બ્રહ્માંડમાં અવલોકિત મહત્તમ અને ન્યૂનતમ સમયનો ગુણોત્તર લખો.

કોઈપણ ભૌતિક રાશિનું મૂલ્ય

$(a)$ પૃથ્વી-ચંદ્રનું અંતર પૃથ્વીની આશરે $60$ ત્રિજ્યા જેટલું છે. ચંદ્ર પરથી જોતા પૃથ્વીનો કોણીય વ્યાસ (આશરે ડિગ્રીમાં) કેટલો હશે?
$(b)$ પૃથ્વી પરથી ચંદ્રનો કોણીય વ્યાસ $(1/2)^{\circ}$ દેખાય છે. પૃથ્વીની સરખામણીમાં તેનું સાપેક્ષ કદ કેટલું હશે?
$(c)$ લંબન માપન પરથી,સૂર્ય પૃથ્વી-ચંદ્રના અંતર કરતા આશરે $400$ ગણા અંતરે હોવાનું જણાય છે. સૂર્ય અને પૃથ્વીના વ્યાસનો ગુણોત્તર અંદાજો.

$(a)$ $1$ પાર્સેક એટલે કેટલા એસ્ટ્રોનોમિકલ યુનિટ $(AU)$ થાય?
$(b)$ પૃથ્વીથી $2$ પાર્સેક દૂર રહેલા સૂર્ય જેવા તારાનો વિચાર કરો. જ્યારે તેને $100$ ગણું મોટું કરતા ટેલિસ્કોપ દ્વારા જોવામાં આવે,ત્યારે તારાનું કોણીય કદ કેટલું હોવું જોઈએ? સૂર્ય પૃથ્વી પરથી $(\frac{1}{2})^{\circ}$ નો દેખાય છે. વાતાવરણીય વધઘટને કારણે,માનવ આંખ $1$ આર્ક મિનિટ કરતા નાની વસ્તુઓને સ્પષ્ટ જોઈ શકતી નથી.
$(c)$ મંગળનો વ્યાસ પૃથ્વીના વ્યાસ કરતા અડધો છે. જ્યારે તે પૃથ્વીની સૌથી નજીક હોય ત્યારે તે પૃથ્વીથી લગભગ $\frac{1}{2} AU$ અંતરે હોય છે. તે જ ટેલિસ્કોપ દ્વારા જોતા તેનું કદ કેટલું દેખાશે તેની ગણતરી કરો.

એક માણસ તેની નજીકના ટાવરનું અંતર અંદાજવા માંગે છે. તે ટાવર $C$ ની સામે એક બિંદુ $A$ પર ઉભો રહે છે અને $AC$ ની સીધી રેખામાં એક ખૂબ જ દૂરની વસ્તુ $O$ ને જુએ છે. ત્યારબાદ તે $AC$ ને લંબ દિશામાં $100 \; m$ ના અંતરે $B$ સુધી ચાલે છે,અને ફરીથી $O$ અને $C$ ને જુએ છે. $O$ ખૂબ દૂર હોવાથી,$BO$ ની દિશા વ્યવહારિક રીતે $AO$ જેવી જ છે; પરંતુ તે જુએ છે કે $C$ ની દ્રષ્ટિરેખા મૂળ દ્રષ્ટિરેખાથી $\theta = 40^{\circ}$ ના ખૂણે વિચલિત થઈ છે ($\theta$ ને 'પેરેલેક્સ' તરીકે ઓળખવામાં આવે છે). તેની મૂળ સ્થિતિ $A$ થી ટાવર $C$ નું અંતર ($m$ માં) અંદાજો.

ખૂબ દૂરના તારાઓના અંતર નક્કી કરવા માટે 'પેરેલેક્સ' (દ્રષ્ટિભેદ) ના સિદ્ધાંતનો ઉપયોગ થાય છે. બેઝલાઇન $AB$ એ પૃથ્વીની સૂર્યની આસપાસની ભ્રમણકક્ષામાં છ મહિનાના અંતરે આવેલા બે સ્થાનોને જોડતી રેખા છે. એટલે કે,બેઝલાઇન એ પૃથ્વીની ભ્રમણકક્ષાના વ્યાસ જેટલી છે $\approx 3 \times 10^{11} \; m$. જો કે,નજીકના તારાઓ પણ એટલા દૂર છે કે આટલી લાંબી બેઝલાઇન હોવા છતાં,તેઓ માત્ર $1''$ (આર્ક સેકન્ડ) ના ક્રમનો જ પેરેલેક્સ દર્શાવે છે. પાર્સેક એ ખગોળીય સ્કેલ પર લંબાઈનો એક અનુકૂળ એકમ છે. તે એવા પદાર્થનું અંતર છે જે પૃથ્વીથી સૂર્યના અંતર જેટલી બેઝલાઇનના વિરુદ્ધ છેડાઓથી $1''$ (આર્ક સેકન્ડ) નો પેરેલેક્સ દર્શાવે છે. મીટરમાં એક પાર્સેક કેટલું થાય?