પ્રોટીનના વિકૃતિકરણ (denaturation) પર નોંધ લખો.

(N/A) જૈવિક તંત્રમાં જોવા મળતું વિશિષ્ટ ત્રિ-પરિમાણીય બંધારણ અને જૈવિક સક્રિયતા ધરાવતું પ્રોટીન 'નેટિવ પ્રોટીન' (native protein) કહેવાય છે.
જ્યારે પ્રોટીન તેના મૂળ સ્વરૂપમાં હોય ત્યારે તાપમાનમાં ફેરફાર જેવા ભૌતિક ફેરફાર અથવા $pH$ માં ફેરફાર જેવા રાસાયણિક ફેરફારને કારણે હાઇડ્રોજન બંધો ખોરવાય છે.
આને કારણે,ગોળાકાર પ્રોટીન ખુલી જાય છે અને હેલિક્સ અનકોઇલ (uncoil) થઈ જાય છે,જેનાથી પ્રોટીન તેની જૈવિક સક્રિયતા ગુમાવે છે. આ પ્રક્રિયાને પ્રોટીનનું વિકૃતિકરણ કહેવામાં આવે છે.
$2^{\circ}$ અને $3^{\circ}$ પ્રોટીનના વિકૃતિકરણ દરમિયાન,બંધારણો નાશ પામે છે પરંતુ $1^{\circ}$ બંધારણ અકબંધ રહે છે.
ઈંડાની સફેદીને ઉકાળવાથી તેનું ગંઠાઈ જવું એ વિકૃતિકરણનું સામાન્ય ઉદાહરણ છે.
બીજું ઉદાહરણ દૂધનું દહીં બનવું છે,જે દૂધમાં રહેલા બેક્ટેરિયા દ્વારા લેક્ટિક એસિડના નિર્માણને કારણે થાય છે.