Gujarati

One Word Substitutes Questions in Gujarati

Competitive Exam Verbal · One Word Substitutes · One Word Substitutes

154+

Questions

Gujarati

Language

100%

With Solutions

Showing 50 of 154 questions in Gujarati

51
MediumMCQ
આપેલ વાક્ય માટે યોગ્ય શબ્દ પસંદ કરો: 'જે કોઈ કારણસર પોતાનું જીવન બલિદાન આપે છે'.
A
દેશભક્ત
B
શહીદ
C
ક્રાંતિકારી
D
સૈનિક

Solution

(B) 'જે કોઈ કારણસર પોતાનું જીવન બલિદાન આપે છે' તે વાક્ય એવી વ્યક્તિનો નિર્દેશ કરે છે જે કોઈ માન્યતા,સિદ્ધાંત અથવા ઉદ્દેશ્ય માટે મૃત્યુ પામે છે. આ માટેનો સાચો શબ્દ $\text{શહીદ}$ $(Martyr)$ છે.
- $\text{દેશભક્ત}$ $(Patriot)$ એટલે એવી વ્યક્તિ જે પોતાના દેશને જોરશોરથી ટેકો આપે છે અને દુશ્મનો સામે તેનું રક્ષણ કરવા તૈયાર હોય છે.
- $\text{ક્રાંતિકારી}$ $(Revolutionary)$ એટલે એવી વ્યક્તિ જે રાજકીય ક્રાંતિની હિમાયત કરે છે અથવા તેમાં જોડાય છે.
- $\text{સૈનિક}$ $(Soldier)$ એટલે એવી વ્યક્તિ જે સેનામાં સેવા આપે છે.
તેથી,સૌથી સચોટ શબ્દ $\text{શહીદ}$ છે.
52
MediumMCQ
આપેલ વાક્ય માટે યોગ્ય શબ્દ પસંદ કરો: જે વ્યક્તિ ગેરકાયદેસર રીતે દેશમાં માલ લાવે છે.
A
આયાતકાર
B
નિકાસકાર
C
છેતરપિંડી કરનાર
D
તસ્કર (સ્મગલર)

Solution

(D) આ વાક્ય એવી વ્યક્તિનું વર્ણન કરે છે જે કાયદાનું ઉલ્લંઘન કરીને દેશમાં માલ લાવે છે,સામાન્ય રીતે કર અથવા આયાત પ્રતિબંધોથી બચવા માટે.
$1$. $Importer$ (આયાતકાર) એ એવી વ્યક્તિ અથવા કંપની છે જે કાયદેસર રીતે દેશમાં માલ લાવે છે.
$2$. $Exporter$ (નિકાસકાર) એ એવી વ્યક્તિ અથવા કંપની છે જે દેશમાંથી માલ બહાર મોકલે છે.
$3$. $Fraud$ (છેતરપિંડી) એ નાણાકીય અથવા વ્યક્તિગત લાભ મેળવવાના હેતુથી કરવામાં આવતી ગેરકાયદેસર અથવા ગુનાહિત છેતરપિંડી છે.
$4$. $Smuggler$ (તસ્કર) ની વ્યાખ્યા ખાસ કરીને એવી વ્યક્તિ તરીકે કરવામાં આવે છે જે ગેરકાયદેસર રીતે દેશમાં માલ લાવે છે અથવા બહાર લઈ જાય છે.
તેથી,સાચો શબ્દ $Smuggler$ છે.
53
MediumMCQ
આપેલ વાક્ય માટે યોગ્ય શબ્દ પસંદ કરો: 'નાના જથ્થામાં ગુપ્ત રીતે લેવું'.
A
લૂંટ (Robbery)
B
નાની ચોરી (Pilferage)
C
ચોરી (Theft)
D
ઉચાપત (Defalcation)

Solution

(B) 'નાના જથ્થામાં ગુપ્ત રીતે લેવું' તે શબ્દસમૂહ માટે 'Pilferage' (નાની ચોરી) શબ્દ વપરાય છે.
$A$. લૂંટ: બળજબરી કે ધમકી આપીને કોઈ વ્યક્તિ કે સ્થળેથી ગેરકાયદેસર રીતે વસ્તુઓ લેવી.
$B$. Pilferage: ઓછી કિંમતની વસ્તુઓ નાના જથ્થામાં ચોરવાની ક્રિયા.
$C$. ચોરી: કોઈની પરવાનગી વગર તેની મિલકત લેવાની અપ્રમાણિક ક્રિયા.
$D$. ઉચાપત: વિશ્વાસમાં રાખેલા ભંડોળનો દુરુપયોગ કરવો,જે ઘણીવાર કર્મચારી દ્વારા કરવામાં આવે છે.
54
MediumMCQ
આપેલ વાક્ય માટે યોગ્ય શબ્દ પસંદ કરો: 'કોઈ વિદેશી આબોહવા સાથે ટેવાઈ જવું'.
A
Adapt (અનુકૂલન સાધવું)
B
Adopt (દત્તક લેવું/અપનાવવું)
C
Accustom (ટેવ પાડવી)
D
Acclimatise (હવામાન સાથે અનુકૂળ થવું)

Solution

(D) 'Acclimatise' શબ્દનો અર્થ નવી આબોહવા અથવા નવી પરિસ્થિતિઓ સાથે ટેવાઈ જવું થાય છે.
'Adapt' નો અર્થ કોઈ વસ્તુને નવા ઉપયોગ કે હેતુ માટે યોગ્ય બનાવવી થાય છે.
'Adopt' નો અર્થ કોઈ વિચાર,પદ્ધતિ કે કાર્યપદ્ધતિને અપનાવવી થાય છે.
'Accustom' નો અર્થ કોઈને કોઈ વસ્તુથી પરિચિત કરવા થાય છે.
તેથી,વિદેશી આબોહવા સાથે ટેવાઈ જવા માટે 'Acclimatise' સૌથી સચોટ શબ્દ છે.
55
MediumMCQ
આપેલ વાક્ય માટે યોગ્ય શબ્દ પસંદ કરો: 'જે બધું જ જાણે છે'.
A
સાક્ષર
B
વિદ્વાન
C
સર્વશક્તિમાન
D
સર્વજ્ઞ

Solution

(D) 'જે બધું જ જાણે છે' તે વાક્યાંશ એવી વ્યક્તિનો નિર્દેશ કરે છે જેની પાસે અનંત જ્ઞાન છે.
- $A$: 'સાક્ષર' એટલે એવી વ્યક્તિ જે વાંચી અને લખી શકે છે.
- $B$: 'વિદ્વાન' એટલે એવી વ્યક્તિ જે ખૂબ જ શિક્ષિત હોય અથવા જેને શૈક્ષણિક રસ હોય.
- $C$: 'સર્વશક્તિમાન' એટલે એવી વ્યક્તિ જેની પાસે અમર્યાદિત શક્તિ હોય.
- $D$: 'સર્વજ્ઞ' એ લેટિન શબ્દો 'omnis' (બધું) અને 'scire' (જાણવું) પરથી ઉતરી આવ્યો છે,જેનો અર્થ થાય છે જે બધું જ જાણે છે.
તેથી,સાચો વિકલ્પ $D$ છે.
56
MediumMCQ
આપેલ વાક્ય માટે યોગ્ય શબ્દ પસંદ કરો: 'મુસાફરીનું વિગતવાર આયોજન'.
A
ટ્રાવેલૉગ (Travelogue)
B
ટ્રાવેલકિટ (Travelkit)
C
શેડ્યૂલ (Schedule)
D
આઇટિનરરી (Itinerary)

Solution

(D) 'Itinerary' (આઇટિનરરી) શબ્દનો અર્થ મુસાફરીનું વિગતવાર આયોજન અથવા માર્ગ થાય છે.
- 'Travelogue' એટલે મુસાફરી વિશેનું લખાણ અથવા ફિલ્મ.
- 'Travelkit' એટલે મુસાફરી માટે વપરાતી વસ્તુઓનો સેટ.
- 'Schedule' એટલે કોઈ વસ્તુ ક્યારે થશે તેનું સામાન્ય આયોજન.
તેથી,મુસાફરીના વિગતવાર આયોજન માટે સાચો શબ્દ 'Itinerary' છે.
57
MediumMCQ
આપેલ વાક્ય માટે યોગ્ય શબ્દ પસંદ કરો: 'પોતાના સગા-સંબંધીઓને અયોગ્ય તરફેણ કરવી'.
A
Nepotism (ભાઈ-ભત્રીજાવાદ)
B
Favouritism (પક્ષપાત)
C
Worldliness (સાંસારિકતા)
D
Corruption (ભ્રષ્ટાચાર)

Solution

(A) 'Nepotism' (ભાઈ-ભત્રીજાવાદ) શબ્દનો અર્થ એ છે કે સત્તા કે પ્રભાવ ધરાવતા લોકો દ્વારા સગા-સંબંધીઓ કે મિત્રોને તરફેણ કરવી,ખાસ કરીને તેમને નોકરીઓ આપીને.
'Favouritism' (પક્ષપાત) એ અયોગ્ય પસંદગી માટેનો વ્યાપક શબ્દ છે.
'Worldliness' (સાંસારિકતા) એ આધ્યાત્મિકને બદલે ભૌતિક બાબતો સાથે સંબંધિત છે.
'Corruption' (ભ્રષ્ટાચાર) એ સત્તામાં રહેલા લોકો દ્વારા કરવામાં આવતું અપ્રામાણિક કે કપટપૂર્ણ આચરણ છે.
તેથી,પોતાના સગા-સંબંધીઓને તરફેણ કરવા માટેનો ચોક્કસ શબ્દ 'Nepotism' છે.
58
MediumMCQ
આપેલ વાક્ય માટે યોગ્ય શબ્દ પસંદ કરો: 'શીખવા અને જ્ઞાનનો દ્વેષ કરનાર'.
A
Misologist
B
Bibliophile
C
Misogynist
D
Misanthropist

Solution

(A) 'Misologist' શબ્દ ગ્રીક શબ્દો 'miso' (દ્વેષ કરનાર) અને 'logos' (તર્ક/શીખવું) પરથી ઉતરી આવ્યો છે. તેથી,'Misologist' એટલે એવી વ્યક્તિ જે શીખવા,જ્ઞાન અથવા તર્કનો દ્વેષ કરે છે.
- 'Bibliophile' એટલે પુસ્તકોનો પ્રેમી.
- 'Misogynist' એટલે સ્ત્રીઓનો દ્વેષ કરનાર.
- 'Misanthropist' એટલે માનવજાતનો દ્વેષ કરનાર.
59
MediumMCQ
આપેલ વાક્ય માટે યોગ્ય શબ્દ પસંદ કરો: એક વ્યક્તિ જે ફક્ત પુસ્તકો વાંચવામાં જ રસ ધરાવે છે અને બીજું કંઈ નહીં.
A
બુક-કીપર
B
વિદ્વાન
C
બુક-વોર્મ (પુસ્તક પ્રેમી)
D
વિદ્યાર્થી

Solution

(C) 'એક વ્યક્તિ જે ફક્ત પુસ્તકો વાંચવામાં જ રસ ધરાવે છે અને બીજું કંઈ નહીં' તે શબ્દસમૂહ એવી વ્યક્તિનું વર્ણન કરે છે જે વાંચન માટે સમર્પિત છે.
$1$. $Book-keeper$: જે વ્યક્તિ વ્યવસાયના નાણાકીય વ્યવહારોનો હિસાબ રાખે છે.
$2$. $Scholar$: એક વ્યક્તિ જે ખૂબ જ શિક્ષિત હોય અથવા અભ્યાસમાં નિપુણ હોય.
$3$. $Book-worm$: આ એક રૂઢિપ્રયોગ છે જેનો ઉપયોગ એવી વ્યક્તિ માટે થાય છે જેને વાંચવાનો ખૂબ જ શોખ હોય.
$4$. $Student$: એક વ્યક્તિ જે શાળા કે કોલેજમાં અભ્યાસ કરે છે.
તેથી,સાચો શબ્દ $Book-worm$ છે.
60
MediumMCQ
આપેલ વાક્ય માટે યોગ્ય શબ્દ પસંદ કરો: એક એવી જગ્યા જ્યાં સાધુઓ એકાંત સમુદાય તરીકે રહે છે.
A
કેથેડ્રલ (Cathedral)
B
ડાયોસીસ (Diocese)
C
કોન્વેન્ટ (Convent)
D
મઠ (Monastery)

Solution

(D) એવી જગ્યા જ્યાં સાધુઓ એકાંત સમુદાય તરીકે રહે છે તેને $Monastery$ (મઠ) કહેવામાં આવે છે.
- $Cathedral$: ડાયોસીસનું મુખ્ય ચર્ચ,જેની સાથે બિશપ સત્તાવાર રીતે જોડાયેલા હોય છે.
- $Diocese$: ખ્રિસ્તી ચર્ચમાં બિશપની દેખરેખ હેઠળનો જિલ્લો.
- $Convent$: સાધ્વીઓનો સમુદાય જે ધાર્મિક વ્રત હેઠળ રહે છે.
- $Monastery$: સાધુઓનો સમુદાય જે ધાર્મિક વ્રત હેઠળ રહે છે તે ઇમારત અથવા ઇમારતોનો સમૂહ.
61
MediumMCQ
આપેલ વાક્ય માટે યોગ્ય શબ્દ પસંદ કરો: 'જેની આરપાર જોઈ શકાતું નથી'.
A
ડક્ટાઇલ (તણાવક્ષમ)
B
અપારદર્શક (Opaque)
C
પ્રચલિત ન હોય તેવું (Obsolete)
D
પીવાલાયક (Potable)

Solution

(B) 'જેની આરપાર જોઈ શકાતું નથી' તે વાક્ય એવી વસ્તુનો નિર્દેશ કરે છે જેમાંથી પ્રકાશ પસાર થઈ શકતો નથી.
$1$. $Opaque$ (અપારદર્શક) એ સાચો શબ્દ છે જેનો અર્થ થાય છે કે જેની આરપાર જોઈ શકાતું નથી.
$2$. $Ductile$ (તણાવક્ષમ) એટલે એવી સામગ્રી જેને ખેંચીને પાતળા તાર બનાવી શકાય.
$3$. $Obsolete$ (પ્રચલિત ન હોય તેવું) એટલે એવી વસ્તુ જે હવે વપરાશમાં નથી.
$4$. $Potable$ (પીવાલાયક) એટલે એવું પાણી જે પીવા માટે સુરક્ષિત છે.
તેથી,સાચો વિકલ્પ $B$ છે.
62
MediumMCQ
આપેલ વાક્ય માટે યોગ્ય શબ્દ પસંદ કરો: 'જે સાહિત્ય કે કળાની પરવા કરતું નથી'.
A
આદિમ (Primitive)
B
અભણ (Illiterate)
C
ફિલિસ્ટાઇન (Philistine)
D
અસંસ્કારી (Barbarian)

Solution

(C) 'ફિલિસ્ટાઇન' $(Philistine)$ શબ્દ એવા વ્યક્તિ માટે વપરાય છે જે સંસ્કૃતિ અને કળા પ્રત્યે ઉદાસીન અથવા વિરોધી હોય છે.
$A$. 'આદિમ' $(Primitive)$ એટલે ઉત્ક્રાંતિના પ્રારંભિક તબક્કા સાથે સંબંધિત.
$B$. 'અભણ' $(Illiterate)$ એટલે જે વાંચી કે લખી શકતું નથી.
$D$. 'અસંસ્કારી' $(Barbarian)$ એટલે એવી વ્યક્તિ જેને અસભ્ય માનવામાં આવે છે.
તેથી,સાચો શબ્દ 'ફિલિસ્ટાઇન' $(Philistine)$ છે.
63
MediumMCQ
આપેલ વાક્ય માટે યોગ્ય શબ્દ પસંદ કરો: ઘણા પલંગ ધરાવતો એક મોટો સૂવાનો ઓરડો.
A
બેડરૂમ
B
ડોરમિટરી (શયનગૃહ)
C
હોસ્ટેલ
D
બેઝમેન્ટ

Solution

(B) 'ડોરમિટરી' (શયનગૃહ) શબ્દ એવા મોટા ઓરડા માટે વપરાય છે જેમાં ઘણા પલંગ હોય છે,જે સામાન્ય રીતે શાળાઓ,કોલેજો અથવા લશ્કરી બેરેક જેવી સંસ્થાઓમાં જોવા મળે છે,જ્યાં ઘણા લોકો સૂઈ શકે છે.
- 'બેડરૂમ' એ એક કે બે વ્યક્તિઓ માટેનો ખાનગી ઓરડો છે.
- 'હોસ્ટેલ' એ એવી સંસ્થા છે જે ચોક્કસ જૂથના લોકો માટે સસ્તું ભોજન અને રહેઠાણ પૂરું પાડે છે.
- 'બેઝમેન્ટ' એ ઇમારતનો એવો માળ છે જે આંશિક અથવા સંપૂર્ણપણે જમીનની સપાટીની નીચે હોય છે.
તેથી,સાચો વિકલ્પ $B$ છે.
64
MediumMCQ
આપેલ વાક્ય માટે યોગ્ય શબ્દ પસંદ કરો: 'પક્ષો,પરિવારો,કુળો વગેરે વચ્ચે ચાલતી લડાઈ.'
A
દુશ્મનાવટ (Enmity)
B
વેરઝેર (Feud)
C
ઝઘડો (Quarrel)
D
ચકમક (Skirmish)

Solution

(B) 'Feud' (વેરઝેર) શબ્દનો અર્થ પરિવારો,કુળો અથવા પક્ષો વચ્ચે લાંબા સમયથી ચાલતો કડવો અને ઘણીવાર હિંસક વિવાદ કે લડાઈ થાય છે.
- 'Enmity' (દુશ્મનાવટ) એટલે કોઈની સામે સક્રિયપણે વિરોધ કે દુશ્મનાવટની સ્થિતિ.
- 'Quarrel' (ઝઘડો) એટલે સામાન્ય રીતે નજીવી બાબત પર અને સારા સંબંધો ધરાવતા લોકો વચ્ચે થતી ગરમાગરમ દલીલ કે અસંમતિ.
- 'Skirmish' (ચકમક) એટલે યુદ્ધમાં થતી નાની લડાઈ,જે મોટા યુદ્ધથી અલગ હોય છે.
તેથી,જૂથો વચ્ચેની સતત ચાલતી લડાઈ માટે 'Feud' સૌથી યોગ્ય શબ્દ છે.
65
MediumMCQ
આપેલ વાક્ય માટે યોગ્ય શબ્દ પસંદ કરો: અનાજ સંગ્રહવા માટેની ઇમારત.
A
હેંગર
B
ડોકયાર્ડ
C
સ્ટોર
D
કોઠાર (Granary)

Solution

(D) 'Granary' (કોઠાર) શબ્દનો અર્થ અનાજ સંગ્રહવા માટેનું સ્થાન થાય છે.
'Hangar' એ વિમાન રાખવા માટેની મોટી ઇમારત છે.
'Dockyard' એ એવી જગ્યા છે જ્યાં જહાજો બનાવવામાં અથવા સમારકામ કરવામાં આવે છે.
'Store' એ સામાન્ય શબ્દ છે જેનો ઉપયોગ વસ્તુઓ રાખવા માટે થાય છે,પરંતુ અનાજ માટે 'Granary' એ ચોક્કસ શબ્દ છે.
66
MediumMCQ
આપેલ વાક્ય માટે યોગ્ય શબ્દ પસંદ કરો: 'વીઆઈપી $(VIP)$ ના રક્ષક તરીકે મોટરસાઇકલ પર સવાર પોલીસકર્મી'.
A
આઉટરાઇડર્સ (Outriders)
B
નોકરો (Servants)
C
કમાન્ડો (Commandos)
D
પરિચારકો (Attendants)

Solution

(A) 'આઉટરાઇડર્સ' (Outriders) એવા પોલીસ અધિકારીઓ અથવા રક્ષકોને દર્શાવે છે જેઓ સુરક્ષા પૂરી પાડવા અને રસ્તો સાફ કરવા માટે વીઆઈપી $(VIP)$ ના વાહનની આગળ અથવા બાજુમાં મોટરસાઇકલ ચલાવે છે. તેથી,આપેલ વર્ણન માટે 'આઉટરાઇડર્સ' એ સાચો એક-શબ્દનો વિકલ્પ છે.
67
MediumMCQ
આપેલ વાક્ય માટે યોગ્ય શબ્દ પસંદ કરો: 'જે વ્યક્તિ પોતાની સાથે થયેલા અન્યાયનો સંપૂર્ણ બદલો લેવા માટે મક્કમ હોય'.
A
Virulent (ઝેરી)
B
Vindictive (પ્રતિશોધક)
C
Usurer (વ્યાજખોર)
D
Vindicator (સમર્થક)

Solution

(B) આ વાક્ય એવી વ્યક્તિનું વર્ણન કરે છે જે ભૂતકાળમાં થયેલા અન્યાયનો બદલો લેવા માંગે છે.
$1$. $Virulent$ નો અર્થ અત્યંત હાનિકારક અથવા ઝેરી થાય છે.
$2$. $Vindictive$ નો અર્થ બદલો લેવાની તીવ્ર ઈચ્છા ધરાવનાર અથવા પ્રતિશોધક થાય છે.
$3$. $Usurer$ એટલે એવી વ્યક્તિ જે ખૂબ ઊંચા વ્યાજ દરે પૈસા ઉછીના આપે છે.
$4$. $Vindicator$ એટલે એવી વ્યક્તિ જે કોઈને દોષ કે શંકામાંથી મુક્ત કરે છે.
તેથી,સાચો શબ્દ $Vindictive$ છે.
68
MediumMCQ
આપેલ વાક્ય માટે યોગ્ય શબ્દ પસંદ કરો: 'રાજાની હત્યા'.
A
શિશુહત્યા (Infanticide)
B
માતૃહત્યા (Matricide)
C
નરસંહાર (Genocide)
D
રાજહત્યા (Regicide)

Solution

(D) 'Regicide' શબ્દ લેટિન શબ્દો 'rex' (રાજા) અને 'caedere' (હત્યા કરવી) પરથી આવ્યો છે. તેથી,'Regicide' એટલે રાજાની હત્યા કરવી.
- 'Infanticide' એટલે શિશુની હત્યા.
- 'Matricide' એટલે માતાની હત્યા.
- 'Genocide' એટલે કોઈ ચોક્કસ વંશીય જૂથ અથવા રાષ્ટ્રના લોકોના મોટા સમૂહની જાણીજોઈને કરવામાં આવતી હત્યા.
69
MediumMCQ
આપેલ વાક્ય માટે યોગ્ય શબ્દ પસંદ કરો: હળવી નાપસંદગીની અભિવ્યક્તિ.
A
ચેતવણી (Warning)
B
નિંદા (Denigration)
C
અવિવેક (Impertinence)
D
તિરસ્કાર અથવા ઠપકો (Reproof)

Solution

(D) 'Reproof' (તિરસ્કાર અથવા ઠપકો) શબ્દનો અર્થ દોષ અથવા નાપસંદગીની અભિવ્યક્તિ થાય છે.
'Warning' (ચેતવણી) એટલે કંઈક ખરાબ થઈ શકે છે તેવી સૂચના.
'Denigration' (નિંદા) એટલે કોઈની અથવા કંઈકની અયોગ્ય રીતે ટીકા કરવી.
'Impertinence' (અવિવેક) એટલે આદરનો અભાવ અથવા અસભ્યતા.
તેથી,હળવી નાપસંદગીની અભિવ્યક્તિ માટે 'Reproof' સૌથી યોગ્ય શબ્દ છે.
70
MediumMCQ
આપેલ વાક્ય માટે યોગ્ય શબ્દ પસંદ કરો: 'જે વ્યક્તિ બહારની વસ્તુઓ કરતા પોતાના વિચારો અને લાગણીઓમાં વધુ મગ્ન રહેતી હોય'.
A
વિદ્વાન (Scholar)
B
એકાંતવાસી (Recluse)
C
અંતર્મુખી (Introvert)
D
બૌદ્ધિક (Intellectual)

Solution

(C) સાચો શબ્દ 'અંતર્મુખી' (Introvert) છે.
'અંતર્મુખી' એટલે એવી વ્યક્તિ જે બાહ્ય વસ્તુઓ અથવા સામાજિક ક્રિયાપ્રતિક્રિયાઓ કરતા પોતાના વિચારો અને લાગણીઓમાં વધુ મગ્ન રહે છે.
- 'વિદ્વાન' એટલે જ્ઞાની વ્યક્તિ.
- 'એકાંતવાસી' એટલે એવી વ્યક્તિ જે એકાંત જીવન જીવે છે અને લોકોથી દૂર રહેવાનું પસંદ કરે છે.
- 'બૌદ્ધિક' એટલે ઉચ્ચ બુદ્ધિ ધરાવતી વ્યક્તિ.
71
MediumMCQ
આપેલ વાક્ય માટે યોગ્ય શબ્દ પસંદ કરો: 'જે વ્યક્તિ માત્ર શોખ ખાતર લલિત કળાઓમાં રસ લે છે,આર્થિક લાભ માટે નહીં'.
A
પારખુ (Connoisseur)
B
શોખીન (Amateur)
C
વ્યવસાયી (Professional)
D
કલાપ્રેમી (Dilettante)

Solution

(D) જે વ્યક્તિ લલિત કળાઓ જેવી પ્રવૃત્તિઓમાં વ્યાવસાયિક કે આર્થિક લાભને બદલે માત્ર આનંદ માટે જોડાય છે,તેને $Dilettante$ (કલાપ્રેમી) કહેવામાં આવે છે.
- $Connoisseur$ એટલે કળા કે સ્વાદની બાબતોમાં નિષ્ણાત પારખુ.
- $Amateur$ એટલે એવી વ્યક્તિ જે કોઈ પ્રવૃત્તિ વેતન લીધા વગર કરે છે,પરંતુ $Dilettante$ ખાસ કરીને કળાઓમાં રસ લેનાર વ્યક્તિ માટે વપરાય છે.
- $Professional$ એટલે એવી વ્યક્તિ જે પોતાના કામમાંથી આજીવિકા મેળવે છે.
તેથી,સૌથી યોગ્ય શબ્દ $Dilettante$ છે.
72
MediumMCQ
આપેલ વાક્ય માટે યોગ્ય શબ્દ પસંદ કરો: જે શાળાનો વિદ્યાર્થી વારંવાર વર્ગો છોડી દે છે તેને શું કહેવાય?
A
Defeatist (નિરાશાવાદી)
B
Sycophant (ચાપલૂસ)
C
Truant (શાળાએથી ભાગી જનાર)
D
Martinet (કડક શિસ્તપાલક)

Solution

(C) $Truant$ (શાળાએથી ભાગી જનાર) ની વ્યાખ્યા એવા વિદ્યાર્થી તરીકે કરવામાં આવે છે જે પરવાનગી વગર શાળાએથી ગેરહાજર રહે છે અથવા વારંવાર વર્ગો છોડી દે છે.
$Defeatist$ એટલે એવી વ્યક્તિ જે નિષ્ફળતાની અપેક્ષા રાખે છે.
$Sycophant$ એટલે એવી વ્યક્તિ જે ફાયદો મેળવવા માટે કોઈ મહત્વની વ્યક્તિની ખુશામત કરે છે.
$Martinet$ એટલે કડક શિસ્તપાલક.
તેથી,સાચો શબ્દ $Truant$ છે.
73
MediumMCQ
આપેલ વાક્ય માટે યોગ્ય શબ્દ પસંદ કરો: 'Ready to believe' (માનવા માટે તૈયાર).
A
Credulous (ભોળું/વિશ્વાસુ)
B
Credible (વિશ્વસનીય)
C
Creditable (પ્રશંસનીય)
D
Incredible (અવિશ્વસનીય)

Solution

(A) 'Ready to believe' (માનવા માટે તૈયાર) શબ્દસમૂહ એવા વ્યક્તિ માટે વપરાય છે જે પૂરતા પુરાવા વગર પણ વસ્તુઓ પર વિશ્વાસ કરવા માટે ખૂબ જ તત્પર હોય છે.
$1$. 'Credulous' નો અર્થ થાય છે જે ખૂબ જ સરળતાથી કોઈ પણ વાત પર વિશ્વાસ કરી લે.
$2$. 'Credible' નો અર્થ થાય છે વિશ્વાસપાત્ર અથવા ખાતરીપૂર્વકનું.
$3$. 'Creditable' નો અર્થ થાય છે પ્રશંસાને પાત્ર.
$4$. 'Incredible' નો અર્થ થાય છે જે માનવામાં ન આવે તેવું.
તેથી,સાચો શબ્દ 'Credulous' છે.
74
MediumMCQ
આપેલ વાક્ય માટે યોગ્ય શબ્દ પસંદ કરો: 'ત્વચા અને તેના રોગોનો તબીબી અભ્યાસ'.
A
ડર્મેટોલોજી (ત્વચાવિજ્ઞાન)
B
એન્ડોક્રિનોલોજી (અંતઃસ્ત્રાવી વિજ્ઞાન)
C
ગાયનેકોલોજી (સ્ત્રીરોગવિજ્ઞાન)
D
ઓર્થોપેડિક્સ (અસ્થિરોગવિજ્ઞાન)

Solution

(A) ત્વચા અને તેના રોગોના તબીબી અભ્યાસને $Dermatology$ (ત્વચાવિજ્ઞાન) કહેવામાં આવે છે.
- $Endocrinology$ એ અંતઃસ્ત્રાવી પ્રણાલી અને હોર્મોન્સનો અભ્યાસ છે.
- $Gynecology$ એ સ્ત્રી પ્રજનન તંત્રનો અભ્યાસ છે.
- $Orthopaedics$ એ હાડકાં અથવા સ્નાયુઓની વિકૃતિઓના સુધારા સાથે સંબંધિત તબીબી શાખા છે.
75
MediumMCQ
આપેલ વાક્ય માટે યોગ્ય શબ્દ પસંદ કરો: એક વ્યક્તિ જે અદભૂત વસ્તુઓ કરી શકવાનો દાવો કરીને લોકોને છેતરવાનો પ્રયાસ કરે છે.
A
Trickster (ઠગ)
B
Imposter (ઢોંગી)
C
Magician (જાદુગર)
D
Mountebank (પાખંડી)

Solution

(D) આ વાક્ય એવી વ્યક્તિનું વર્ણન કરે છે જે અન્યને છેતરવા માટે ખોટા દાવાઓ અથવા દેખાડાનો ઉપયોગ કરે છે,ઘણીવાર આર્થિક લાભ માટે.
$1$. $Trickster$ એટલે એવી વ્યક્તિ જે છેતરપિંડીનો ઉપયોગ કરે છે,પરંતુ આ એક સામાન્ય શબ્દ છે.
$2$. $Imposter$ એટલે એવી વ્યક્તિ જે બીજા કોઈ હોવાનો ઢોંગ કરે છે.
$3$. $Magician$ એટલે એક કલાકાર જે જાદુઈ કરતબ બતાવીને મનોરંજન કરે છે.
$4$. $Mountebank$ ખાસ કરીને એવી વ્યક્તિ તરીકે વ્યાખ્યાયિત કરવામાં આવે છે જે અન્યને છેતરે છે,ખાસ કરીને વિશેષ શક્તિઓ હોવાનો દાવો કરીને અથવા નકલી દવાઓ વેચીને.
તેથી,સૌથી યોગ્ય શબ્દ $Mountebank$ છે.
76
MediumMCQ
આપેલ વાક્ય માટે યોગ્ય શબ્દ પસંદ કરો: એક નાટ્ય પ્રદર્શન.
A
Mask (માસ્ક)
B
Mosque (મસ્જિદ)
C
Masque (માસ્ક - નાટ્ય પ્રકાર)
D
Mascot (શુભંકર)

Solution

(C) 'Masque' શબ્દ એ $16^{th}$ અને $17^{th}$ સદીના ઈંગ્લેન્ડમાં ઉમરાવોમાં લોકપ્રિય એવા કલાપ્રેમી નાટ્ય મનોરંજનના એક પ્રકારને દર્શાવે છે,જેમાં નકાબધારી કલાકારો દ્વારા નૃત્ય અને અભિનય કરવામાં આવતો હતો.
- 'Mask' એટલે ચહેરાને ઢાંકવા માટેનું આવરણ.
- 'Mosque' એટલે મુસ્લિમો માટેનું પૂજાનું સ્થળ (મસ્જિદ).
- 'Mascot' એટલે એવી વ્યક્તિ અથવા વસ્તુ જે સૌભાગ્ય લાવે તેમ માનવામાં આવે છે.
તેથી,સાચો વિકલ્પ $C$ છે.
77
MediumMCQ
આપેલ વાક્ય માટે યોગ્ય શબ્દ પસંદ કરો: 'જે લગ્ન કરતું નથી,ખાસ કરીને ધાર્મિક જવાબદારી તરીકે'.
A
બેચલર (કુંવારો)
B
સેલિબેટ (બ્રહ્મચારી)
C
વર્જિન (કુંવારી વ્યક્તિ)
D
રિક્લુઝ (એકાંતવાસી)

Solution

(B) 'સેલિબેટ' (બ્રહ્મચારી) શબ્દ એવી વ્યક્તિ માટે વપરાય છે જે ધાર્મિક કારણોસર લગ્ન અને જાતીય સંબંધોથી દૂર રહે છે.
- 'બેચલર' એટલે અપરિણીત પુરુષ.
- 'વર્જિન' એટલે એવી વ્યક્તિ જેણે ક્યારેય જાતીય સંબંધ બાંધ્યો નથી.
- 'રિક્લુઝ' એટલે એવી વ્યક્તિ જે એકાંત જીવન જીવે છે અને લોકોથી દૂર રહે છે.
તેથી,સૌથી યોગ્ય શબ્દ 'સેલિબેટ' છે.
78
MediumMCQ
આપેલા વાક્ય માટે યોગ્ય શબ્દ પસંદ કરો: જે સ્પર્શ દ્વારા અનુભવી શકાય તે
A
ચેપી (Contagious)
B
આકસ્મિક (Contingent)
C
દ્રઢ (Tenacious)
D
સ્પર્શ્ય (Tangible)

Solution

(D) 'Tangible' (સ્પર્શ્ય) શબ્દનો અર્થ એવી વસ્તુ છે જેને સ્પર્શી શકાય અથવા અનુભવી શકાય.
- 'Contagious' (ચેપી) એટલે સંપર્ક દ્વારા ફેલાતો રોગ.
- 'Contingent' (આકસ્મિક) એટલે અન્ય પરિબળો પર આધારિત.
- 'Tenacious' (દ્રઢ) એટલે જે કોઈ વસ્તુને મજબૂતીથી પકડી રાખે અથવા સતત પ્રયત્નશીલ હોય.
તેથી,સાચો શબ્દ 'Tangible' છે.
79
MediumMCQ
આપેલ વાક્ય માટે યોગ્ય શબ્દ પસંદ કરો: 'ખાવામાં ખૂબ જ આનંદદાયક'.
A
Appetising
B
Palatable
C
Tantalising
D
Sumptuous

Solution

(B) 'ખાવામાં ખૂબ જ આનંદદાયક' (Very pleasing to eat) માટે સૌથી યોગ્ય શબ્દ 'Palatable' છે.
- 'Palatable' નો અર્થ થાય છે સ્વાદમાં આનંદદાયક.
- 'Appetising' એટલે એવી વસ્તુ જે ભૂખ વધારે છે.
- 'Tantalising' એટલે એવી વસ્તુ જે લલચાવે છે પણ પ્રાપ્ત કરી શકાતી નથી.
- 'Sumptuous' એટલે ભવ્ય અને મોંઘી દેખાતી વસ્તુ.
80
MediumMCQ
આપેલ વાક્ય માટે યોગ્ય શબ્દ પસંદ કરો: 'સરકારનો તે ભાગ જે નિયમો બનાવવા સાથે સંબંધિત છે'.
A
અદાલત (Court)
B
ટ્રિબ્યુનલ (Tribunal)
C
બાર (Bar)
D
ધારાસભા (Legislature)

Solution

(D) $Legislature$ (ધારાસભા) એ સરકારની તે શાખા છે જે કાયદાઓ અથવા નિયમો બનાવવા,તેમાં સુધારા કરવા અને તેને રદ કરવા માટે જવાબદાર છે.
$Court$ (અદાલત) એટલે એવી જગ્યા જ્યાં કાનૂની કેસોની સુનાવણી થાય છે.
$Tribunal$ (ટ્રિબ્યુનલ) એ અમુક પ્રકારના વિવાદોને ઉકેલવા માટે સ્થાપિત કરવામાં આવેલી સંસ્થા છે.
$Bar$ (બાર) એ કાનૂની વ્યવસાય અથવા અદાલતના કક્ષમાં રહેલા વિભાજનને દર્શાવે છે.
તેથી,સાચો શબ્દ $Legislature$ છે.
81
MediumMCQ
આપેલ વાક્ય માટે યોગ્ય શબ્દ પસંદ કરો: જે વ્યક્તિ માને છે કે જીવનની તમામ વસ્તુઓ અને ઘટનાઓ પૂર્વનિર્ધારિત છે,તેને શું કહેવાય?
A
ભાગ્યવાદી (Fatalist)
B
પ્યુરિટન (Puritan)
C
અહંકારી (Egoist)
D
સરમુખત્યાર (Tyrant)

Solution

(A) $Fatalist$ (ભાગ્યવાદી) એટલે એવી વ્યક્તિ જે માને છે કે તમામ ઘટનાઓ પૂર્વનિર્ધારિત છે અને તેથી તે અનિવાર્ય છે. તેઓ માને છે કે મનુષ્યો પોતાનું નસીબ બદલી શકતા નથી.
$Puritan$ એટલે એવી વ્યક્તિ જે ખૂબ જ કડક નૈતિક અથવા ધાર્મિક માન્યતાઓ ધરાવે છે.
$Egoist$ એટલે એવી વ્યક્તિ જે આત્મકેન્દ્રિત છે અથવા ફક્ત પોતાના સ્વાર્થમાં જ માને છે.
$Tyrant$ એટલે એક ક્રૂર અને દમનકારી શાસક.
તેથી,સાચો શબ્દ $Fatalist$ છે.
82
MediumMCQ
આપેલા વાક્ય માટે યોગ્ય શબ્દ પસંદ કરો: 'દુનિયામાં દરેક વ્યક્તિ સાથે સંબંધિત હોય તેવી વસ્તુ'.
A
General (સામાન્ય)
B
Common (સામાન્ય)
C
Usual (પ્રચલિત)
D
Universal (સાર્વત્રિક)

Solution

(D) 'દુનિયામાં દરેક વ્યક્તિ સાથે સંબંધિત હોય તેવી વસ્તુ' એ વાક્ય એવી બાબતનો નિર્દેશ કરે છે જે દરેક જગ્યાએ લાગુ પડે છે અથવા હાજર છે.
- 'General' એટલે કે બધા અથવા મોટાભાગના લોકોને અસર કરતું.
- 'Common' એટલે કે વારંવાર બનતું અથવા જોવા મળતું.
- 'Usual' એટલે કે ટેવ મુજબ અથવા સામાન્ય રીતે બનતું.
- 'Universal' એટલે કે વિશ્વના તમામ લોકો અથવા વસ્તુઓ દ્વારા કરવામાં આવતું અથવા તેમને અસર કરતું; જે તમામ કિસ્સાઓમાં લાગુ પડે છે.
તેથી,'Universal' (સાર્વત્રિક) એ સૌથી યોગ્ય શબ્દ છે.
83
MediumMCQ
આપેલ વાક્ય માટે યોગ્ય શબ્દ પસંદ કરો: ધીમા અથવા નિયમિત ડગલાં ભરવા એટલે
A
લંગડાવું (Limp)
B
લાંબા ડગલાં ભરવા (Stride)
C
ગતિ જાળવવી (Pace)
D
આગળ વધવું (Advance)

Solution

(C) 'Pace' (ગતિ જાળવવી) શબ્દ હલનચલન અથવા ચાલવાની સુસંગત અને નિયમિત ગતિનો સંદર્ભ આપે છે.
'Limp' (લંગડાવું) એટલે પગમાં ઈજા કે જકડાઈ જવાને કારણે મુશ્કેલીથી ચાલવું.
'Stride' (લાંબા ડગલાં ભરવા) એટલે લાંબા અને મક્કમ ડગલાં ભરીને ચાલવું.
'Advance' (આગળ વધવું) એટલે કોઈ ચોક્કસ હેતુ સાથે આગળ વધવું.
તેથી,ધીમા અથવા નિયમિત ડગલાં ભરવા માટે સૌથી યોગ્ય શબ્દ 'Pace' છે.
84
MediumMCQ
આપેલ વાક્ય માટે યોગ્ય શબ્દ પસંદ કરો: શબ્દોથી ભરેલી શૈલી.
A
Verbose (શબ્દબહુલ)
B
Pedantic (પાંડિત્યપૂર્ણ)
C
Rhetorical (અલંકારિક)
D
Abundant (પ્રચૂર)

Solution

(A) 'શબ્દોથી ભરેલી શૈલી' ($A$ style full of words) નો અર્થ એવો થાય છે કે જેમાં અર્થ વ્યક્ત કરવા માટે જરૂરી કરતાં વધુ શબ્દોનો ઉપયોગ કરવામાં આવ્યો હોય.
$1$. 'Verbose' (શબ્દબહુલ) નો અર્થ છે જરૂર કરતાં વધુ શબ્દોનો ઉપયોગ કરવો.
$2$. 'Pedantic' (પાંડિત્યપૂર્ણ) નો અર્થ છે નાની વિગતો અથવા નિયમો સાથે અતિશય ચિંતિત હોવું.
$3$. 'Rhetorical' (અલંકારિક) નો અર્થ છે અસરકારક અથવા સમજાવટભરી બોલવાની કે લખવાની કળા.
$4$. 'Abundant' (પ્રચૂર) નો અર્થ છે મોટી માત્રામાં અસ્તિત્વ ધરાવતું.
તેથી,'Verbose' એ સાચો વિકલ્પ છે.
85
MediumMCQ
આપેલ વાક્ય માટે યોગ્ય શબ્દ પસંદ કરો: ભાઈની હત્યા.
A
પિતૃઘાત (Patricide)
B
રાજહત્યા (Regicide)
C
નરહત્યા (Homicide)
D
ભ્રાતૃહત્યા (Fratricide)

Solution

(D) 'ભ્રાતૃહત્યા' (Fratricide) શબ્દ લેટિન શબ્દો 'frater' (ભાઈ) અને 'caedere' (મારી નાખવું) પરથી આવ્યો છે. તેથી,તે ખાસ કરીને પોતાના ભાઈની હત્યા કરવાની ક્રિયાને દર્શાવે છે.
- 'પિતૃઘાત' (Patricide) એટલે પિતાની હત્યા.
- 'રાજહત્યા' (Regicide) એટલે રાજાની હત્યા.
- 'નરહત્યા' (Homicide) એ એક મનુષ્ય દ્વારા બીજા મનુષ્યની હત્યા માટેનો સામાન્ય શબ્દ છે.
86
MediumMCQ
આપેલ વાક્ય માટે યોગ્ય શબ્દ પસંદ કરો: 'ઉચ્ચ અથવા બૌદ્ધિક રુચિઓ અને પસંદગીઓ ધરાવનાર'.
A
Elite (અભિજાત)
B
Highbrow (ઉચ્ચ બૌદ્ધિક)
C
Sophisticated (વ્યવહારકુશળ)
D
Fastidious (ઝીણવટભર્યું)

Solution

(B) 'ઉચ્ચ અથવા બૌદ્ધિક રુચિઓ અને પસંદગીઓ ધરાવનાર' વાક્ય માટે 'Highbrow' શબ્દ સૌથી યોગ્ય છે.
$1$. 'Highbrow' એવા વ્યક્તિને દર્શાવે છે જે ઉચ્ચ બૌદ્ધિક અથવા સાંસ્કૃતિક રુચિઓ ધરાવે છે.
$2$. 'Elite' એટલે સમાજના અન્ય લોકો કરતા શ્રેષ્ઠ ક્ષમતા ધરાવતો પસંદગીનો સમૂહ.
$3$. 'Sophisticated' એટલે જેની પાસે દુન્યવી અનુભવ અને ફેશન તથા સંસ્કૃતિનું ઘણું જ્ઞાન હોય.
$4$. 'Fastidious' એટલે જે ચોકસાઈ અને વિગતો પ્રત્યે ખૂબ જ સજાગ હોય અથવા સ્વચ્છતા બાબતે ખૂબ જ આગ્રહી હોય.
તેથી,સાચો વિકલ્પ $B$ છે.
87
MediumMCQ
આપેલ વાક્ય માટે યોગ્ય શબ્દ પસંદ કરો: સૈનિકો વગેરેને યુદ્ધ માટે તૈયાર કરવા માટે ફેલાવવા.
A
Disperse (વિખેરવું)
B
Deploy (તૈનાત કરવું)
C
Collocate (ગોઠવવું)
D
Align (એક હરોળમાં ગોઠવવું)

Solution

(B) 'Deploy' શબ્દનો અર્થ સૈનિકો અથવા સાધનોને લશ્કરી કાર્યવાહી માટે સ્થિતિમાં લાવવો થાય છે.
તેથી,યુદ્ધ માટે સૈનિકોને તૈયાર કરવા માટે ફેલાવવાની ક્રિયાને 'Deploy' કહેવામાં આવે છે.
88
MediumMCQ
આપેલ વાક્ય માટે યોગ્ય શબ્દ પસંદ કરો: સાંભળી શકાય તેટલો મોટો અવાજ.
A
Audible (શ્રાવ્ય)
B
Applaudable (પ્રશંસનીય)
C
Laudable (વખાણવા લાયક)
D
Oral (મૌખિક)

Solution

(A) $Audible$ (શ્રાવ્ય) શબ્દનો અર્થ એવી વસ્તુ થાય છે જેને સાંભળી શકાય છે.
$Applaudable$ નો અર્થ થાય છે જે પ્રશંસાને પાત્ર હોય.
$Laudable$ નો અર્થ પણ પ્રશંસા અથવા વખાણવા લાયક થાય છે.
$Oral$ નો અર્થ મોઢા સાથે સંબંધિત અથવા લેખિતને બદલે બોલાયેલું થાય છે.
તેથી,સાંભળી શકાય તેટલા મોટા અવાજ માટે યોગ્ય શબ્દ $Audible$ છે.
89
MediumMCQ
આપેલ વાક્ય માટે યોગ્ય શબ્દ પસંદ કરો: રેસિંગ માટે ખાસ બનાવેલી હલકી સેઇલિંગ બોટ.
A
કેનો (Canoe)
B
યાટ (Yacht)
C
ફ્રિગેટ (Frigate)
D
ડિંગી (Dinghy)

Solution

(D) રેસિંગ માટે ખાસ બનાવેલી હલકી સેઇલિંગ બોટ માટે યોગ્ય શબ્દ $Dinghy$ (ડિંગી) છે.
$Canoe$ (કેનો) એ સાંકડી હોડી છે જે હલેસાં વડે ચલાવવામાં આવે છે.
$Yacht$ (યાટ) એ ક્રૂઝિંગ અથવા રેસિંગ માટે સજ્જ મધ્યમ કદની સેઇલબોટ છે.
$Frigate$ (ફ્રિગેટ) એ એક પ્રકારનું યુદ્ધ જહાજ છે.
તેથી,નાની અને હલકી રેસિંગ બોટ માટે $Dinghy$ એ સૌથી સચોટ શબ્દ છે.
90
MediumMCQ
આપેલ વાક્ય માટે યોગ્ય શબ્દ પસંદ કરો: 'જે સંગ્રહાલયનો હવાલો સંભાળે છે'.
A
ક્યુરેટર (Curator)
B
સુપરવાઈઝર (Supervisor)
C
કેરટેકર (Caretaker)
D
વોર્ડન (Warden)

Solution

(A) જે વ્યક્તિ સંગ્રહાલયના સંગ્રહની સંભાળ,વ્યવસ્થાપન અને આયોજન માટે જવાબદાર હોય તેને $Curator$ (ક્યુરેટર) કહેવામાં આવે છે.
- $Supervisor$ એટલે કોઈ વ્યક્તિ કે પ્રવૃત્તિ પર દેખરેખ રાખનાર.
- $Caretaker$ એટલે કોઈ ઇમારતની દેખભાળ રાખવા માટે રાખવામાં આવેલ વ્યક્તિ.
- $Warden$ એટલે કોઈ ચોક્કસ જગ્યા કે લોકોના જૂથની દેખરેખ માટે જવાબદાર વ્યક્તિ.
તેથી,સંગ્રહાલયનો હવાલો સંભાળનાર માટે સાચો શબ્દ $Curator$ છે.
91
MediumMCQ
આપેલ વાક્ય માટે યોગ્ય શબ્દ પસંદ કરો: ઉમરાવો દ્વારા ચલાવવામાં આવતી સરકાર.
A
એરિસ્ટોક્રસી (Aristocracy)
B
ડેમોક્રસી (Democracy)
C
ઓટોક્રસી (Autocracy)
D
બ્યુરોક્રસી (Bureaucracy)

Solution

(A) 'એરિસ્ટોક્રસી' (Aristocracy) શબ્દ સરકારના એવા સ્વરૂપનો ઉલ્લેખ કરે છે જેમાં સત્તા ઉમરાવો અથવા વિશેષાધિકૃત શાસક વર્ગના હાથમાં હોય છે.
- 'ડેમોક્રસી' (Democracy) એટલે લોકો દ્વારા ચલાવવામાં આવતી સરકાર.
- 'ઓટોક્રસી' (Autocracy) એટલે એક વ્યક્તિ દ્વારા ચલાવવામાં આવતી સરકાર જેની પાસે સંપૂર્ણ સત્તા હોય.
- 'બ્યુરોક્રસી' (Bureaucracy) એટલે ચૂંટાયેલા પ્રતિનિધિઓને બદલે સરકારી અધિકારીઓ દ્વારા ચલાવવામાં આવતી સરકાર.
તેથી,સાચો જવાબ $A$ છે.
92
MediumMCQ
આપેલ વાક્ય માટે યોગ્ય શબ્દ પસંદ કરો: 'જેને સન્માનપૂર્વક સેવામાંથી મુક્ત કરવામાં આવ્યો હોય'.
A
નિવૃત્ત (Retired)
B
માનદ નિવૃત્ત (Emeritus)
C
મુક્ત (Relieved)
D
મુક્ત થયેલ (Emancipated)

Solution

(B) 'Emeritus' (માનદ નિવૃત્ત) શબ્દનો ઉપયોગ એવી વ્યક્તિ માટે થાય છે,ખાસ કરીને પ્રોફેસર,જેઓ તેમના વ્યાવસાયિક પદ પરથી નિવૃત્ત થયા હોય પરંતુ સન્માન તરીકે તેમનું પદવી જાળવી રાખે છે.
'Retired' (નિવૃત્ત) એ સામાન્ય શબ્દ છે જેનો અર્થ છે કે કોઈએ કાયમી ધોરણે તેમની નોકરી છોડી દીધી છે.
'Relieved' (મુક્ત) નો અર્થ છે કોઈ ફરજ કે કાર્યમાંથી મુક્તિ મેળવવી.
'Emancipated' (મુક્ત થયેલ) નો અર્થ છે કાનૂની,સામાજિક અથવા રાજકીય પ્રતિબંધોમાંથી મુક્ત થવું.
તેથી,'Emeritus' એ એવી વ્યક્તિ માટે સૌથી યોગ્ય શબ્દ છે જેમને સન્માનપૂર્વક સેવામાંથી મુક્ત કરવામાં આવ્યા હોય અથવા નિવૃત્ત થયા હોય અને તેમનું પદ જાળવી રાખ્યું હોય.
93
MediumMCQ
આપેલ વાક્ય માટે યોગ્ય શબ્દ પસંદ કરો: 'વિરોધી દલીલો અથવા પુરાવા રજૂ કરવા'.
A
ટીકા કરવી (Criticise)
B
અસ્વીકાર કરવો (Rebuff)
C
ઠપકો આપવો (Reprimand)
D
ખંડન કરવું (Rebut)

Solution

(D) 'વિરોધી દલીલો અથવા પુરાવા રજૂ કરવા' એ વાક્યનો અર્થ પુરાવા અથવા તર્ક દ્વારા કોઈ નિવેદનને ખોટું સાબિત કરવું અથવા તેનો વિરોધ કરવો એવો થાય છે.
$1$. 'Criticise' (ટીકા કરવી) એટલે કોઈના દોષો દર્શાવવા.
$2$. 'Rebuff' (અસ્વીકાર કરવો) એટલે કોઈને અચાનક અથવા અસભ્ય રીતે નકારી કાઢવા.
$3$. 'Reprimand' (ઠપકો આપવો) એટલે કોઈને ઠપકો આપવો,ખાસ કરીને સત્તાવાર રીતે.
$4$. 'Rebut' (ખંડન કરવું) એટલે પુરાવા અથવા આક્ષેપ ખોટો છે તેમ સાબિત કરવું.
તેથી,સાચો શબ્દ 'Rebut' છે.
94
MediumMCQ
આપેલ વાક્ય માટે યોગ્ય શબ્દ પસંદ કરો: 'કોઈ દેશના સામ્રાજ્ય અને પ્રભાવને વિસ્તારવાની નીતિ'.
A
સામ્યવાદ (Communism)
B
આંતરરાષ્ટ્રીયવાદ (Internationalism)
C
મૂડીવાદ (Capitalism)
D
સામ્રાજ્યવાદ (Imperialism)

Solution

(D) આપેલ વાક્ય વસાહતીકરણ,લશ્કરી બળના ઉપયોગ અથવા અન્ય માધ્યમો દ્વારા કોઈ દેશની સત્તા અને પ્રભાવને વિસ્તારવાની નીતિનું વર્ણન કરે છે.
આને $Imperialism$ (સામ્રાજ્યવાદ) તરીકે વ્યાખ્યાયિત કરવામાં આવે છે.
$Communism$ (સામ્યવાદ) એ સામાન્ય માલિકી પર આધારિત સામાજિક અને આર્થિક વિચારધારાનો સંદર્ભ આપે છે.
$Internationalism$ (આંતરરાષ્ટ્રીયવાદ) એ રાષ્ટ્રો વચ્ચે સહકારના સિદ્ધાંતનો સંદર્ભ આપે છે.
$Capitalism$ (મૂડીવાદ) એ ખાનગી માલિકી પર આધારિત આર્થિક વ્યવસ્થાનો સંદર્ભ આપે છે.
તેથી,સાચો વિકલ્પ $D$ છે.
95
MediumMCQ
આપેલા વાક્ય માટે યોગ્ય શબ્દ પસંદ કરો: 'Of outstanding significance' (અસાધારણ મહત્વનું).
A
Monumental (સ્મારક જેવું/અસાધારણ)
B
Rational (તાર્કિક)
C
Ominous (અશુભ)
D
Evident (સ્પષ્ટ)

Solution

(A) 'Of outstanding significance' શબ્દસમૂહનો અર્થ એવો થાય છે જે મહત્વ,વ્યાપ અથવા કદમાં ખૂબ મોટું હોય.
$1$. 'Monumental' નો અર્થ થાય છે મહત્વ,વ્યાપ અથવા કદમાં મહાન,જે આપેલા વાક્ય સાથે સંપૂર્ણ રીતે બંધ બેસે છે.
$2$. 'Rational' નો અર્થ થાય છે જે તર્ક અથવા કારણ પર આધારિત હોય.
$3$. 'Ominous' નો અર્થ થાય છે કંઈક ખરાબ થવાનું સૂચન કરતું.
$4$. 'Evident' નો અર્થ થાય છે સ્પષ્ટ અથવા દેખીતું.
તેથી,સાચો શબ્દ 'Monumental' છે.
96
MediumMCQ
આપેલ વાક્ય માટે યોગ્ય શબ્દ પસંદ કરો: 'રાજદ્વારી શિષ્ટાચાર અને અગ્રતાનો કોડ'.
A
સ્ટેટ્સમેનશિપ (રાજનીતિજ્ઞતા)
B
ફોર્મલિઝમ (ઔપચારિકતા)
C
હાયરાર્કી (પદાનુક્રમ)
D
પ્રોટોકોલ (શિષ્ટાચાર નિયમાવલી)

Solution

(D) 'પ્રોટોકોલ' (Protocol) શબ્દ રાજ્યના કાર્યો અથવા રાજદ્વારી પ્રસંગોને સંચાલિત કરતી સત્તાવાર પ્રક્રિયા અથવા નિયમોની સિસ્ટમનો સંદર્ભ આપે છે. તેમાં રાજદ્વારીઓ અને રાજ્યના વડાઓ દ્વારા અનુસરવામાં આવતા શિષ્ટાચાર અને અગ્રતાના કોડનો સમાવેશ થાય છે. તેથી,'પ્રોટોકોલ' એ સાચો એક શબ્દ વિકલ્પ છે.
97
MediumMCQ
આપેલ વાક્ય માટે યોગ્ય શબ્દ પસંદ કરો: પૃથ્વીના સંદર્ભમાં અવકાશમાં એક નિશ્ચિત ભ્રમણકક્ષા.
A
ભૂસ્તરશાસ્ત્રીય (Geological)
B
ભૂ-સમકાલીન (Geo-synchronous)
C
ભૂ-કેન્દ્રીય (Geo-centric)
D
ભૂ-સ્થિર (Geo-stationary)

Solution

(D) $Geo-stationary$ (ભૂ-સ્થિર) ભ્રમણકક્ષા એ પૃથ્વીના વિષુવવૃત્તથી $35,786 \ km$ ઉપરની એક વર્તુળાકાર ભ્રમણકક્ષા છે જે પૃથ્વીના પરિભ્રમણની દિશામાં જ હોય છે। આવી ભ્રમણકક્ષામાં રહેલા પદાર્થનો ભ્રમણકક્ષાનો સમયગાળો પૃથ્વીના પરિભ્રમણ સમયગાળા $(23 \ \text{કલાક}, 56 \ \text{મિનિટ}, 4 \ \text{સેકન્ડ})$ જેટલો હોય છે, જેના કારણે પદાર્થ પૃથ્વીની સપાટીના સંદર્ભમાં આકાશમાં એક ચોક્કસ સ્થાને સ્થિર દેખાય છે। તેથી, સાચો શબ્દ $Geo-stationary$ છે।
98
MediumMCQ
આપેલ વાક્ય માટે યોગ્ય શબ્દ પસંદ કરો: 'જેના પર વિશ્વાસ ન કરી શકાય'.
A
Incredible
B
Incredulous
C
Implausible
D
Unreliable

Solution

(A) 'જેના પર વિશ્વાસ ન કરી શકાય' તે વાક્યનો અર્થ એવી વસ્તુ છે જેના પર વિશ્વાસ કરવો અશક્ય અથવા ખૂબ મુશ્કેલ છે.
- 'Incredible' (અવિશ્વસનીય) નો અર્થ છે જેના પર વિશ્વાસ કરવો અશક્ય હોય અથવા અસાધારણ હોય.
- 'Incredulous' (સંશયી) એ વ્યક્તિ માટે વપરાય છે જે કંઈક માનવા માટે તૈયાર નથી.
- 'Implausible' (અતાર્કિક) નો અર્થ છે જે વાજબી કે સંભવિત ન લાગે.
- 'Unreliable' (અવિશ્વસનીય/ભરોસાપાત્ર ન હોય તેવું) નો અર્થ છે જેના પર ભરોસો ન કરી શકાય.
તેથી,'Incredible' એ સૌથી યોગ્ય શબ્દ છે.
99
MediumMCQ
આપેલ વાક્ય માટે યોગ્ય શબ્દ પસંદ કરો: "જોરદાર મૌખિક હુમલો કરવો".
A
Languish (નિર્બળ થવું)
B
Animate (જીવંત કરવું)
C
Fulminate (જોરદાર મૌખિક હુમલો કરવો)
D
Invigorate (સ્ફૂર્તિ આપવી)

Solution

(C) "Fulminate" શબ્દનો અર્થ છે ઉગ્ર વિરોધ વ્યક્ત કરવો અથવા જોરદાર મૌખિક હુમલો કરવો.
- "Languish" નો અર્થ છે જીવંતતા ગુમાવવી અથવા નબળા પડવું.
- "Animate" નો અર્થ છે જીવંત કરવું અથવા પ્રેરણા આપવી.
- "Invigorate" નો અર્થ છે શક્તિ અથવા ઉર્જા આપવી.
તેથી,સાચો વિકલ્પ $C$ છે.
100
MediumMCQ
આપેલ વાક્ય માટે યોગ્ય શબ્દ પસંદ કરો: જે વ્યક્તિ પગપાળા મુસાફરી કરે છે.
A
પદયાત્રી (pedestrian)
B
મુસાફર (traveler)
C
ચાલનાર (walker)
D
સ્વાસ્થ્ય પ્રત્યે જાગૃત (health conscious)

Solution

(A) $Pedestrian$ (પદયાત્રી) એટલે એવી વ્યક્તિ જે પગપાળા મુસાફરી કરે છે,એટલે કે,જે વાહનનો ઉપયોગ કરવાને બદલે ચાલીને મુસાફરી કરવાનું પસંદ કરે છે.

One Word Substitutes — One Word Substitutes · Frequently Asked Questions

1Are these One Word Substitutes questions useful for JEE and NEET?

Yes. All questions in this section are mapped to JEE Main and NEET exam patterns. Previous year questions from JEE Main, NEET, GUJCET and state-level exams are included with full solutions.

2Can I switch to Hindi or Gujarati for these questions?

Yes. Use the language tabs in the hero section or the sidebar to view the same questions and solutions in English, Hindi or Gujarati.

3How do I generate a question paper from this subtopic?

Use the Vedclass Exam Paper Generator — select the chapter and subtopic, set difficulty, and generate Sets A, B, C, D automatically. First 3 chapters of every subject are free.

Vedclass Products

For Students

Vedclass Test Series

Mock tests in real JEE/NEET style with performance analysis. 5-day free trial.

Start Free Trial
For Teachers

Exam Paper Generator

Generate Set A/B/C/D papers from this chapter in 2 minutes. 3 chapters free.

Try Free
For Institutes

Online Exam Module

Live online exams with unlimited students, 360° analytics & white-label branding.

See Demo
For Teachers & Institutes

Generate a One Word Substitutes Exam Paper in 2 Minutes

Select subtopic & difficulty — Sets A, B, C, D auto-generated with No Repeat logic.

First 3 chapters of every subject are free — no payment required.