જોડાયેલ છે.
પ્રથમ,સમાંતર જોડાણનો સમતુલ્ય અવરોધ $(R_p)$ શોધો:
$\frac{1}{R_p} = \frac{1}{3} + \frac{1}{6} = \frac{2+1}{6} = \frac{3}{6} = \frac{1}{2}$
$R_p = 2\,\Omega$
હવે,કુલ અવરોધ $R = 2\,\Omega + R_p = 2\,\Omega + 2\,\Omega = 4\,\Omega$ થાય.

Explore More

Similar Questions

$1.5 \, V$ નો કોષ, $10 \, \Omega$ નો અવરોધ, $15 \, \Omega$ નો અવરોધ અને પ્લગ કળ ધરાવતા પરિપથની આકૃતિ દોરો, જેમાં આ બધા ઘટકો શ્રેણીમાં જોડાયેલા હોય.

વિદ્યુત બલ્બના ફિલામેન્ટ માટે લગભગ ફક્ત ટંગસ્ટનનો જ ઉપયોગ થાય છે. તેના બે કારણો આપો.

જો $4.8 \text{ A}$ વિદ્યુતપ્રવાહ કોઈ વિદ્યુત ઉપકરણમાંથી પસાર કરવામાં આવે,તો $1 \text{ સેકન્ડ}$ માં તેમાંથી પસાર થતા ઇલેક્ટ્રોનની સંખ્યા $......$ હશે.

નીચેના પૈકી કયો વિદ્યુત-ઉર્જાનો એકમ નથી?

$(a)$ પરિપથમાં બે બિંદુઓ વચ્ચેના વિદ્યુતસ્થિતિમાનનો તફાવત માપવા માટે વપરાતા સાધનનું નામ આપો. વિદ્યુતસ્થિતિમાનના તફાવતના એકમને વિદ્યુતભાર અને કાર્યના $SI$ એકમના સંદર્ભમાં વ્યાખ્યાયિત કરો. $(i)$ ચલ અવરોધ (variable resistor) અને $(ii)$ બંધ પ્લગ કળ (closed plug key) માટેની પરિપથ સંજ્ઞાઓ દોરો.
$(b)$ નીચે બે વિદ્યુત પરિપથ $(I)$ અને $(II)$ દર્શાવેલ છે.
$(i)$ બંને પરિપથમાંથી કયા પરિપથમાં અવરોધ વધારે છે?
$(ii)$ કયા પરિપથમાંથી વધુ વિદ્યુતપ્રવાહ વહે છે?
$(iii)$ કયા પરિપથમાં દરેક અવરોધક વચ્ચે વિદ્યુતસ્થિતિમાનનો તફાવત સમાન હોય છે?
$(iv)$ જો $R_{1} > R_{2} > R_{3}$ હોય,તો કયા પરિપથમાં અન્ય બે અવરોધકોની સરખામણીમાં $R_{1}$ માં વધુ ઉષ્મા ઉત્પન્ન થશે?

Vedclass Products

For Students

Vedclass Test Series

Mock tests in real JEE/NEET style with performance analysis. 5-day free trial.

Start Free Trial
For Teachers

Exam Paper Generator

Generate Set A/B/C/D exam papers from 7.5L+ questions in 2 minutes. 3 chapters free.

Try Free
For Institutes

Online Exam Module

Live online exams with unlimited students, 360° analytics & white-label branding.

See Demo