પ્રોપીન સાથે $HBr$ નો ઉમેરો $2$-બ્રોમોપ્રોપેન આપે છે,જ્યારે બેન્ઝોઈલ પેરોક્સાઈડની હાજરીમાં,આ જ પ્રક્રિયા $1$-બ્રોમોપ્રોપેન આપે છે. સમજાવો અને તેની ક્રિયાવિધિ આપો.

Vedclass pdf generator app on play store
Vedclass iOS app on app store
(A) પેરોક્સાઈડની ગેરહાજરીમાં પ્રોપીન સાથે $HBr$ નો ઉમેરો માર્કોવનીકોવના નિયમને અનુસરે છે,જે ઇલેક્ટ્રોન અનુરાગી યોગશીલ પ્રક્રિયા છે.
$HBr$ વિયોજન પામીને ઇલેક્ટ્રોન અનુરાગી $H^+$ આપે છે. આ $H^+$ દ્વિબંધ પર હુમલો કરીને $1^{\circ}$ અને $2^{\circ}$ કાર્બોકેટાયન બનાવે છે:
$CH_3-CH=CH_2 + H^+ \to CH_3-CH_2-CH_2^+$ (પ્રાથમિક,ઓછો સ્થાયી)
$CH_3-CH=CH_2 + H^+ \to CH_3-CH^+-CH_3$ (દ્વિતીયક,વધુ સ્થાયી)
દ્વિતીયક કાર્બોકેટાયન વધુ સ્થાયી હોવાથી,તે ઝડપથી બને છે અને $Br^-$ સાથે પ્રક્રિયા કરીને મુખ્ય નીપજ તરીકે $2$-બ્રોમોપ્રોપેન આપે છે.
બેન્ઝોઈલ પેરોક્સાઈડની હાજરીમાં,પ્રક્રિયા મુક્ત મૂલક ક્રિયાવિધિ (પેરોક્સાઈડ અસર અથવા ખરાશ અસર) ને અનુસરે છે,જે પ્રતિ-માર્કોવનીકોવ યોગશીલ પ્રક્રિયા છે:
$1$. પ્રારંભ: બેન્ઝોઈલ પેરોક્સાઈડનું હોમોલિસિસ થઈને ફિનાઈલ મુક્ત મૂલકો બને છે,જે $HBr$ સાથે પ્રક્રિયા કરીને $Br^{\centerdot}$ ઉત્પન્ન કરે છે.
$2$. પ્રસરણ: $Br^{\centerdot}$ પ્રોપીન પર હુમલો કરીને દ્વિતીયક મુક્ત મૂલક $(CH_3-overset{\centerdot}{C}H-CH_2Br)$ બનાવે છે જે પ્રાથમિક મુલક $(CH_3-CH(Br)-overset{\centerdot}{C}H_2)$ કરતા વધુ સ્થાયી છે.
$3$. દ્વિતીયક મુલક $HBr$ સાથે પ્રક્રિયા કરીને મુખ્ય નીપજ તરીકે $1$-બ્રોમોપ્રોપેન બનાવે છે અને $Br^{\centerdot}$ પુનઃ ઉત્પન્ન થાય છે.

Explore More

Similar Questions

આપેલ આલ્કીન્સની સ્થિરતાનો ક્રમ શું છે?

$3-$Methylhex$-2-$ene ની પેરોક્સાઇડની હાજરીમાં $HBr$ સાથેની પ્રક્રિયાથી યોગશીલ નીપજ $(A)$ બને છે. '$A$' માટે શક્ય સ્ટીરિયોઆઈસોમર્સની સંખ્યા $....$ છે.

નીચેનામાંથી કયું આલ્કીન ઓઝોનોલિસિસ પર માત્ર કીટોનનું મિશ્રણ આપે છે?

Difficult
View Solution

$cis-3-hexene \xrightarrow{(a)} \text{meso } 3,4-hexanediol$
$trans-3-hexene \xrightarrow{(b)} \text{meso } 3,4-hexanediol$
ઉપરના રૂપાંતરણો માટે પ્રક્રિયકોની જોડી $(a, b)$ પસંદ કરો.

$170^{\circ} C$ તાપમાને ઇથેનોલની સાંદ્ર સલ્ફ્યુરિક એસિડ સાથેની પ્રક્રિયાથી એક વાયુ ઉત્પન્ન થાય છે,જેની ત્યારબાદ કાર્બન ટેટ્રાક્લોરાઇડમાં બ્રોમીન સાથે પ્રક્રિયા કરવામાં આવે છે. આ પ્રક્રિયામાં મળતી મુખ્ય નીપજ કઈ છે?

Vedclass Products

For Students

Vedclass Test Series

Mock tests in real JEE/NEET style with performance analysis. 5-day free trial.

Start Free Trial
For Teachers

Exam Paper Generator

Generate Set A/B/C/D exam papers from 7.5L+ questions in 2 minutes. 3 chapters free.

Try Free
For Institutes

Online Exam Module

Live online exams with unlimited students, 360° analytics & white-label branding.

See Demo