એક સ્લિટ વિવર્તનની ભાત મેળવતી વખતે,એવું કહેવામાં આવ્યું છે કે $\theta = n\lambda / a$ ખૂણાઓ પર તીવ્રતા શૂન્ય હોય છે,જ્યાં $a$ એ સ્લિટની પહોળાઈ છે. સ્લિટને યોગ્ય રીતે વિભાજિત કરીને આ વિનાશક વ્યતિકરણને સમજાવો.

Vedclass pdf generator app on play store
Vedclass iOS app on app store
(N/A) પહોળાઈની એક સ્લિટ ધ્યાનમાં લો. ન્યૂનતમ (minima) માટેની શરત શોધવા માટે,આપણે સ્લિટને $2n$ સમાન ભાગોમાં વિભાજિત કરીએ છીએ.
સ્લિટના ઉપરના અને નીચેના અડધા ભાગના અનુરૂપ બિંદુઓમાંથી આવતા ગૌણ તરંગો વચ્ચેનો પથ તફાવત $\Delta x = (a/2) \sin \theta$ છે.
પ્રથમ ન્યૂનતમ માટે,આપણે સ્લિટની ઉપરની ધાર અને કેન્દ્ર વચ્ચેનો પથ તફાવત $\lambda / 2$ લઈએ છીએ. તેથી,$(a/2) \sin \theta = \lambda / 2$,જે $a \sin \theta = \lambda$ આપે છે.
સામાન્ય રીતે,$n^{th}$ ન્યૂનતમ માટે,આપણે સ્લિટને $2n$ સમાન ભાગોમાં વિભાજિત કરીએ છીએ. બે નજીકના ભાગોના અનુરૂપ બિંદુઓમાંથી આવતા તરંગો વચ્ચેનો પથ તફાવત $\lambda / 2$ હોય છે.
સ્લિટના ઉપરના અડધા ભાગના દરેક બિંદુ માટે નીચેના અડધા ભાગમાં એક અનુરૂપ બિંદુ હોય છે જેથી તેમનો પથ તફાવત $\lambda / 2$ થાય,તેથી આ જોડીઓમાંથી આવતા તરંગો વિનાશક વ્યતિકરણ અનુભવે છે.
પરિણામે,$\theta = n\lambda / a$ ખૂણાઓ પર પરિણામી તીવ્રતા શૂન્ય થાય છે.

Explore More

Similar Questions

$\lambda$ તરંગલંબાઈ ધરાવતું સમતલ તરંગ અગ્ર $a$ પહોળાઈની સ્લિટ પર આપાત થાય છે. મુખ્ય અધિકતમની કોણીય પહોળાઈ કેટલી હશે?

એક સ્લીટના વિવર્તન ભાતમાં કેન્દ્રીય મહત્તમની કોણીય પહોળાઈ ......... પર આધાર રાખતી નથી.

એક સ્લિટ દ્વારા મેળવવામાં આવતી વિવર્તન ભાતની શલાકાઓ કેવી હોય છે?

$550\, nm$ તરંગલંબાઈ ધરાવતો પ્રકાશ $22.0 \times 10^{-5}\, cm$ પહોળાઈની સ્લિટ પર લંબરૂપે આપાત થાય છે. મધ્યસ્થ અધિકતમથી બીજા ન્યૂનતમનું કોણીય સ્થાન (રેડિયનમાં) કેટલું હશે?

$10^4 \ \mathring{A}$ પહોળાઈની સ્લિટ પર આપાત થતા સૂર્યપ્રકાશને ધ્યાનમાં લો. સ્લિટ દ્વારા દેખાતી છબી કેવી હશે?

Vedclass Products

For Students

Vedclass Test Series

Mock tests in real JEE/NEET style with performance analysis. 5-day free trial.

Start Free Trial
For Teachers

Exam Paper Generator

Generate Set A/B/C/D exam papers from 7.5L+ questions in 2 minutes. 3 chapters free.

Try Free
For Institutes

Online Exam Module

Live online exams with unlimited students, 360° analytics & white-label branding.

See Demo