માનવ પાચનમાર્ગના કંઠનળી (pharynx),અન્નનળી (oesophagus) અને જઠર (stomach) ની બાહ્ય રચનાનું વર્ણન કરો.

(N/A) કંઠનળી (Pharynx): અન્નનળી અને શ્વાસનળી કંઠનળીમાં ખુલે છે.
કંઠનળી નાસિકા ગુહા,મુખગુહા અને સ્વરપેટીની પાછળ આવેલી છે. તેના ત્રણ ભાગ છે:
$(i)$ નાસિકા કંઠનળી (Nasopharynx)
$(ii)$ મુખ કંઠનળી (Oropharynx)
$(iii)$ કંઠનળીનો નીચેનો ભાગ (Laryngopharynx)
કાર્ય: તે ખોરાક અને હવા માટે સામાન્ય માર્ગ છે. કાસ્થિમય પડદો જેને 'એપિગ્લોટિસ' કહે છે,તે ખોરાકને ગળતી વખતે શ્વાસનળીમાં જતો અટકાવે છે.
$(b)$ અન્નનળી (Oesophagus): અન્નનળી એક પાતળી,લાંબી નળી છે. તે શ્વાસનળીની પાછળ અને કરોડરજ્જુની આગળ આવેલી છે. તે ગરદન,ઉરસ અને ઉરોદરપટલમાંથી પસાર થઈને '$J$' આકારની કોથળી જેવી રચનામાં ખુલે છે,જેને જઠર કહે છે.
એક સ્નાયુબદ્ધ જઠર-અન્નનળી વાલ્વ (gastro-oesophageal sphincter) અન્નનળીના જઠરમાં ખુલવાની પ્રક્રિયાનું નિયમન કરે છે.
કાર્ય: તે ખોરાકને અન્નનળીના તરંગિત હલનચલન (peristalsis) દ્વારા જઠરમાં પહોંચાડે છે.
$(c)$ જઠર (Stomach): જઠર પાચનમાર્ગનો સૌથી પહોળો ભાગ છે. તે ઉદરીય ગુહાના ઉપરના ડાબા ભાગમાં આવેલું છે. તેના ત્રણ મુખ્ય ભાગો છે:
$(i)$ જઠરનો ઉપરનો ભાગ (Cardiac): જે ભાગમાં અન્નનળી ખુલે છે.
$(ii)$ ફંડિક પ્રદેશ (Fundus): જઠરનો મુખ્ય,ગુંબજ આકારનો ભાગ.
$(iii)$ જઠરનો નીચેનો ભાગ (Pyloric): જે નાના આંતરડાના પ્રથમ ભાગ (પકવાશય) માં ખુલે છે.
કાર્ય: તે ખોરાકનો કામચલાઉ સંગ્રહ કરે છે,ખોરાકને વલોવે છે અને જઠરરસ સાથે મિશ્ર કરીને તેને 'કાઈમ' (chyme) માં ફેરવે છે.