ચોક્કસ કાર્યો માટે પ્રકાંડના રૂપાંતરણોનું વર્ણન કરો.

(N/A) પ્રકાંડ તેના આધાર અને વહન જેવા પ્રાથમિક કાર્યો ઉપરાંત અન્ય ઘણા કાર્યો કરે છે. આ વિશિષ્ટ કાર્યો માટે તે રૂપાંતરણ પામે છે:
$(A)$ ખોરાક સંગ્રહ માટે પ્રકાંડના રૂપાંતરણો:
$(i)$ ગાંઠામૂળી (Rhizome): આદુ,હળદર અને કેના જેવી વનસ્પતિઓમાં ભૂગર્ભીય પ્રકાંડ આડા વધે છે. તે ખોરાકનો સંગ્રહ કરે છે,તેમાં સ્પષ્ટ ગાંઠો અને આંતરગાંઠો હોય છે,અને તે શલ્કી પર્ણો તથા અસ્થાનિક મૂળ ધરાવે છે.
$(ii)$ ગ્રંથિલ (Tuber): બટાકામાં,ભૂગર્ભીય શાખાઓના ટોચના ભાગમાં ખોરાકનો સંગ્રહ થવાથી તે ફૂલીને ગ્રંથિલ બનાવે છે. તેની સપાટી પર ખાડાઓ હોય છે જેને 'આંખ' કહે છે,જે ગાંઠો દર્શાવે છે અને તેમાં કક્ષકલિકાઓ હોય છે જે વાનસ્પતિક પ્રજનનમાં મદદ કરે છે.
$(iii)$ વજ્રકંદ (Corm): સૂરણ (Amorphophallus) અને અળવી (Colocasia) માં ભૂગર્ભીય પ્રકાંડ ટૂંકું અને ઊભું વધે છે,જેને વજ્રકંદ કહે છે,જે ખોરાકનો સંગ્રહ કરે છે.
$(B)$ આરોહણ માટે પ્રકાંડના રૂપાંતરણો:
દૂધી,કાકડી,તરબૂચ અને દ્રાક્ષ જેવી વનસ્પતિઓમાં કક્ષકલિકાઓમાંથી પ્રકાંડ સૂત્ર (stem tendrils) વિકસે છે. આ પાતળી અને કુંતલાકાર રચનાઓ છે જે વનસ્પતિને ઉપર ચઢવામાં મદદ કરે છે.
$(C)$ રક્ષણ માટે પ્રકાંડના રૂપાંતરણો:
લીંબુ અને બોગનવેલિયા જેવી વનસ્પતિઓમાં કક્ષકલિકાઓ કાષ્ઠમય,સીધા અને અણીદાર કંટકોમાં રૂપાંતરિત થાય છે,જે પ્રાણીઓ સામે રક્ષણ આપે છે.