એક આલ્કીન $A$ (આણ્વીય સૂત્ર $C_{5}H_{10}$) ઓઝોનોલિસિસ પર બે સંયોજનો $B$ અને $C$ નું મિશ્રણ આપે છે. સંયોજન $B$ ફેહલિંગ કસોટી આપે છે અને $I_{2}$ અને $NaOH$ સાથે પ્રક્રિયા કરવા પર આયોડોફોર્મ બનાવે છે. સંયોજન $C$ ફેહલિંગ કસોટી આપતું નથી પરંતુ આયોડોફોર્મ બનાવે છે. સંયોજનો $A, B$ અને $C$ ને ઓળખો. ઓઝોનોલિસિસ અને $B$ તથા $C$ માંથી આયોડોફોર્મ બનવાની પ્રક્રિયા લખો.

(A) આણ્વીય સૂત્ર $C_{5}H_{10}$ એ આલ્કીન દર્શાવે છે. આલ્કીન $R_{1}R_{2}C=CR_{3}R_{4}$ નું ઓઝોનોલિસિસ કાર્બોનિલ સંયોજનો આપે છે.
$B$ ફેહલિંગ કસોટી આપે છે,તેથી તે આલ્ડિહાઈડ હોવું જોઈએ. તે આયોડોફોર્મ કસોટી પણ આપે છે,તેથી તે એસિટાલડિહાઈડ $(CH_{3}CHO)$ છે.
$C$ ફેહલિંગ કસોટી આપતું નથી,તેથી તે કીટોન છે. તે આયોડોફોર્મ કસોટી આપે છે,તેથી તે પ્રોપેનોન $(CH_{3}COCH_{3})$ છે.
આમ,આલ્કીન $A$ એ $2$-મિથાઈલબ્યુટ-$2$-ઈન $(CH_{3}-C(CH_{3})=CH-CH_{3})$ છે.
ઓઝોનોલિસિસ પ્રક્રિયા:
$CH_{3}-C(CH_{3})=CH-CH_{3} \xrightarrow{O_{3}, Zn/H_{2}O} CH_{3}COCH_{3} (C) + CH_{3}CHO (B)$
આયોડોફોર્મ કસોટી:
$CH_{3}CHO + 3I_{2} + 4NaOH \rightarrow CHI_{3} + HCOONa + 3NaI + 3H_{2}O$
$CH_{3}COCH_{3} + 3I_{2} + 4NaOH \rightarrow CHI_{3} + CH_{3}COONa + 3NaI + 3H_{2}O$