સાપેક્ષ સ્થાનાંતર અને તેના કિસ્સાઓ સમજાવો.

Vedclass pdf generator app on play store
Vedclass iOS app on app store
(N/A) ધારો કે બે કણો $A$ અને $B$ એ $X$-અક્ષ પર અનુક્રમે $v_{A}$ અને $v_{B}$ ના સમાન વેગથી ગતિ કરે છે.
ધારો કે $t = 0$ સમયે ઉગમબિંદુ $O$ થી તેમના પ્રારંભિક સ્થાનાંતર $x_{OA}$ અને $x_{OB}$ છે.
જો $t$ સમયે તેમના સ્થાનના યામ $x_{A}$ અને $x_{B}$ હોય,તો:
$x_{A} = x_{OA} + v_{A} t$
$x_{B} = x_{OB} + v_{B} t$
$t$ સમયે,કણ $A$ ની સાપેક્ષે કણ $B$ નું સ્થાનાંતર નીચે મુજબ મળે છે:
$x_{BA} = x_{B} - x_{A} = (x_{OB} - x_{OA}) + (v_{B} - v_{A}) t$
અહીં,$(x_{OB} - x_{OA})$ એ $t = 0$ સમયે પ્રારંભિક સાપેક્ષ સ્થાનાંતર છે,અને $(v_{B} - v_{A}) = v_{BA}$ એ કણ $A$ ની સાપેક્ષે કણ $B$ નો સાપેક્ષ વેગ છે.
કિસ્સાઓ:
$1$. જો $v_{A} = v_{B}$ હોય,તો $v_{BA} = 0$ થાય. સમીકરણ $x_{B} - x_{A} = x_{OB} - x_{OA}$ બને છે. આનો અર્થ એ છે કે બે કણો વચ્ચેનું અંતર સમય જતાં સમાન રહે છે.
$2$. જો $v_{A} \neq v_{B}$ હોય,તો સાપેક્ષ સ્થાનાંતર સમય સાથે રેખીય રીતે બદલાય છે. જો $v_{B} > v_{A}$ હોય,તો તેમની વચ્ચેનું અંતર વધે છે,અને જો $v_{A} > v_{B}$ હોય,તો તેઓ એકબીજાને મળે ત્યાં સુધી અંતર ઘટે છે.

Explore More

Similar Questions

$120\, m$ લાંબી ટ્રેન $A$,$20\, m/s$ ની ઝડપે ગતિ કરી રહી છે. $130\, m$ લાંબી બીજી ટ્રેન $B$,વિરુદ્ધ દિશામાં $30\, m/s$ ની ઝડપે ગતિ કરી રહી છે. આ ટ્રેનોને એકબીજાને ઓળંગવા માટે લાગતો સમય શોધો. ($, s$ માં)

સમાન ગતિ માટે તાત્ક્ષણિક વેગ અને સાપેક્ષ વેગ વચ્ચેનો સંબંધ લખો.

એક માણસ બસની પાછળ $d$ અંતરે છે. બસ સ્થિર સ્થિતિમાંથી શરૂ થાય છે અને $a$ જેટલા અચળ પ્રવેગથી માણસથી દૂર જાય છે. તે જ સમયે,માણસ $v$ જેટલા અચળ વેગથી બસ તરફ દોડવાનું શરૂ કરે છે. નીચેનામાંથી કયા વિધાનો સાચા છે?

Difficult
View Solution

બે ગતિમાન કારનો સાપેક્ષ વેગ ક્યારે શૂન્ય થાય?

એક ટ્રેન સીધા પાટા પર $90 \,km/h$ ની અચળ ઝડપે દોડી રહી છે. ટ્રેનના ડબ્બાની ઉપર ઉભેલી એક વ્યક્તિ ટ્રેનની ગતિની દિશામાં એવી રીતે ચાલે છે કે તે દર સેકન્ડે ટ્રેન પર $1 \,m$ અંતર કાપે છે. જમીનની સાપેક્ષમાં તે વ્યક્તિની ઝડપ ......... છે.

Vedclass Products

For Students

Vedclass Test Series

Mock tests in real JEE/NEET style with performance analysis. 5-day free trial.

Start Free Trial
For Teachers

Exam Paper Generator

Generate Set A/B/C/D exam papers from 7.5L+ questions in 2 minutes. 3 chapters free.

Try Free
For Institutes

Online Exam Module

Live online exams with unlimited students, 360° analytics & white-label branding.

See Demo