જો પ્રકાશ કોઈ વિશાળ પદાર્થની નજીકથી પસાર થાય,તો ગુરુત્વાકર્ષણીય આંતરક્રિયાને કારણે કિરણનું વિચલન થાય છે. આને માધ્યમના અસરકારક વક્રીભવનાંકમાં થતા ફેરફારને કારણે ગણી શકાય,જે $n = 1 + \frac{2GM}{rc^2}$ દ્વારા આપવામાં આવે છે,જ્યાં $r$ એ વિશાળ પદાર્થના કેન્દ્રથી બિંદુનું અંતર છે,$G$ એ સાર્વત્રિક ગુરુત્વાકર્ષણ અચળાંક છે,$M$ એ પદાર્થનું દળ છે અને $c$ એ શૂન્યાવકાશમાં પ્રકાશની ઝડપ છે. ગોળાકાર પદાર્થને ધ્યાનમાં લેતા,જ્યારે કિરણ પદાર્થની સપાટીને સ્પર્શીને પસાર થાય ત્યારે તેના મૂળ માર્ગથી વિચલન શોધો.

(D) આકૃતિમાં દર્શાવ્યા મુજબ,જ્યારે પ્રકાશનું કિરણ $M$ દળ અને $R$ ત્રિજ્યા ધરાવતા કેન્દ્રીય વિશાળ પદાર્થની સપાટીને સ્પર્શીને પસાર થાય છે,ત્યારે ધારો કે તે $dr$ અંતરમાં $d\theta$ જેટલું વિચલિત થાય છે.
કેન્દ્રીય વિશાળ પદાર્થના કેન્દ્રથી $r$ અંતરે રહેલી સમકેન્દ્રીય ગોળાકાર સપાટી પર પ્રકાશનું કિરણ આપાત થાય છે ત્યાં સ્નેલનો નિયમ લાગુ પાડતા:
$n \sin \theta = (n + dn) \sin(\theta + d\theta)$
$n \sin \theta = (n + dn)(\sin \theta \cos d\theta + \cos \theta \sin d\theta)$
$d\theta$ અત્યંત નાનું હોવાથી,$\sin(d\theta) \approx d\theta$ અને $\cos(d\theta) \approx 1$ લેતા:
$n \sin \theta = n \sin \theta + n \cos \theta (d\theta) + (dn) \sin \theta$
$0 = n \cos \theta (d\theta) + (dn) \sin \theta$
$-(dn) \sin \theta = n \cos \theta (d\theta)$
$-\left(\frac{dn}{dr}\right) \tan \theta = n \left(\frac{d\theta}{dr}\right)$
$n = 1 + \frac{2GM}{rc^2}$ આપેલ હોવાથી,$\frac{dn}{dr} = -\frac{2GM}{r^2c^2}$ મળે.
સ્પર્શક કિરણ માટે,$\theta$ ખૂબ નાનું છે,તેથી $\tan \theta \approx \sin \theta \approx \frac{b}{r}$ જ્યાં $b \approx R$ એ ઈમ્પેક્ટ પેરામીટર છે.
$\frac{dn}{dr}$ ની કિંમત મૂકીને અને માર્ગ પર $\int d\theta = \int -\frac{1}{n} \frac{dn}{dr} \tan \theta dr$ નું સંકલન કરતા,કુલ વિચલન $\Delta \theta = \int_{-\infty}^{\infty} \frac{2GM}{r^2c^2} \frac{b}{r} dx = \frac{4GM}{Rc^2}$ મળે છે.