એક અવલોકનકાર સ્થિર ધ્વનિના સ્ત્રોત તરફ ધ્વનિના વેગના પાંચમા ભાગના વેગથી ગતિ કરે છે. આભાસી આવૃત્તિમાં થતો ટકાવારી ફેરફાર ..... $\%$ છે.

એક ટ્રેન સ્થિર અવલોકનકાર તરફ ($t = 0$ સમયે) $20 \ m/s$ ના અચળ વેગથી ગતિ કરી રહી છે અને થોડા સમય પછી તે અવલોકનકારને ઓળંગે છે. નીચેનામાંથી કયો આલેખ સમયના વિધેય તરીકે અવલોકનકાર દ્વારા પ્રાપ્ત થતી આવૃત્તિ $f$ ને શ્રેષ્ઠ રીતે દર્શાવે છે?

$250 \,Hz$ ની પ્રાકૃતિક આવૃત્તિ ધરાવતા બે ટ્યુનિંગ ફોર્ક ધ્યાનમાં લો. એક ટ્યુનિંગ ફોર્ક સ્થિર અવલોકનકારથી દૂર જઈ રહ્યો છે અને બીજો સમાન ઝડપે અવલોકનકાર તરફ આવી રહ્યો છે. જો અવલોકનકાર $5 \,Hz$ ની બીટ્સ સાંભળે, તો ટ્યુનિંગ ફોર્કની ઝડપ કેટલી હશે ($\,m/s$ માં)? (આપેલ છે: ધ્વનિ તરંગની ઝડપ $350 \,m/s$ છે.)

$50 \ m/s$ ના વેગથી દીવાલ તરફ ગતિ કરતું એક એન્જિન $1.2 \ kHz$ ની આવૃત્તિનો અવાજ ઉત્પન્ન કરે છે. હવામાં ધ્વનિની ઝડપ $350 \ m/s$ છે. દીવાલ પરથી પરાવર્તન પામ્યા પછી એન્જિનના ડ્રાઈવર દ્વારા સંભળાતી અવાજની આવૃત્તિ કેટલી હશે ($kHz$ માં)?

એક ટ્રેન,રેલ્વે સ્ટેશનના આઉટર સિગ્નલ પર ઉભી છે અને સ્થિર હવામાં $400\; Hz$ આવૃત્તિની સીટી વગાડે છે.
$(i)$ જ્યારે ટ્રેન $(a)$ $10\; m s^{-1}$ ની ઝડપે પ્લેટફોર્મ તરફ આવે છે,$(b)$ $10\; m s^{-1}$ ની ઝડપે પ્લેટફોર્મથી દૂર જાય છે,ત્યારે પ્લેટફોર્મ પરના નિરીક્ષક માટે સીટીની આવૃત્તિ કેટલી હશે?
$(ii)$ દરેક કિસ્સામાં ધ્વનિની ઝડપ કેટલી હશે? સ્થિર હવામાં ધ્વનિની ઝડપ $340\; m s^{-1}$ લઈ શકાય.

એક અવલોકનકારે સ્થિર ઉદગમની સાપેક્ષે કેટલા વેગથી ગતિ કરવી જોઈએ જેથી તે ઉદગમની આવૃત્તિ કરતા બમણી આવૃત્તિનો અવાજ સાંભળી શકે?