દેહકોષ્ઠ (Coelom) એટલે શું? તેના પ્રકારો વર્ણવો.

(N/A) શરીરની દીવાલ અને પાચનમાર્ગની દીવાલ વચ્ચે આવેલી અને મધ્યગર્ભસ્તર (mesoderm) દ્વારા આવરિત દેહગુહાને દેહકોષ્ઠ કહે છે.
દેહકોષ્ઠની હાજરી કે ગેરહાજરી પ્રાણીઓના વર્ગીકરણમાં ખૂબ જ મહત્વપૂર્ણ છે.
દેહકોષ્ઠના આધારે પ્રાણીઓને ત્રણ જૂથોમાં વર્ગીકૃત કરી શકાય છે:
$1$. અદેહકોષ્ઠી (Acoelomate): જે પ્રાણીઓમાં દેહગુહાનો અભાવ હોય છે,તેમને અદેહકોષ્ઠી કહે છે. ઉદાહરણ: સછિદ્ર (Porifera),પૃથુકૃમિ (Platyhelminthes),કોષ્ઠાંત્રી (Coelenterata) અને કંકતધરા (Ctenophora).
$2$. કૂટદેહકોષ્ઠી (Pseudocoelomate): કેટલાક પ્રાણીઓમાં દેહગુહા મધ્યગર્ભસ્તર દ્વારા આવરિત હોતી નથી. તેના બદલે,મધ્યગર્ભસ્તર બાહ્યગર્ભસ્તર અને અંતઃગર્ભસ્તરની વચ્ચે છૂટી કોથળીઓ સ્વરૂપે જોવા મળે છે. આવી દેહગુહાને કૂટદેહકોષ્ઠ કહે છે અને આવા પ્રાણીઓને કૂટદેહકોષ્ઠી કહે છે. ઉદાહરણ: સૂત્રકૃમિ (Aschelminthes).
$3$. દેહકોષ્ઠધારી (Coelomate): સાચું દેહકોષ્ઠ ધરાવતા પ્રાણીઓને દેહકોષ્ઠધારી કહે છે. ઉદાહરણ: નૂપુરક (Annelida),મૃદુકાય (Mollusca),સંધિપાદ (Arthropoda),શૂળત્વચી (Echinodermata),સામીમેરુદંડી (Hemichordata) અને મેરુદંડી (Chordata).