તમે ધાતુના ગોળાને સ્પર્શ કર્યા વિના તેને ધન વીજભારિત કેવી રીતે કરી શકો?

(N/A) ભૌતિક સંપર્ક વિના વાહકને વીજભારિત કરવાની પ્રક્રિયાને પ્રેરણ (induction) દ્વારા વીજભારિત કરવું કહેવાય છે.
$1$. આકૃતિ $(a)$ માં દર્શાવ્યા મુજબ અવાહક સ્ટેન્ડ પર રાખેલ એક વીજભાર રહિત ધાતુનો ગોળો લો.
$2$. આકૃતિ $(b)$ માં દર્શાવ્યા મુજબ એક ઋણ વીજભારિત સળિયાને ધાતુના ગોળાની નજીક લાવો. ગોળામાં રહેલા મુક્ત ઇલેક્ટ્રોન સળિયા દ્વારા અપાકર્ષાય છે અને દૂરના છેડે જતા રહે છે,જેનાથી નજીકનો છેડો ધન વીજભારિત બને છે.
$3$. ગોળાને વાહક તાર વડે જમીન (ground) સાથે જોડો. દૂરના છેડે રહેલા મુક્ત ઇલેક્ટ્રોન અપાકર્ષણને કારણે જમીનમાં વહી જાય છે,જ્યારે નજીકના છેડા પરના ધન વીજભાર સળિયાના આકર્ષણ બળને કારણે ત્યાં જ જકડાયેલા રહે છે,જે આકૃતિ $(c)$ માં દર્શાવેલ છે.
$4$. ગોળાનો જમીન સાથેનો સંપર્ક તોડી નાખો. ધન વીજભાર નજીકના છેડા પર જકડાયેલો રહે છે,જે આકૃતિ $(d)$ માં દર્શાવેલ છે.
$5$. અંતે,વીજભારિત સળિયાને દૂર કરો. ધન વીજભાર ગોળાની સપાટી પર સમાન રીતે ફેલાઈ જાય છે,જે આકૃતિ $(e)$ માં દર્શાવેલ છે.
આ પ્રયોગમાં,ગોળો પ્રેરણ દ્વારા વીજભારિત થાય છે અને સળિયાનો વીજભાર ઘટતો નથી. સમાન પ્રક્રિયાનો ઉપયોગ કરીને ધન વીજભારિત સળિયા વડે ગોળાને ઋણ વીજભારિત પણ કરી શકાય છે.