$\alpha$-કણ પ્રકીર્ણન પ્રયોગના અવલોકનો અને તારણો લખો.

(N/A) અવલોકનો:
$(i)$ મોટાભાગના $\alpha$-કણો સોનાના વરખમાંથી વિચલિત થયા વગર પસાર થઈ ગયા.
$(ii)$ $\alpha$-કણોનો એક નાનો અંશ નાના ખૂણે વિચલિત થયો હતો.
$(iii)$ ખૂબ જ ઓછા $\alpha$-કણો (આશરે $20,000$ માંથી $1$) પાછા ફેંકાયા,એટલે કે,લગભગ $180^{\circ}$ ના ખૂણે વિચલિત થયા.
$\alpha$-કણ પ્રકીર્ણન પ્રયોગના આધારે તારણો:
$(i)$ પરમાણુમાં મોટાભાગની જગ્યા ખાલી છે કારણ કે મોટાભાગના $\alpha$-કણો વરખમાંથી વિચલિત થયા વગર પસાર થઈ ગયા.
$(ii)$ થોડા ધનભારિત $\alpha$-કણો વિચલિત થયા હતા. આ વિચલન પ્રચંડ અપાકર્ષણ બળને કારણે હોવું જોઈએ,જે દર્શાવે છે કે પરમાણુનો ધનભાર સમગ્ર પરમાણુમાં ફેલાયેલો નથી જેવું $Thomson$ એ ધાર્યું હતું. ધનભાર ખૂબ જ નાના કદમાં કેન્દ્રિત હોવો જોઈએ જેણે ધનભારિત $\alpha$-કણોને અપાકર્ષિત કરીને વિચલિત કર્યા.
$(iii)$ $Rutherford$ ની ગણતરીઓ દર્શાવે છે કે પરમાણુના કુલ કદની સરખામણીમાં ન્યુક્લિયસ દ્વારા રોકાયેલું કદ નહિવત છે. પરમાણુની ત્રિજ્યા આશરે $10^{-10} \ m$ છે,જ્યારે ન્યુક્લિયસની ત્રિજ્યા $10^{-15} \ m$ છે. જો ક્રિકેટનો દડો ન્યુક્લિયસનું પ્રતિનિધિત્વ કરે,તો પરમાણુની ત્રિજ્યા આશરે $5 \ km$ જેટલી હોય,તે સમજીને આ કદના તફાવતને સમજી શકાય છે.