વનસ્પતિઓમાં એમિનો એસિડના સંશ્લેષણની પદ્ધતિઓ સમજાવો.

(N/A) $ \Rightarrow $ શારીરિક $ pH $ પર, એમોનિયા પ્રોટોનેટેડ થઈને $ NH_{4}^{+} $ આયનો બનાવે છે.
$ \Rightarrow $ મોટાભાગની વનસ્પતિઓ નાઈટ્રેટ અને એમોનિયમ આયનો બંનેનું શોષણ કરી શકે છે, પરંતુ એમોનિયમ આયનો વનસ્પતિ માટે ઝેરી હોવાથી તે તેમાં સંગ્રહિત થઈ શકતા નથી.
$ \Rightarrow $ વનસ્પતિઓમાં $ NH_{4}^{+} $ નો ઉપયોગ એમિનો એસિડના સંશ્લેષણ માટે બે મુખ્ય પ્રક્રિયાઓ દ્વારા થાય છે: $ (i) $ રિડક્ટિવ એમિનેશન અને $ (ii) $ ટ્રાન્સએમિનેશન.
$ (i) $ રિડક્ટિવ એમિનેશન: આ પ્રક્રિયામાં, એમોનિયા $ \alpha $-કીટોગ્લુટેરિક એસિડ સાથે પ્રક્રિયા કરીને ગ્લુટામિક એસિડ બનાવે છે:
$ \alpha $-કીટોગ્લુટેરિક એસિડ $ + NH_{4}^{+} + NADPH \xrightarrow{\text{ગ્લુટામેટ ડીહાઈડ્રોજીનેઝ}} \text{ગ્લુટામેટ} + H_{2}O + NADP $
$ (ii) $ ટ્રાન્સએમિનેશન: આમાં એક એમિનો એસિડમાંથી એમિનો સમૂહનું કીટો એસિડના કીટો સમૂહમાં સ્થાનાંતરણ થાય છે। ગ્લુટામિક એસિડ એ મુખ્ય એમિનો એસિડ છે જેમાંથી એમિનો સમૂહ $ (NH_{2}) $ અન્ય એમિનો એસિડ બનાવવા માટે સ્થાનાંતરિત થાય છે। ટ્રાન્સએમિનેઝ ઉત્સેચક આ પ્રક્રિયાઓને ઉદ્દીપ્ત કરે છે.
$ \text{એમિનો-દાતા} + \text{એમિનો-ગ્રાહી} \xrightarrow{\text{ટ્રાન્સએમિનેઝ}} \text{કીટો-એસિડ} + \text{નવો એમિનો એસિડ} $
$ \Rightarrow $ આ ઉપરાંત, બે મહત્વના એમાઈડ્સ, એસ્પારજીન અને ગ્લુટામીન, એસ્પાર્ટિક એસિડ અને ગ્લુટામિક એસિડમાં અન્ય એમિનો સમૂહ ઉમેરીને બને છે। એમાઈડ્સમાં નાઈટ્રોજનનું પ્રમાણ વધુ હોવાથી, તેનું વહન જલવાહક પેશી દ્વારા થાય છે। કેટલીક વનસ્પતિઓ (દા.ત. સોયાબીન) સ્થિર નાઈટ્રોજનને યુરાઈડ્સ તરીકે પણ નિકાસ કરે છે।