એક લાંબા સ્ટીલના સળિયાને ધ્યાનમાં લો જે સળિયાની લંબાઈની દિશામાં છેડાઓ પર લાગતા બળ $F$ ને કારણે તણાવ હેઠળ છે (આકૃતિમાં દર્શાવ્યા મુજબ). લંબાઈ સાથે $\theta$ ખૂણો બનાવતા એક સમતલને ધ્યાનમાં લો. આ સમતલ પર તણાવ અને શીયરિંગ સ્ટ્રેસ (કતરણ પ્રતિબળ) શું છે?
$(a)$ કયા ખૂણે તણાવ પ્રતિબળ મહત્તમ હોય છે?
$(b)$ કયા ખૂણે શીયરિંગ સ્ટ્રેસ મહત્તમ હોય છે?

Vedclass pdf generator app on play store
Vedclass iOS app on app store
(N/A) ધારો કે $A$ એ બળ $F$ ને લંબ સળિયાનું આડછેદનું ક્ષેત્રફળ છે.
સળિયાની લંબાઈ સાથે $\theta$ ખૂણો બનાવતા સમતલ $aa'$ ને ધ્યાનમાં લો. આ સમતલનું ક્ષેત્રફળ $A' = A / \sin \theta$ છે.
બળ $F$ ને આ સમતલની સાપેક્ષ બે ઘટકોમાં વિભાજિત કરી શકાય છે:
$1$. લંબ બળ: $F_N = F \sin \theta$
$2$. શીયર બળ: $F_S = F \cos \theta$
તણાવ પ્રતિબળ (લંબ પ્રતિબળ) $\sigma = F_N / A' = (F \sin \theta) / (A / \sin \theta) = (F/A) \sin^2 \theta$.
શીયરિંગ સ્ટ્રેસ $\tau = F_S / A' = (F \cos \theta) / (A / \sin \theta) = (F/A) \sin \theta \cos \theta = (F/2A) \sin(2\theta)$.
$(a)$ તણાવ પ્રતિબળ $\sigma = (F/A) \sin^2 \theta$ ત્યારે મહત્તમ હોય છે જ્યારે $\sin^2 \theta = 1$,એટલે કે $\theta = 90^\circ$.
$(b)$ શીયરિંગ સ્ટ્રેસ $\tau = (F/2A) \sin(2\theta)$ ત્યારે મહત્તમ હોય છે જ્યારે $\sin(2\theta) = 1$,એટલે કે $2\theta = 90^\circ$ અથવા $\theta = 45^\circ$.

Explore More

Similar Questions

એક સમઘનની નીચેની સપાટી જડિત છે. તેની ઉપરની સપાટી પર,તેની સપાટી સાથે $30^{\circ}$ ના ખૂણે બળ લગાડવામાં આવે છે. ફેરફાર કયા પ્રકારનો હશે?

નીચેની આકૃતિમાં દર્શાવ્યા મુજબ સ્ટીલના બનેલા બે તાર છે,જેનો બ્રેકિંગ સ્ટ્રેસ $12 \times 10^8 \text{ N/m}^2$ છે. ઉપરના તારનું આડછેદનું ક્ષેત્રફળ $0.008 \text{ cm}^2$ અને નીચેના તારનું ક્ષેત્રફળ $0.004 \text{ cm}^2$ છે. કોઈપણ તાર તૂટ્યા વગર પેનમાં ઉમેરી શકાય તેવું મહત્તમ દળ . . . . . . kg છે. ($g = 10 \text{ m/s}^2$ લો)

કયો પદાર્થ વ્યવહારમાં સ્થિતિસ્થાપક આફ્ટર ઇફેક્ટ (elastic after effect) દર્શાવતો નથી?

સ્પ્રિંગ બેલેન્સ લાંબા સમય સુધી ઉપયોગ કર્યા પછી યોગ્ય રીતે વાંચન આપતું નથી,કારણ કે

$1\, mm$ વ્યાસ ધરાવતો એક તાર $1000\, N$ ના તણાવ હેઠળ તૂટી જાય છે. તે જ દ્રવ્યના બનેલા પરંતુ $2\, mm$ વ્યાસ ધરાવતા બીજા તારને તોડવા માટે કેટલા $N$ તણાવની જરૂર પડશે?

Vedclass Products

For Students

Vedclass Test Series

Mock tests in real JEE/NEET style with performance analysis. 5-day free trial.

Start Free Trial
For Teachers

Exam Paper Generator

Generate Set A/B/C/D exam papers from 7.5L+ questions in 2 minutes. 3 chapters free.

Try Free
For Institutes

Online Exam Module

Live online exams with unlimited students, 360° analytics & white-label branding.

See Demo