એરોમેટિક હાઇડ્રોકાર્બનમાંથી એરાઇલ હેલાઇડ બનાવવાની રીત સમજાવો.

(N/A) હેલોએરીન્સ એરીન્સના ઇલેક્ટ્રોફિલિક વિસ્થાપન દ્વારા બનાવવામાં આવે છે. એરાઇલ ક્લોરાઇડ અને બ્રોમાઇડ એરીન્સના ક્લોરિનેશન અને બ્રોમિનેશન દ્વારા લુઈસ એસિડ ઉદ્દીપક જેવા કે આયર્ન અથવા આયર્ન$(III)$ ક્લોરાઇડ $(FeCl_3)$ ની હાજરીમાં બનાવવામાં આવે છે.
ટોલ્યુઈનની $X_2$ $(X = Cl, Br)$ સાથે $Fe$ ની હાજરીમાં અંધારામાં પ્રક્રિયા કરવાથી $o$- અને $p$-હેલોટોલ્યુઈનનું મિશ્રણ મળે છે. તેમના ગલનબિંદુમાં મોટા તફાવતને કારણે આ આઇસોમર્સને સરળતાથી અલગ કરી શકાય છે.
એરીન્સનું સીધું આયોડિનેશન પ્રતિવર્તી છે અને ઉત્પન્ન થતા $HI$ ને ઓક્સિડાઇઝ કરવા માટે $HIO_3$ અથવા $HNO_3$ જેવા ઓક્સિડાઇઝિંગ એજન્ટની હાજરી જરૂરી છે,જેથી પ્રક્રિયા આગળ વધે:
$5 HI + HIO_3 \rightarrow 3 I_2 + 3 H_2O$
ફ્લોરોએરીન્સ આ પદ્ધતિ દ્વારા બનાવવામાં આવતા નથી કારણ કે ફ્લોરિનની ઉચ્ચ પ્રતિક્રિયાશીલતાને નિયંત્રિત કરવી મુશ્કેલ છે.