ગ્રહોની ગતિ માટે કેપ્લરનો પ્રથમ નિયમ (કક્ષાનો નિયમ) સમજાવો.
(N/A) કક્ષાનો નિયમ:
બધા જ ગ્રહો લંબગોળ કક્ષામાં ગતિ કરે છે અને સૂર્ય આ લંબગોળના બે કેન્દ્રો (foci) પૈકીના એક કેન્દ્ર પર સ્થિત હોય છે.
ગ્રહ સૂર્યની આસપાસ લંબગોળ માર્ગે ગતિ કરે છે. સૌથી નજીકના બિંદુને $P$ અને સૌથી દૂરના બિંદુને $A$ કહેવામાં આવે છે. $P$ ને પેરીહેલિયન (perihelion) અને $A$ ને એફેલિયન (aphelion) કહેવાય છે. અર્ધ-દીર્ઘ અક્ષ એ $AP$ અંતરનું અડધું માપ છે (જેને $a$ તરીકે દર્શાવવામાં આવે છે).
આ નિયમ કોપરનિકસના મોડેલથી અલગ હતો,જે ફક્ત વર્તુળાકાર કક્ષાઓને જ માન્ય રાખતું હતું. (લંબગોળ,જેનું એક વિશિષ્ટ સ્વરૂપ વર્તુળ છે,તે એક બંધ વક્ર છે).
બધા જ ગ્રહો લંબગોળ કક્ષામાં ગતિ કરે છે અને સૂર્ય આ લંબગોળના બે કેન્દ્રો (foci) પૈકીના એક કેન્દ્ર પર સ્થિત હોય છે.
ગ્રહ સૂર્યની આસપાસ લંબગોળ માર્ગે ગતિ કરે છે. સૌથી નજીકના બિંદુને $P$ અને સૌથી દૂરના બિંદુને $A$ કહેવામાં આવે છે. $P$ ને પેરીહેલિયન (perihelion) અને $A$ ને એફેલિયન (aphelion) કહેવાય છે. અર્ધ-દીર્ઘ અક્ષ એ $AP$ અંતરનું અડધું માપ છે (જેને $a$ તરીકે દર્શાવવામાં આવે છે).
આ નિયમ કોપરનિકસના મોડેલથી અલગ હતો,જે ફક્ત વર્તુળાકાર કક્ષાઓને જ માન્ય રાખતું હતું. (લંબગોળ,જેનું એક વિશિષ્ટ સ્વરૂપ વર્તુળ છે,તે એક બંધ વક્ર છે).
Explore More
Similar Questions
એક પૃથ્વી ઉપગ્રહ $X$ પૃથ્વીની આસપાસ એવી ભ્રમણકક્ષામાં ફરે છે જેની ત્રિજ્યા કોમ્યુનિકેશન સેટેલાઇટની ભ્રમણકક્ષાની ત્રિજ્યા કરતાં ચોથા ભાગની છે. $X$ ના પરિભ્રમણનો સમયગાળો .......... છે.
Easy
View Solutionએક ઉપગ્રહ જે ચોક્કસ કક્ષામાં ભૂસ્થિર છે તેને બીજી કક્ષામાં લઈ જવામાં આવે છે. નવી કક્ષામાં પૃથ્વીના કેન્દ્રથી તેનું અંતર અગાઉની કક્ષા કરતા $2$ ગણું છે. બીજી કક્ષામાં તેનો આવર્તકાળ કેટલો હશે?
Easy
View Solutionજો $r_p, v_p, L_p$ અને $r_a, v_a, L_a$ એ સૂર્યની આસપાસ લંબગોળ કક્ષામાં ભ્રમણ કરતા ગ્રહના અનુક્રમે પેરિહેલિયન (સૂર્યની સૌથી નજીકનું બિંદુ) અને એફેલિયન (સૂર્યથી સૌથી દૂરનું બિંદુ) પરની ત્રિજ્યા,વેગ અને કોણીય વેગમાન હોય,તો
MediumKCET 2025
View Solutionપૃથ્વીના એક ઉપગ્રહનો આવર્તકાળ $5 \text{ કલાક}$ છે. જો પૃથ્વી અને ઉપગ્રહ વચ્ચેનું અંતર અગાઉના મૂલ્ય કરતાં ચાર ગણું કરવામાં આવે, તો ઉપગ્રહનો નવો આવર્તકાળ કેટલો થશે ($\text{ કલાક}$ માં)?
એક પૃથ્વી ઉપગ્રહ $S$ ની ભ્રમણકક્ષાની ત્રિજ્યા એક કોમ્યુનિકેશન ઉપગ્રહ $C$ કરતા $4$ ગણી છે. $S$ નો પરિભ્રમણ સમય ........ $\text{દિવસ}$ છે.
Medium
View SolutionVedclass Products
For Students
Vedclass Test Series
Mock tests in real JEE/NEET style with performance analysis. 5-day free trial.
Start Free TrialFor Teachers
Exam Paper Generator
Generate Set A/B/C/D exam papers from 7.5L+ questions in 2 minutes. 3 chapters free.
Try FreeFor Institutes
Online Exam Module
Live online exams with unlimited students, 360° analytics & white-label branding.
See Demo