(N/A) વનસ્પતિઓમાં વૃદ્ધિ એ એક જટિલ પ્રક્રિયા છે જે અનેક આંતરિક અને બાહ્ય પરિબળો દ્વારા પ્રભાવિત થાય છે:
$1$. $\text{આંતરિક}$ $\text{પરિબળો}$: આમાં આનુવંશિક પરિબળો (જીનોટાઇપ) અને કોષીય પરિબળો જેવા કે વનસ્પતિ વૃદ્ધિ નિયામકો (હોર્મોન્સ) જેમ કે ઓક્સિન, જિબરેલિન, સાયટોકાઈનિન, એબ્સિસિક એસિડ અને ઇથિલીનનો સમાવેશ થાય છે.
$2$. $\text{બાહ્ય}$ $\text{પરિબળો}$: આ પર્યાવરણીય પરિબળો છે જે વૃદ્ધિને અસર કરે છે:
- $\text{પાણી}$: તે કોષના કદમાં વધારો, આસુનતા અને ઉત્સેચકીય પ્રવૃત્તિઓ માટે આવશ્યક છે. તે ચયાપચયની પ્રતિક્રિયાઓ માટે માધ્યમ પૂરું પાડે છે.
- $\text{ઓક્સિજન}$: તે જારક શ્વસન માટે જરૂરી છે, જે વૃદ્ધિ માટે જરૂરી ઊર્જા મુક્ત કરે છે.
- $\text{પોષક}$ $\text{તત્વો}$: પ્રોટોપ્લાઝમના સંશ્લેષણ માટે ગુરુ અને લઘુ પોષક તત્વો જરૂરી છે અને તે ઊર્જાના સ્ત્રોત તરીકે કાર્ય કરે છે.
- $\text{તાપમાન}$: દરેક વનસ્પતિમાં વૃદ્ધિ માટે તાપમાનની એક શ્રેષ્ઠ મર્યાદા હોય છે. તાપમાનની અતિશયતા ઉત્સેચકોને નિષ્ક્રિય કરી શકે છે અથવા ચયાપચયની પ્રક્રિયાઓને અવરોધી શકે છે.
- $\text{પ્રકાશ}$: પ્રકાશની તીવ્રતા, ગુણવત્તા અને સમયગાળો (ફોટોપિરિયોડિઝમ) વૃદ્ધિ અને વિકાસને નોંધપાત્ર રીતે અસર કરે છે.