જ્યારે કાચના સળિયાને રેશમી કપડા સાથે ઘસવામાં આવે છે,ત્યારે બંને પર વિદ્યુતભાર ઉત્પન્ન થાય છે. આવી જ ઘટના ઘણી અન્ય વસ્તુઓની જોડી સાથે જોવા મળે છે. સમજાવો કે આ અવલોકન વિદ્યુતભારના સંરક્ષણના નિયમ સાથે કેવી રીતે સુસંગત છે.

Vedclass pdf generator app on play store
Vedclass iOS app on app store
(N/A) જ્યારે કાચના સળિયાને રેશમી કપડા સાથે ઘસવામાં આવે છે,ત્યારે ઇલેક્ટ્રોન કાચના સળિયામાંથી રેશમી કપડામાં સ્થાનાંતરિત થાય છે.
પરિણામે,કાચનો સળિયો ધન વિદ્યુતભાર મેળવે છે અને રેશમી કપડું તેટલા જ પ્રમાણમાં ઋણ વિદ્યુતભાર મેળવે છે.
ઘસતા પહેલા તંત્ર (કાચનો સળિયો + રેશમી કપડું) નો કુલ વિદ્યુતભાર શૂન્ય હોય છે,અને ઘસ્યા પછી પણ કુલ વિદ્યુતભાર શૂન્ય જ રહે છે કારણ કે કુલ વિદ્યુતભાર એ ધન અને ઋણ વિદ્યુતભારોનો બેઝિક સરવાળો છે $(+q + (-q) = 0)$.
આ અવલોકન વિદ્યુતભારના સંરક્ષણના નિયમ સાથે સુસંગત છે,જે જણાવે છે કે અલગ કરેલા તંત્રનો કુલ વિદ્યુતભાર સમય સાથે અચળ રહે છે.
વિદ્યુતભારોનું સર્જન કે વિનાશ થતો નથી,માત્ર એક પદાર્થમાંથી બીજા પદાર્થમાં સ્થાનાંતર થાય છે.

Explore More

Similar Questions

એક અવાહક ઘન ગોળાને $+Q$ વિદ્યુતભાર વડે વિદ્યુતભારીત કરેલો છે. સપાટી પર $+Q$ વિદ્યુતભારનું વિતરણ ....... હશે.

વિદ્યુતભાર વિશે નીચેનામાંથી કયું વિધાન સાચું નથી?

$(a)$ કોરા વાળમાં ફેરવેલી કાંસકી કાગળના નાના ટુકડાઓને આકર્ષે છે. શા માટે? જો વાળ ભીના હોય અથવા વરસાદનો દિવસ હોય તો શું થાય? (યાદ રાખો,કાગળ વિદ્યુતનું વહન કરતું નથી.)
$(b)$ સામાન્ય રબર અવાહક છે. પરંતુ વિમાનના ખાસ રબરના ટાયરને થોડા વાહક બનાવવામાં આવે છે. આ શા માટે જરૂરી છે?
$(c)$ જ્વલનશીલ પદાર્થો લઈ જતા વાહનોમાં ગતિ દરમિયાન જમીનને સ્પર્શતા ધાતુના દોરડા હોય છે. શા માટે?
$(d)$ એક પક્ષી ખુલ્લા હાઈ પાવર લાઈન પર બેસે છે,અને પક્ષીને કંઈ થતું નથી. જમીન પર ઉભેલો માણસ તે જ લાઈનને સ્પર્શે છે અને તેને જીવલેણ આંચકો લાગે છે. શા માટે?

$1$ થી $5$ નંબરના પાંચ દડાઓને અલગ-અલગ દોરાઓ વડે લટકાવવામાં આવ્યા છે. જોડી $(1, 2)$,$(2, 4)$ અને $(4, 1)$ સ્થિત-વિદ્યુત આકર્ષણ દર્શાવે છે,જ્યારે જોડી $(2, 3)$ અને $(4, 5)$ અપાકર્ષણ દર્શાવે છે. તેથી,દડો $1$ કેવો હોવો જોઈએ?

$500\,cc$ પાણીમાં પ્રોટોનને કારણે રહેલો કુલ વિદ્યુતભાર કેટલો હશે?

Vedclass Products

For Students

Vedclass Test Series

Mock tests in real JEE/NEET style with performance analysis. 5-day free trial.

Start Free Trial
For Teachers

Exam Paper Generator

Generate Set A/B/C/D exam papers from 7.5L+ questions in 2 minutes. 3 chapters free.

Try Free
For Institutes

Online Exam Module

Live online exams with unlimited students, 360° analytics & white-label branding.

See Demo