એક વ્યક્તિ જ્યારે હવામાં હાજર અમુક પદાર્થોના સંપર્કમાં આવે છે ત્યારે તે તીવ્ર અસામાન્ય અતિસંવેદનશીલ પ્રતિક્રિયાઓ દર્શાવે છે. આ સ્થિતિને ઓળખો. આવી પ્રતિક્રિયાઓ માટે જવાબદાર કોષોના નામ આપો. આવી પ્રતિક્રિયાઓ ટાળવા માટે કઈ સાવચેતી રાખવી જોઈએ?

(N/A) આ સ્થિતિને એલર્જી (Allergy) તરીકે ઓળખવામાં આવે છે. તે પર્યાવરણમાં હાજર અમુક એન્ટિજેન્સ પ્રત્યે રોગપ્રતિકારક તંત્રની અતિસંવેદનશીલ પ્રતિક્રિયા છે.
માસ્ટ કોષો (Mast cells) આવી પ્રતિક્રિયાઓ માટે જવાબદાર છે કારણ કે તેઓ હિસ્ટામાઇન અને સેરોટોનિન જેવા રસાયણો મુક્ત કરે છે.
આવી પ્રતિક્રિયાઓ ટાળવા માટે નીચેની સાવચેતી રાખવી જોઈએ:
$(i)$ એન્ટિહિસ્ટામાઇન,એડ્રેનાલિન અને સ્ટીરોઈડ્સ જેવી દવાઓનો ઉપયોગ એલર્જીના લક્ષણોને ઝડપથી ઘટાડી શકે છે.
$(ii)$ જે ચોક્કસ એલર્જન (પદાર્થો) પ્રત્યે વ્યક્તિ અતિસંવેદનશીલ હોય તેને ઓળખો અને તેના સંપર્કમાં આવવાનું ટાળો.