પોટેન્શિયોમીટરમાં,જ્યારે ગૌણ પરિપથમાં રહેલા કોષને $4 \ \Omega$ ના અવરોધ સાથે શંટ કરવામાં આવે છે,ત્યારે તારની $120 \ cm$ લંબાઈ પર સંતુલન બિંદુ મળે છે. હવે જ્યારે તે જ કોષને $12 \ \Omega$ ના અવરોધ સાથે શંટ કરવામાં આવે છે,ત્યારે સંતુલન બિંદુ $180 \ cm$ ની લંબાઈ પર સ્થાનાંતરિત થાય છે. કોષનો આંતરિક અવરોધ . . . . . . $\Omega$ છે.

આપેલ કોષનો આંતરિક અવરોધ શોધવા માટે પોટેન્શિયોમીટર સર્કિટ સેટ કરવામાં આવી છે. પોટેન્શિયોમીટર વાયર પર વપરાતી મુખ્ય બેટરીનું $EMF$ $2.0\,V$ છે અને તેનો આંતરિક અવરોધ અવગણ્ય છે. પોટેન્શિયોમીટર વાયર $4\,m$ લાંબો છે. જ્યારે આપેલ કોષ સાથે જોડાયેલ અવરોધ $R$ ના મૂલ્યો $(i)$ અનંત અને $(ii)$ $9.5\,\Omega$ હોય છે,ત્યારે પોટેન્શિયોમીટર વાયર પર સંતુલન લંબાઈ અનુક્રમે $3\,m$ અને $2.85\,m$ મળે છે. કોષનો આંતરિક અવરોધ ............... $\Omega$ છે.

એક પોટેન્શિયોમીટર પર સમાન પોટેન્શિયલ ગ્રેડિયન્ટ છે. શ્રેણીમાં જોડાયેલા બે કોષો $(i)$ એકબીજાને ટેકો આપે છે અને $(ii)$ એકબીજાનો વિરોધ કરે છે,જે પોટેન્શિયોમીટર વાયર પર અનુક્રમે $6 \ m$ અને $2 \ m$ પર સંતુલિત થાય છે. કોષોના $e.m.f.$ નો ગુણોત્તર કેટલો છે?

પોટેન્શિયોમીટરના પ્રાથમિક પરિપથમાં પ્રવાહ $0.2 \, A$ છે. પોટેન્શિયોમીટરના તારની વિશિષ્ટ અવરોધકતા અને આડછેદનું ક્ષેત્રફળ અનુક્રમે $4 \times 10^{-7} \, \Omega \cdot m$ અને $8 \times 10^{-7} \, m^2$ છે. પોટેન્શિયલ ગ્રેડિયન્ટ .............. $V/m$ જેટલું હશે.

પોટેન્શિયોમીટર સર્કિટમાં $2\, V$ ના $e.m.f.$ વાળો એક કોષ, $5\, \Omega$ નો અવરોધ અને $1000\, cm$ લંબાઈ તથા $15\, \Omega$ અવરોધ ધરાવતો સમાન જાડાઈનો તાર છે. તારમાં પોટેન્શિયલ ગ્રેડિયન્ટ કેટલું હશે?

પોટેન્શિયોમીટરના પ્રયોગમાં,$E_1$ અને $E_2$ e.m.f. ધરાવતા કોષો શ્રેણીમાં જોડાયેલા છે $(E_1 > E_2)$. તારની સંતુલન લંબાઈ $64 \ cm$ છે. જો $E_2$ ની ધ્રુવીયતા ઉલટાવવામાં આવે,તો સંતુલન લંબાઈ $32 \ cm$ થાય છે. ગુણોત્તર $\frac{E_1}{E_2}$ શોધો. ($: 1$ માં)