મીટર બ્રિજમાં (આકૃતિ), શૂન્ય બિંદુ $A$ થી $33.7 \; cm$ ના અંતરે મળે છે। જો હવે $S$ ની સાથે સમાંતરમાં $12 \; \Omega$ નો અવરોધ જોડવામાં આવે, તો શૂન્ય બિંદુ $51.9 \; cm$ પર મળે છે। $R$ અને $S$ ના મૂલ્યો નક્કી કરો।

Vedclass pdf generator app on play store
Vedclass iOS app on app store
(N/A) પ્રથમ સંતુલન બિંદુ પરથી, આપણને મળે છે:
$\frac{R}{S} = \frac{33.7}{100 - 33.7} = \frac{33.7}{66.3} \dots (i)$
જ્યારે $S$ ને $12 \; \Omega$ ના અવરોધ સાથે સમાંતરમાં જોડવામાં આવે છે, ત્યારે સમતુલ્ય અવરોધ $S_{eq}$ નીચે મુજબ થાય છે:
$S_{eq} = \frac{12S}{S + 12}$
નવી સંતુલન સ્થિતિ આપે છે:
$\frac{R}{S_{eq}} = \frac{51.9}{100 - 51.9} = \frac{51.9}{48.1}$
$\frac{R(S + 12)}{12S} = \frac{51.9}{48.1} \dots (ii)$
સમીકરણ $(i)$ માંથી $\frac{R}{S} = \frac{33.7}{66.3}$ ની કિંમત $(ii)$ માં મૂકતા:
$\frac{33.7}{66.3} \cdot \frac{S + 12}{12} = \frac{51.9}{48.1}$
$\frac{S + 12}{S} = \frac{51.9}{48.1} \cdot \frac{66.3}{33.7} \cdot 12 \approx 2.15$
$S$ માટે ઉકેલતા, આપણને $S \approx 13.5 \; \Omega$ મળે છે।
$S$ ની કિંમત $(i)$ માં પાછી મૂકતા:
$R = S \cdot \frac{33.7}{66.3} = 13.5 \cdot 0.508 \approx 6.86 \; \Omega$.

Explore More

Similar Questions

જ્યારે બે અવરોધો $R_1$ અને $R_2$ ને શ્રેણીમાં જોડીને મીટર બ્રિજના ડાબા ગેપમાં મૂકવામાં આવે છે અને જમણા ગેપમાં $10 \ \Omega$ નો અવરોધ મૂકવામાં આવે છે,ત્યારે ડાબી બાજુથી $60 \ cm$ અંતરે તટસ્થ બિંદુ મળે છે. જ્યારે $R_1$ અને $R_2$ ને સમાંતર જોડીને ડાબા ગેપમાં મૂકવામાં આવે છે,ત્યારે ડાબી બાજુથી $40 \ cm$ અંતરે તટસ્થ બિંદુ મેળવવા માટે જમણા ગેપમાં $3 \ \Omega$ નો અવરોધ મૂકવામાં આવે છે. $R_1 R_2$ નો ગુણાકાર $............. \ \Omega$ છે.

મીટરબ્રીજમાં બે ગેપમાં અનુક્રમે $10 \, \Omega$ અને $30 \, \Omega$ નાં અવરોધ છે. જો આ અવરોધોની અદલાબદલી કરવામાં આવે,તો તટસ્થ બિંદુ ..... સેમી ખસશે.

Difficult
View Solution

મીટર બ્રિજ અથવા વ્હીટસ્ટોન બ્રિજમાં અવરોધના માપન માટે,જાણીતા અને અજ્ઞાત અવરોધોની અદલાબદલી કરવામાં આવે છે. આ રીતે દૂર થતી ભૂલ કઈ છે?

મીટર બ્રિજ પ્રયોગમાં,જ્યારે અવરોધ $X$ ને બીજા અવરોધ $Y$ $(X < Y)$ ની સામે સંતુલિત કરવામાં આવે છે,ત્યારે તારના ડાબા છેડાથી $20 \,cm$ અંતરે નલ પોઈન્ટ મળે છે. $4X$ અવરોધને $Y$ ની સામે સંતુલિત કરવા માટે,તે જ છેડાથી નલ પોઈન્ટનું નવું સ્થાન કેટલું હશે ($\,cm$ માં)?

મીટર બ્રિજના બે ગેપમાં બે જાણીતા અવરોધો જોડવામાં આવ્યા છે. શૂન્ય છેડાથી $20 \ cm$ અંતરે તટસ્થ બિંદુ (null point) મળે છે. બેમાંથી નાના અવરોધ સાથે શ્રેણીમાં $15 \ \Omega$ નો અવરોધ જોડવામાં આવે છે. તટસ્થ બિંદુ $40 \ cm$ પર ખસે છે. નાનો અવરોધ કેટલો હશે ($Omega$ માં)?

Vedclass Products

For Students

Vedclass Test Series

Mock tests in real JEE/NEET style with performance analysis. 5-day free trial.

Start Free Trial
For Teachers

Exam Paper Generator

Generate Set A/B/C/D exam papers from 7.5L+ questions in 2 minutes. 3 chapters free.

Try Free
For Institutes

Online Exam Module

Live online exams with unlimited students, 360° analytics & white-label branding.

See Demo